Πρόσθεσε το Newsbeast στις προτεινόμενες πηγές σου στη Google

Σαν σήμερα το 1944, στις 3 Νοεμβρίου, η Ελλάδα εκδίδει το μεγαλύτερο σε ονομαστική αξία χαρτονόμισμα στην ιστορία της: 100 δισεκατομμύρια δραχμές. Ένα αστρονομικό ποσό, που όμως έκρυβε μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα. Το χαρτονόμισμα είχε ελάχιστη πραγματική αξία, καθώς η ελληνική οικονομία είχε καταρρεύσει από τον υπερπληθωρισμό της Κατοχής.

Η χώρα είχε μόλις απελευθερωθεί από τους Γερμανούς, αλλά οι οικονομικές συνέπειες της τετράχρονης κατοχής ήταν καταστροφικές. Οι κατοχικές αρχές είχαν επιβάλει τεράστιες οικονομικές επιβαρύνσεις και χρηματοδοτούσαν τις ανάγκες τους με μαζική έκδοση χρήματος. Οι τιμές αυξάνονταν ανεξέλεγκτα, οι αποταμιεύσεις εξανεμίζονταν και οι δραχμές έχαναν διαρκώς την αγοραστική τους δύναμη.

Από το 1941 έως το 1944, η Τράπεζα της Ελλάδος εξέδωσε διαδοχικά χαρτονομίσματα ολοένα μεγαλύτερης αξίας. Τα χιλιάρικα έδωσαν τη θέση τους στα εκατομμύρια και ύστερα στα δισεκατομμύρια. Το πρόβλημα δεν ήταν ότι οι Έλληνες είχαν γίνει πλουσιότεροι, αλλά ότι τα χρήματά τους άξιζαν όλο και λιγότερο.

Το ιστορικό χαρτονόμισμα είχε διαστάσεις μόλις 6 επί 12 εκατοστά και έφερε την υπογραφή του Ξενοφώντα Ζολώτα, τότε συνδιοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος και μετέπειτα πρωθυπουργού. Στη μία όψη απεικονιζόταν η κεφαλή της νύμφης Δηιδάμειας και στην άλλη οι δύο πλευρές αρχαίου νομίσματος του Κοινού των Ηπειρωτών (πολιτική ομοσπονδία της αρχαίας Ηπείρου).

Το χαρτονόμισμα δεν πρόλαβε να ζήσει πολύ. Στις 10 Νοεμβρίου, η κυβέρνηση προχώρησε σε νομισματική μεταρρύθμιση: μία νέα δραχμή ισοδυναμούσε πλέον με 50 δισεκατομμύρια παλιές. Έτσι, τα 100 δισεκατομμύρια μετατρέπονταν σε μόλις δύο νέες δραχμές.

Το χαρτονόμισμα των 100 δισεκατομμυρίων, που σήμερα εκτίθεται στο Μουσείο Χαρτονομισμάτων της Ιονικής Τραπέζης στην Κέρκυρα, παραμένει ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σύμβολα της οικονομικής καταστροφής που άφησε πίσω της η Κατοχή.

Τι άλλο έγινε σαν σήμερα

1503: Ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι φιλοτεχνεί το πορτρέτο της Λίζας Γκεραρντίνι, συζύγου του Φλωρεντινού εμπόρου Φραντσέσκο ντελ Τζοκόντο. Το έργο θα μείνει στην ιστορία ως «Μόνα Λίζα», ένας από τους διασημότερους πίνακες ζωγραφικής στον κόσμο.

1839: Αρχίζει ο Πρώτος Πόλεμος του Οπίου μεταξύ Μεγάλης Βρετανίας και Κίνας, με την πρώτη να επιδιώκει τη διατήρηση του επικερδούς εμπορίου οπίου, στο οποίο αντιτίθενται οι κινεζικές αρχές.

1839: Ο σουλτάνος Αμπντούλ Μετζίτ Α΄ εγκαινιάζει την περίοδο μεταρρυθμίσεων «Τανζιμάτ», με στόχο τον εκσυγχρονισμό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, την αναδιοργάνωση της διοίκησης και τη διασφάλιση βασικών δικαιωμάτων των υπηκόων.

1898: Έπειτα από 229 χρόνια οθωμανικής κυριαρχίας, οι τελευταίοι Οθωμανοί στρατιώτες αποχωρούν από την Κρήτη. Στις 9 Δεκεμβρίου θα φτάσει στο νησί ο πρίγκιπας Γεώργιος, ως ύπατος αρμοστής της αυτόνομης Κρητικής Πολιτείας.

1903: Ο Ολλανδός γιατρός Βίλελμ Αϊντχόβεν κατασκευάζει το ευαίσθητο γαλβανόμετρο που καθιστά δυνατή την ακριβή καταγραφή της ηλεκτρικής δραστηριότητας της καρδιάς, ανοίγοντας τον δρόμο για τη σύγχρονη ηλεκτροκαρδιογραφία.

