18
loading

«Δεν υπάρχουν ιδέες, υπάρχουν μονάχα άνθρωποι που κουβαλούν τις ιδέες, κι αυτές παίρνουν το μπόι του ανθρώπου που τις κουβαλάει», είχε πει ο Νίκος Καζαντζάκης. Υπάρχει μια περίπτωση στην ελληνική ιστορία που το μπόι του ανθρώπου ήταν πολύ μικρό για να χωρέσει τις ιδέες που είχε.

Γιατί πόσο μπόι μπορεί να έχει ένα παιδάκι 12 ετών που αντιστέκεται στις ναζιστικές ορδές. Που στήνει ενέδρες για ν’ απαλλοτριώσει τρόφιμα, ώστε, να ξεπεινάσει το ίδιο αλλά και μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι που λιμοκτονούσαν; Που βοηθάει σε αυτή την τρυφερή ηλικία αντιστασιακούς και αντάρτες να διαφύγουν από τον κλοιό των κατακτητών;

Το ένστικτο της αυτοσυντήρησης και το πάθος για μια ελεύθερη ζωή ξεπερνούσαν το μπόι των παιδιών του «ξυπόλυτου τάγματος» ή των μικροκαμωμένων σαλταδάρων που στη σκοτεινή περίοδο της ναζιστικής κατοχής, καθημερινά έδιναν ραντεβού με τον θάνατο, τον κοιτούσαν, τον περιγελούσαν και τον αντιμετώπιζαν σα να ήταν το πιο αστείο παιχνίδι που έπαιζαν στους χωματόδρομους.

Γι’ αυτό και η ιστορία κατέταξε όλα αυτά τα παιδιά, ανάμεσα στους μεγαλύτερους ήρωες. Κι ας ήταν το μπόι τους μικρό.

Το «ξυπόλυτο τάγμα» της Θεσσαλονίκης

Μετά την πτώση των οχυρών Ρούπελ οι ναζιστικές ορδές εξορμούν προς τη νότια Ελλάδα. Μπροστάρης σε αυτό το δρομολόγιο του θανάτου η 2η Θωρακισμένη Μεραρχία «Panzer». Πολύκαστρο, λίμνη Δοϊράνης και από εκεί στην κοιλάδα του Αξιού.

Στις 8 Απριλίου του 1941 ο Γερμανικός στρατός βρίσκεται στα πρόθυρα της Θεσσαλονίκης. Ακολουθούν σύντομες διαπραγματεύσεις και ο Έλληνας αντιστράτηγος στρατιωτικός διοικητής της πόλης υπογράφει την άνευ όρων παράδοση της Θεσσαλονίκης. Από τις 8 το πρωί της 9ης Απριλίου οι στρατιώτες της Βέρμαχτ αρχίζουν να μπαίνουν στην πόλη καταλαμβάνοντας την.

Οι Θεσσαλονικείς ένιωσαν από τις πρώτες κιόλας ημέρες την μπότα του κατακτητή στο λαιμό τους. Όσο περνούσε ο καιρός τόσο χειρότερα γινόντουσαν τα πράγματα με τους κατοίκους της πόλης ήδη από το πρώτο διάστημα να έρχονται αντιμέτωποι με την πείνα.

Από τις πρώτες κινήσεις των Γερμανών ήταν η εκκένωση δημόσιων κτιρίων, προκειμένου να τα χρησιμοποιήσουν για τις δικές τους ανάγκες. Ανάμεσα στα κτίρια που άδειασαν ήταν και μερικά ορφανοτροφεία. Έτσι εκατοντάδες μικρά παιδιά, βρέθηκαν από τη μια στιγμή στην άλλη μόνα τους στους δρόμους της πόλης. Ρακένδυτα, χωρίς παπούτσια και δίχως πρόσβαση σε τροφή.

Λένε πως η ανάγκη γεννά τους ήρωες και κάπως έτσι φαίνεται πως λειτούργησε και σε αυτή την περίπτωση. Μια μεγάλη ομάδα από αυτά τα παιδιά, περίπου 160, αποφασίζει να οργανωθεί. Όχι, δεν πήραν τα όπλα. Έκαναν αυτό που είχαν μεγαλύτερη ανάγκη. Έβλεπαν τα γερμανικά καμιόνια γεμάτα φαγητά και αποφάσισαν πως αν είναι να πεθάνουν, θα πεθάνουν προσπαθώντας να ζήσουν.

