Εξέλιξη που υπονομεύει άμεσα την ήδη εύθραυστη εκεχειρία και απειλεί να τινάξει στον αέρα την ήδη πιεσμένη ενεργειακή ισορροπία, αποτελεί το χτύπημα του Ιράν στον κρίσιμο πετρελαϊκό «διάδρομο» της Σαουδικής Αραβίας, μεταφέροντας ξανά την ένταση από το πεδίο της διπλωματίας στο πεδίο των υποδομών και των αγορών.
Το Ιράν επιτέθηκε στον αγωγό Ανατολής-Δύσης της Σαουδικής Αραβίας μόλις λίγες ώρες μετά τη συμφωνία για εκεχειρία στον πόλεμο, όπως ανέφερε πηγή της αγοράς στο Reuters την Τετάρτη, πλήττοντας τη μοναδική πλέον διαδρομή εξαγωγής αργού πετρελαίου της χώρας.
Ο αγωγός, που αυτή τη στιγμή αποτελεί τη βασική δίοδο εξαγωγών πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, δέχθηκε πλήγμα από την ιρανική επίθεση, ενώ στο στόχαστρο μπήκαν και άλλες ενεργειακές εγκαταστάσεις στο βασίλειο, σύμφωνα με την ίδια πηγή.
Ο αγωγός μετέφερε περίπου 7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα από τις πετρελαιοπαραγωγικές περιοχές στα ανατολικά προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, μετά το ουσιαστικό «κλείσιμο» των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, που εγκλώβισε τεράστιες ποσότητες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον Περσικό Κόλπο και εκτόξευσε τις τιμές.
Σύμφωνα με την πηγή, η ροή μέσω του αγωγού αναμένεται να επηρεαστεί, ενώ η πρώτη εκτίμηση της Saudi Energy κάνει λόγω για μείωση της μεταφορικής ικανότητας κατά 700.000 βαρέλια την ημέρα, κάτι που θα μπορούσε να επιδεινώσει περαιτέρω την ήδη σοβαρή παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν (IRGC) ανακοίνωσαν ότι εξαπέλυσαν επιθέσεις με πυραύλους και drones σε πολλαπλούς στόχους στην περιοχή, μεταξύ των οποίων και ενεργειακές εγκαταστάσεις αμερικανικών εταιρειών στο Γιανμπού. Δεν έχει γίνει ακόμη σαφές πότε ακριβώς σημειώθηκε η επίθεση ούτε το μέγεθος των ζημιών και ο αντίκτυπος στη λειτουργία του αγωγού.
Η κυβέρνηση της Σαουδικής Αραβίας και η Aramco δεν απάντησαν άμεσα σε αιτήματα για σχόλιο.
«Τυπική» εκεχειρία
Η εκεχειρία δύο εβδομάδων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, που επιτεύχθηκε με τη μεσολάβηση του Πακιστάν, είχε στόχο να σταματήσει τον πόλεμο που διαρκεί έξι εβδομάδες, έχει προκαλέσει χιλιάδες θανάτους και έχει φέρει αναταράξεις άνευ προηγουμένου στην ενεργειακή αγορά. Ωστόσο, οι επιθέσεις σε χώρες του Κόλπου δεν σταμάτησαν.
Ο στρατός του Κουβέιτ ανακοίνωσε ότι δέχεται εντατικοποιημένες ιρανικές επιθέσεις από το πρωί, με drones να προκαλούν μεγάλες ζημιές σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής και μονάδες αφαλάτωσης.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανέφεραν επίσης επιθέσεις με πυραύλους και drones, ενώ στο Μπαχρέιν καταγράφηκαν ζημιές σε κατοικίες στην περιοχή Σίτρα. Η Aramco χρησιμοποιεί περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως από τη δυναμικότητα του αγωγού για εσωτερική κατανάλωση, αφήνοντας περίπου 5 εκατομμύρια βαρέλια για εξαγωγή. Τα φορτία από το Γιανμπού άγγιξαν σχεδόν τη μέγιστη δυναμικότητα, με 4,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως την εβδομάδα που ξεκίνησε στις 23 Μαρτίου, σύμφωνα με στοιχεία ναυτιλίας. Μέχρι πρότινος, ο αγωγός είχε καταστήσει τη Σαουδική Αραβία σχετικό «κερδισμένο» από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, με τα έσοδα από το πετρέλαιο να εμφανίζονται αυξημένα σε σχέση με πέρυσι, σύμφωνα με ανάλυση του Reuters.
Λίγο κάτω από τα 100 δολάρια το αμερικανικό αργό
Στο μεταξύ, η τιμή του West Texas Intermediate (WTI), αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς στις διεθνείς αγορές αργού, άνοιξε με ελαφριά άνοδο σήμερα, μετά την αναγγελία της Ουάσιγκτον πως θα διεξαχθούν συνομιλίες του Ισραήλ και του Λιβάνου την ερχόμενη εβδομάδα στην Ουάσιγκτον, παραμένοντας πάντως λίγο κάτω από το ψυχολογικό φράγμα των 100 δολαρίων.
Λίγο πριν από το άνοιγμα των αγορών στην Ασία, περί τη 01:30 (ώρα Ελλάδας), η τιμή του βαρελιού της ποικιλίας αυτής σημείωνε άνοδο 0,20%, στα 98,07 δολάρια.
Έπειτα από προτροπή του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να ασκηθεί αυτοσυγκράτηση, ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ανακοίνωσε χθες πως έδωσε εντολή στην κυβέρνησή του να αρχίσει «απευθείας διαπραγματεύσεις» με τη Βηρυτό και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανακοίνωσε πως θα φιλοξενήσει διμερείς συνομιλίες την ερχόμενη εβδομάδα. Ωστόσο το Ισραήλ διεμήνυσε πως εννοεί να συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον της Χεζμπολά.
Αν και η αναγγελία αυτή καθησύχασε κάπως τις ανησυχίες για το κατά πόσον θα αντέξει η ανακωχή ΗΠΑ-Ιράν, «η γεωπολιτική αστάθεια» στις αγορές εξαιτίας «της ένοπλης σύρραξης στη Μέση Ανατολή» συνεχίζει να είναι «ισχυρή», συνόψισαν αναλυτές του ιστότοπου Briefing.com.
Οι αγορές συνεχίζουν να παρακολουθούν στενά την εξέλιξη της κατάστασης στο στενό του Χορμούζ, θαλάσσια αρτηρία καίριας σημασίας από όπου διέρχεται σε καιρό ειρήνης σχεδόν το ένα πέμπτο των ποσοτήτων του πετρελαίου που εξάγονται από τον Κόλπο, κυρίως προς την Ασία. Το πρώτο δεξαμενόπλοιο με αργό που δεν ήταν ιρανικό διέσχισε χθες το στενό, που η συμφωνία εκεχειρίας προέβλεπε να ανοίξει «πλήρως».