1918: Ξεσπά στο Κίελο η εξέγερση των Γερμανών ναυτών, που εξαπλώνεται σε ολόκληρη τη χώρα. Το επαναστατικό κύμα οδηγεί στην πτώση της γερμανικής μοναρχίας και στην παραίτηση του Κάιζερ Γουλιέλμου Β΄ στις 9 Νοεμβρίου.

1935: Διεξάγεται στην Ελλάδα το δημοψήφισμα για την επαναφορά της μοναρχίας, με επίσημο αποτέλεσμα 97,8% υπέρ της επιστροφής του Γεωργίου Β΄. Η διαδικασία σημαδεύεται από εκτεταμένη νοθεία και εκφοβισμό των ψηφοφόρων.

1944: Εκδίδεται το χαρτονόμισμα των 100 δισεκατομμυρίων δραχμών, το μεγαλύτερο σε ονομαστική αξία στην ελληνική ιστορία. Αποτυπώνει τον καλπάζοντα πληθωρισμό της Κατοχής, που είχε ουσιαστικά μηδενίσει την αξία του νομίσματος.

1968: Η κηδεία του Γεωργίου Παπανδρέου στην Αθήνα μετατρέπεται σε μαζική αντιδικτατορική διαδήλωση. Περίπου 250.000 άνθρωποι αποχαιρετούν τον «Γέρο της Δημοκρατίας», πραγματοποιώντας την πρώτη τόσο μεγάλη δημόσια κινητοποίηση κατά της χούντας.

1968: Ο Αλέκος Παναγούλης οδηγείται στο Στρατοδικείο για την απόπειρα δολοφονίας του δικτάτορα Γεωργίου Παπαδόπουλου στις 13 Αυγούστου. Στις 17 Νοεμβρίου θα καταδικαστεί σε θάνατο, ποινή που δεν εκτελείται έπειτα από διεθνείς αντιδράσεις.

2003: Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εγκρίνει χωρίς ψηφοφορία ελληνικό ψήφισμα για την Ολυμπιακή Εκεχειρία, καλώντας τα κράτη να σεβαστούν την ειρήνη κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας το 2004.

Γεννήσεις

1970 – Μάρω Λύτρα, Ελληνίδα τραγουδίστρια, γνωστή για τη συμμετοχή της σε τηλεοπτικά μουσικά προγράμματα και τη δυναμική της φωνή. Εντάχθηκε στον κόσμο της ελληνικής μουσικής σκηνής με εμφανίσεις σε τηλεοπτικές εκπομπές και συμμετοχές σε μουσικούς διαγωνισμούς. Αν και δεν υπήρξε ποτέ μια από τις πιο εμπορικές τραγουδίστριες, η παρουσία της στην τηλεόραση και το ιδιαίτερο στυλ της την έκαναν αγαπητή στο κοινό.

Θάνατοι

1869 – Ανδρέας Κάλβος, Έλληνας ποιητής, γνωστός για τα πατριωτικά του ποιήματα και τις «Ωδές», έργο που καθιέρωσε τη νεοελληνική ποίηση ως μέσο εθνικής αφύπνισης και κοινωνικής κριτικής. Γεννημένος στην Κεφαλονιά, υπήρξε σημαντικός εκπρόσωπος του Ρομαντισμού και της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Τα έργα του, γεμάτα συναισθηματική ένταση και υψηλό λόγο, ενέπνευσαν τη γενιά του, διατηρώντας ακόμα και σήμερα την επιρροή τους στη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία.

1954 – Ανρί Ματίς (Henri Matisse), Γάλλος ζωγράφος και γλύπτης, από τους κορυφαίους εκπροσώπους του Φωβισμού. Ο Ματίς με τη χρήση έντονων χρωμάτων και απλοποιημένων μορφών δημιούργησε έργα που αμφισβήτησαν τις παραδοσιακές αντιλήψεις για την τέχνη και επηρέασαν βαθιά την πορεία της σύγχρονης τέχνης. Έργα του όπως «Η Χορός» και «Η κόρη με το πράσινο φόρεμα» αποπνέουν ένταση και ζωντάνια, ενώ η συνεισφορά του στην ανάπτυξη της σύγχρονης αισθητικής παραμένει ανεκτίμητη.

1939 – Γιάννης Καλαμίτσης, Έλληνας στιχουργός και ραδιοφωνικός παραγωγός, γνωστός για τους ευαίσθητους στίχους του και τις συνεργασίες του με σημαντικούς συνθέτες, όπως ο Χρήστος Νικολόπουλος και ο Τάκης Σούκας. Δημιούργησε τραγούδια που αγαπήθηκαν από το ευρύ κοινό, με θεματολογία που συχνά ακουμπούσε τη λαϊκή ψυχή και τις καθημερινές ιστορίες των ανθρώπων, αφήνοντας χαρακτηριστικό αποτύπωμα στο σύγχρονο ελληνικό τραγούδι.

Εορτολόγιο

Ακεψιμάς