Δημιουργούν μικρότερες ομάδες, πολλές από τις οποίες είχαν στρατιωτική δομή και πειθαρχία και αποφασίζουν να δράσουν. Ελέγχουν τα δρομολόγια που κάνουν τα γερμανικά καμιόνια, καταγράφουν τις στάσεις που κάνουν και παρατηρούν τις συνήθειες των στρατιωτών. Όταν νιώθουν πως όλα είναι έτοιμα, κάποια από τα πιτσιρίκια σκαρφαλώνουν στις καρότσες και πετάνε σε άλλα πιτσιρίκια που περιμένουν έξω από τις καρότσες ότι είναι φαγώσιμο και μπορούν να το αρπάξουν. Στη συνέχεια όλοι μαζί, «εξαφανίζονται» και απολαμβάνουν τα αγαθά της απαλλοτρίωσης τους.

Δεν κρατάνε τα αγαθά, όμως, μόνο για τους εαυτούς τους. Μοιράζουν πολλά σε όσους έχουν πραγματικά ανάγκη. Είτε είναι παιδιά της ηλικίας του, είτε μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι. Την ίδια τακτική ακολουθούν και στις αποθήκες των μαυραγοριτών. Τις αδειάζουν με τον ίδιο τρόπο.

Όταν η δράση τους άρχισε να γίνεται αντιληπτή από τους ναζί τα μέλη του «ξυπόλυτου τάγματος» ήρθαν αντιμέτωπα με τα όπλα. Πολλά ήταν τα παιδιά που εκτελέστηκαν. Τα περισσότερα επί τόπου. Με μια σφαίρα στην πλάτη την ώρα που προσπαθούσαν να διαφύγουν. Η δράση τους, ωστόσο, συνεχίστηκε μέχρι την ημέρα που οι Γερμανοί έφυγαν από τη Θεσσαλονίκη. Ο μύθος του «ξυπόλυτου τάγματος» γιγαντώθηκε μετά την απελευθέρωση και έγινε, μάλιστα, ακόμα και ταινία (1954) η οποία ήταν η πρώτη ελληνική που βραβεύτηκε σε διαγωνισμό στο εξωτερικό.

Οι σαλταδόροι της Αθήνας

«Τρεις φίλοι απ' τον Βύρωνα με τρύπιο παντελόνι - χωρίς να κάνουν σαματά κουρσέψαν το καμιόνι. Και μύρισε, θεούλι μου, ο δρόμος μακαρόνι - Σταδίου και Αμερικής, μέχρι Κολοκοτρώνη», λέει ένα τραγούδι της εποχής. Τους στίχους, τους  έγραψε ένας πραγματικός σαλταδόρος, ο στιχουργός Ξενοφών Φιλέρης.

Στην Αθήνα δεν υπήρχε το «ξυπόλυτο τάγμα». Οι ανάγκες για τροφή, ωστόσο, στην κατεχόμενη πρωτεύουσα ήταν οι ίδιες. Οι άνθρωποι πέθαιναν στη μέση του δρόμου και τα γερμανικά καμιόνια, όπως και οι αποθήκες των μαυραγοριτών, φάνταζαν και ήταν ο ιδανικός στόχος.

Κάπως έτσι άρχισαν τη δράση τους οι σαλταδόροι. Νεαροί, δηλαδή, που ήταν οι μάγκες της εποχής και που αποφάσισαν να δράσουν. Η τακτική τους ίδια με αυτή του «ξυπόλυτου τάγματος» της Θεσσαλονίκης.

Μια χούφτα πιτσιρικάδες που αγνόησαν τους πάνοπλους ναζί στρατιώτες, οργανώνοντας μικρές ομάδες που με καταδρόμικες επιθέσεις άρπαζαν ότι μπορούσαν. Σχεδόν κάθε γειτονιά της Αθήνας είχε και μια τέτοια ομάδα. Η πιο γνωστή και θρυλική απ’ όλες αυτή του Βύρωνα, ενώ ακολουθούσαν επάξια εκείνες στην Καισαριανή, τα Πετράλωνα, όπου βρισκόταν μια από τις πιο γνωστές κρυψώνες αγαθών, τον Πειραιά και τα δυτικά της πόλης.

Ονομάστηκαν σαλταδόροι επειδή δεν δίσταζαν να… σαλτάρουν πάνω στα γερμανικά καμιόνια όταν αυτά ήταν εν κινήσει και έκοβαν λίγη από την ταχύτητά τους σε ανηφόρες ή στροφές!

Οι Αθηναίοι σαλταδόροι, ωστόσο, εκτός από τρόφιμα ή άλλα είδη πρώτης ανάγκης είχαν προχωρήσει ένα βήμα παραπάνω. Αν έβρισκαν μέσα στα γερμανικά καμιόνια, άρπαζαν και οπλισμό! Οτιδήποτε μπορούσαν να κουβαλήσουν. Στη συνέχεια τα έδιναν σε αντιστασιακούς και αντάρτες. Δεν είναι καθόλου τυχαίο, άλλωστε, πως πολλοί από τους ατρόμητους πιτσιρικάδες αργότερα βρέθηκαν να πολεμάνε μέσα από τις τάξεις του ΕΛΑΣ ή να είναι μέλη του ΕΑΜ.

Οι πράξεις τους, μάλιστα έγιναν και λαϊκά τραγούδια.  Ένα από αυτά ήταν ένα ζεϊμπέκικο του Γιώργου Μητσάκη, με τον τίτλο «Κατοχή στην Τρούμπα» που τραγούδησε ο Παναγιώτης Μιχαλόπουλος. «Ήταν Κατοχή, κι έπεφτε βροχή, ητανε βαθύ σκοτάδι, στη Τρούμπα κάθε βράδυ. Κι εμείς για ντου πηγαίναμε, σαλτάραμε και κλέβαμε, παρέα ήτανε με μας κι ο μπουκαδόρος ο Κοσμάς. Ήταν Κατοχή, πείνα και βροχή», ενώ γίνεται αναφορά και σε ονόματα: «Μια νύχτα τον Τζιμίνσκουλα, τον φάγανε για ψίχουλα, και τον βαρκάρη το Θωμά που έπαιζε τον μπαγλαμά»!

Στο τραγούδι «το πιτσιρίκι» του Γιώργου Ζαμπέτα περιγράφεται η σύλληψη και η απόδραση ενός σαλταδόρου πιτσιρικά. «Πιτσιρίκι με λαγού περπατησιά, εξυπνάδα Μωραΐτη, Μακεδόνα λεβεντιά, ένα πιτσιρίκι που `χει αντρική καρδιά, πονηριά Κεφαλλονίτη, Κρητικού παλικαριά»!

Τόπος συγκέντρωσης των σαλταδόρων ήταν το Ζάππειο. Εκεί αντάμωναν τα πρωινά για να χωριστούν στη συνέχεια σε μικρότερες ομάδες ανά δύο ή το πολύ ανά τρεις. Είχαν εφεύρει τρεις λέξεις για να συνεννοούνται μεταξύ τους: Η πρώτη ήταν το λίιου (για να βιαστούν οι αργοπορημένοι και να ενωθούν με τους υπόλοιπους διότι όλα είναι έτοιμα), η δεύτερη το ντουντουντου (όταν δεν έβλεπε κανείς και γινόταν το σάλτο) και η τρίτη το χάπατες (όταν υπήρχε κάποιος κίνδυνος).

Το κυνήγι του «θησαυρού» γινόταν στα μέρη που σίγουρα σύχναζαν Γερμανοί και Ιταλοί: Ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία», Παναθηναϊκό Στάδιο, Κολυμβητήριο, Στύλοι Ολυμπίου Διός, Ακρόπολη και ξανά πίσω. Σημαντικό σημείο επίσης ήταν η Ομόνοια. Στην πλατεία τα καμιόνια έκοβαν ταχύτητα, το σάλτο γινόταν και μέχρι το καμιόνι να βγει στην Πειραιώς ή σε άλλο κεντρικό δρόμο η… δουλειά είχε τελειώσει.

Και εδώ οι απώλειες ήταν πολλές. Ο… αρχισαλταδόρος Φώντας που σκοτώθηκε στο Βοτανικό ή ο Τζίμης που άρπαξε μια κουραμάνα και εκτελέστηκε εν ψυχρώ στη μέση της Πανεπιστημίου στο κέντρο της Αθήνας.

ΚΑΝΤΕ LIKE ΤΟ NEWSBEAST.GR

18
σχόλια
  1. avatar J. Kyp

    Μπαχαλακηδες για τους συνετους μαυραγορίτες-οικογενειαρχες.

  2. avatar Μστ

    Ρε newsbeast μην ανεβάζεις τέτοια άρθρα γιατί παθαίνουν εγκεφαλικά οι χρυσαυγίτες...σαλταδόροι που έκλεβαν φαγητά από τους "νοικοκυραίους" "πατριώτες" μαυραγορίτες και τα μοίραζαν σ' αυτούς που πέθαιναν από τη πείνα...σαλταδόροι που δε φοβήθηκαν το θάνατο και αργότερα εντάχθηκαν στο ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ...σαλταδόροι που έκλεβαν όπλα από τους ναζί και τα έδιναν στους αντάρτες του ΕΛΑΣ...δε γνωρίζεις καλά την αλήθεια ρε newbeast...αυτά τα παιδιά για τους χρυσαυγίτες, ήταν προδότες και ανθέλληνες.!!

  3. avatar BERIA

    Da Da Da Bliat hahahahaha ούτε μια Συντρόφια ούτε μια χώρα Συντρόφια ούτε μια. SPASIBA NA STALIN !!!

    1. avatar Απάντηση σε: BERIA

      Φασίστες και φρικιά ακούστε το καλά η μάνα του Στάλιν είναι έγκυος ξανά

      1. avatar BERIA

        Μαύρος σκύλος άσπρος σκύλος όλοι σκύλοι ίδια γέννα. Να μου κρατήσεις ένα με βούλες.

    2. avatar Απάντηση σε: BERIA

      Τι κι αν έπεσε ο Γράμμος, εμείς θα νικήσουμε!

  4. avatar Απορη κορασις

    Και ο Ζαχαριαδης κουμμουνιστης ηταν ....

    1. avatar Απάντηση σε: Απορη κορασις

      Στις 16 Σεπτεμβρίου 1936, ενάμισυ μήνα μετά την εγκαθίδρυση της δικτατορίας του Μεταξά, συνελήφθη στην Αθήνα στο τέρμα της οδού Ιπποκράτους -μετά από προδοσία- από τη Γενική Ασφάλεια Πειραιά. Προσήχθη σε δίκη για παράβαση του Ιδιώνυμου νόμου «Περί προστασίας του κοινωνικού καθεστώτος» και καταδικάστηκε σε φυλάκιση 4,5 ετών και εκτόπιση 2 ετών..
      Στις 22 Νοεμβρίου μεταφέρθηκε στις φυλακές Κέρκυρας και στις 12 Δεκεμβρίου δικάστηκε και πάλι από το Κακουργιοδικείο Πειραιά για τη δολοφονία του αρχειομαρξιστή Γεωργοπαπαδάκου τον Δεκέμβριο του 1926 σε 9 χρόνια ειρκτή. Στη συνέχεια κλείστηκε σε απομόνωση στις φυλακές Κέρκυρας, στην Ακτίνα Θ΄...
      ...Με την εισβολή των Γερμανικών στρατευμάτων στην Ελλάδα ο Ζαχαριάδης, που κρατείτο στη Διεύθυνση Γενικής Ασφαλείας Αθηνών, παραδόθηκε στη Γκεστάπο στις 27 Απριλίου, όπως και εκατοντάδες άλλοι πολιτικοί κρατούμενοι που κρατούνταν σε φυλακές ή ήταν εξόριστοι. Ο Ζαχαριάδης μεταφέρθηκε αρχικά στο Τατόι και από εκεί αεροπορικώς στη Θεσσαλονίκη, στο Βελιγράδι και τέλος στη Βιέννη στις φυλακές «Λέζελ»
      Έξι μήνες αργότερα, στις 30 Νοεμβρίου του 1941 μεταφέρθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Νταχάου, όπου έμεινε κρατούμενος μέχρι τη λήξη του πολέμου...

      https://upload.wikimedia.org/wikipedia/el/thumb/c/cf/Rizospastis-1945-05-30.png/300px-Rizospastis-1945-05-30.png

  5. avatar joe%

    θααααα σαλτααααααρω τηηη ρεζεερβα νααα σου παρω οπα !

  6. avatar ΔΣΕ

    Το «ξυπόλυτο τάγμα» της Θεσσαλονίκης, είχε ενταχθεί στα αετόπουλα (μικροί ανήλικοι βοηθοί της ΕΠΟΝ και του ΕΑΜ).
    «…Πόσοι μικροί ήρωες απ’ αυτά τα παιδιά πληρώσανε με τη ζωή τους αυτή τους την εθνική υπηρεσία! Τιμή κι ευγνωμοσύνη χρωστάμε όλοι μας στα παιδιά της ΕΠΟΝ. Και μαζί νιώθουμε τη βαριά υποχρέωση να καθαρίσουμε ό,τι σάπιο αφήσανε στον τόπο οι δυο τετραετίες, για να παραδώσουμε στα παιδιά μας μια πατρίδα λεύτερη κι ευτυχισμένη. Πρέπει οι αυριανοί Ελληνες να είναι απ’ όλες τις απόψεις πιο χαρούμενοι από μας σε μιαν Ελλάδα ηθικά μεγάλη…» (Κ. Βάρναλης).

    Ένας ακόμα σαλταδόρος με μεγάλη δράση στην Αθήνα ήταν ο Στέλιος Καρδαρας ενταγμένος στο ΕΑΜ.
    Τον πιάσαν Γερμανόφιλοι
    και ταγματασφαλίτες
    το Στέλιο τον Καρδάρα μας
    στο Ρέντη οι αλήτες

  7. avatar BERIA

    Τα ίδια συνέβαιναν και στις χώρες που ήταν υπό κατοχή μας και στην ίδια την ΕΣΣΔ χωρίς το Ναζιστικό στρατό τα καταφέρναμε μια χαρά μόνοι μας και είμασταν τρομερά αποτελεσματικοί μια και είχαμε πολλές περιπτώσεις κανιβαλισμού λόγο πείνας. Αυτά που κάναμε σαν υποτιθέμενα φιλεργατικά ,κομμουνιστικά, απολυταρχικά συστήματα στο όνομα του Προλετάριου έμεινα αξέχαστα στην Ιστορία για αυτο ούτε η ίδια Ρωσία είναι κομμουνιστική ούτε κανένα σχεδόν κράτος τέτοια τρομερή επιτυχία είχαμε. Θα σας έγραφα ανορθόγραφα αλλά εμείς δεν είμαστε τόσο ουγκ όσο εσείς φασιστάκια.

    1. avatar τριαλαρο

      τι λες βρε μεγάλε??? Τελικά υπήρξαν κομμουνιστικά κράτη ή όχι???
      Τη μια λες ότι ούτε καν η Ρωσία ήταν κομμουνιστικό κράτος, αλλά μετά συγχαίρεις τους εαυτούς σας για την μεγάλη επιτυχία που είχατε στην εφαρμογή του κομμονισμού.

      Μπορεί ανορθόγραφος να μην είσαι, μια ορθή σκέψη που να μην αντιφάσκει φαίνεται πως δεν την έχεις όμως.

      Στην ίδια κατηγορία με ανθρώπους σαν και εσένα βάζω και τους χρυσαυγίτες, απλά είσαστε άλλη πλευρά του ίδιου νομίσματος. Την κασέτα βάζετε μπρος και οι μεν και οι δε. Είστε ρατσιστές μέχρι εκεί που δεν παίρνει, οι μεν με τους ξένους οι δε με οποιονδήποτε έχει διαφορετική άποψη (ολίγον απολυταρχικό σωστά?). Αυτοί τουλάχιστον δεν το κρύβουν, εσείς όμως προσπαθείτε να το κρύψετε πίσω από ψευτοκουλτούρα. Α ναι τώρα που το θυμήθηκα, περισσότερη παιδεία και κουλτούρα έχει η αγράμματη γιαγιά μου, που ποτέ δεν πήγε σε εκθεση ζωγραφικής ή κουλτουριάρικο κινηματογραφο/θέατρο παρά πολλοί από εσάς.

    2. avatar Απάντηση σε: BERIA

      ΟΣΟ ΚΙ ΑΝ ΤΣΟΥΖΕΙ Ο ΧΙΤΛΕΡ ΚΑΙ ΤΑ ΝΑΖΙΣΤΙΚΑ ΤΕΡΑΤΑ ΗΤΤΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΕΣ
      https://www.youtube.com/watch?v=KXg4A6V5m6A

      ΣΤΑΛΙΝΓΚΡΑΝΤ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΩΝ ΓΕΡΜΑΝΩΝ Γερμανοί αιχμάλωτοι
      https://www.youtube.com/watch?v=VybGzbM_3Jk

      Το Ράιχσταγκ έπεσε. Σε πρώτο πλάνο ο στρατάρχης Ζούκοφ Ηταν 30 Απριλίου του 1945 και ώρα 21.50 όταν ο επιλοχίας Μ. Α. Φ. Γιεγκόροφ και ο λοχίας Μ. Β. Καντάρια του σοβιετικού στρατού έστησαν την κόκκινη σημαία με το σφυροδρέπανο, τη Σημαία της Νίκης, πάνω από τον κεντρικό Τρούλο του Ράιχσταγκ.

  8. avatar Τρελελε

    Δοσίλογη τότε κάποιη το κάνανε από ανάγκη κ ήταν κ δεξιη, τώρα τους λέμε χρυσαυγίτη;

  9. avatar Mplaky

    ΑΥΤΟΙ ΔΕΝ ΕΛΕΓΑΝ ΤΙΠΟΤΕ ΤΟΤΕ ΑΠΛΩΣ ΕΠΡΑΤΑΝ ΦΟΡΩΝΤΑΣ ΚΟΥΚΟΥΛΕΣ ΕΝΑ ΙΔΙΩΜΑ ΠΟΥ ΚΛΗΡΟΝΟΜΗΣΑΝ ΚΑΙ ΚΑΠΟΙΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΠΟΥ ΤΟ ΠΑΙΖΟΥΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΕΣ ΔΥΣΤΥΧΩΣ

    1. avatar Απάντηση σε: Mplaky

      Αυτοί που φορούσαν κουκούλες, ήταν μαυραγορίτες, ήταν δωσίλογου, σήμερα τα εγγόνια τους, είναι οι χρυσαυγίτες, η σαβούρα του ντουνιά.
      πότε χίτης κι ασφαλίτης,
      πότε ταγματασφαλίτης,
      πότε γερμανοτσολιάς,
      χρυσαυγίτης φωνακλάς.

      1. avatar τριαλαρο

        βασικά οι περισσότεροι χρυσαυγίτες ούτε καν προέρχονται απο οικογένειες που έμεναν αθήνα τότε. Ακόμα και αν κάποιοι έμεναν τότε αθήνα ελάχιστοι να ήταν μαυραγορίτες ή δοσίλογοι.

        Να τα λέμε σωστά τα πράγματα και όχι ότι μας κατέβει στην κούτρα, επειδή μας το είπανε οι καθοδηγητές μας, έτσι μου έχουν πει αυτούς που σας μαθαίνουν την κασέτα.

  10. avatar Πλιατσικολογος εθνικιστής

    Φανταστείτε τι θα έλεγαν οι χρυσαυγιτες και οι τζημεροι του 40 δηλαδή οι δοσιλογοι και οι ταγματασφαλιτες. Ο φασισμός πάντα τον πιο φτωχό έχει στόχο

Παρακαλούμε περιμένετε ...