Το πετρελαιο στο υψηλότερο σημείο από τον πόλεμο: Ποιοι χάνουν, ποιοι κερδίζουν από την νέα ενεργειακή έκρηξη

Ο πόλεμος ΗΠΑ–Ιράν εκτινάσσει το πετρελαιο σε νέα υψηλά, πυροδοτώντας παγκόσμιο κύμα ανησυχίας για ενεργειακή ασφάλεια, πληθωρισμό και κόστος δανεισμού.

Οι τιμές του πετρελαιο εκτοξεύθηκαν την Πέμπτη στα υψηλότερα επίπεδα από την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ–Ιράν, μετά τις πληροφορίες ότι η Ουάσινγκτον εξετάζει «σύντομο και ισχυρό» στρατιωτικό πλήγμα κατά της Τεχεράνης για να σπάσει το αδιέξοδο των ειρηνευτικών συνομιλιών. Το Brent, διεθνές σημείο αναφοράς, σκαρφάλωσε κατά 4,5% στα 123,30 δολάρια το βαρέλι στην ασιατική συνεδρίαση, συνεχίζοντας το ράλι του 6,1% της Τετάρτης, ενώ το αμερικανικό αργό ενισχύθηκε στα 109,32 δολάρια με άνοδο 2,3% μετά από άλμα 7% την προηγούμενη μέρα. Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να έχει απορρίψει ιρανική πρόταση στις συνομιλίες, διαμηνύοντας ότι θα διατηρήσει τον αποκλεισμό των ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ, στρατηγική πύλη για τις ροές πετρελαίου από τον Κόλπο. Αναλυτές της ING σημείωσαν ότι η αγορά έχει περάσει από την «υπερβολική αισιοδοξία» στη σκληρή πραγματικότητα μιας πραγματικής διαταραχής προσφοράς στον Κόλπο.

Οι αγορές της Ασίας βρέθηκαν στο επίκεντρο των πιέσεων, καθώς το ακριβό πετρελαιο «φουσκώνει» το κόστος ενέργειας και δανεισμού για κυβερνήσεις και επιχειρήσεις. Η Ιαπωνία δέχθηκε το ισχυρότερο πλήγμα, με τον δείκτη Topix να υποχωρεί 1,5%, τις αποδόσεις των 30ετών ομολόγων να ανεβαίνουν στο 3,7% και το γεν να κινείται γύρω από τα 160,40 έναντι του δολαρίου, επίπεδα στα οποία οι αρχές έχουν παρέμβει λεκτικά στο παρελθόν. Στην Ινδία, οι αποδόσεις των 10ετών κρατικών τίτλων έχουν σκαρφαλώσει κοντά στο 7%, ενώ η ρουπία διολισθαίνει σε ιστορικά χαμηλά έναντι του δολαρίου, καθώς οι υψηλές τιμές ενέργειας πιέζουν τα δημόσια οικονομικά και τα νομίσματα χωρών με περιορισμένα αποθέματα και λίγα δημοσιονομικά περιθώρια.

Πετρελαιο και γεωπολιτικός κίνδυνος: ο φόβος για τα Στενά του Ορμούζ

Ο αποκλεισμός στα Στενά του Ορμούζ από τις ΗΠΑ, σε συνδυασμό με τον κίνδυνο κλιμάκωσης σε πιο εκτεταμένες στρατιωτικές επιχειρήσεις, τροφοδοτεί φόβους για παρατεταμένη διαταραχή στην παγκόσμια προσφορά πετρελαιο. Η περιοχή του Κόλπου παραμένει κρίσιμη για τις ροές αργού προς την Ασία, η οποία είναι η πιο εκτεθειμένη περιοχή στον κόσμο σε ενδεχόμενα σοκ στην ενεργειακή αγορά. Η άνοδος των τιμών ενέργειας τροφοδοτεί τον πληθωρισμό, αυξάνει τα επιτόκια δανεισμού και «στεγνώνει» τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο κυβερνήσεων στη νότια και νοτιοανατολική Ασία, οι οποίες δυσκολεύονται να προστατεύσουν τους καταναλωτές από το αυξημένο κόστος.

Παρά το ακριβό πετρελαιο, οι αμερικανικές μετοχές δείχνουν αξιοσημείωτη αντοχή, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του S&P 500 να κινούνται οριακά ανοδικά και του Nasdaq να ενισχύονται κατά 0,4%, τροφοδοτούμενα από τα «χρυσά» εταιρικά αποτελέσματα του τεχνολογικού κλάδου και την επενδυτική ευφορία γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Η μετοχή της Alphabet, μητρικής της Google, κατέγραψε άνοδο 7% στις μετασυνεδριακές συναλλαγές, ενισχύοντας την εικόνα αποσύνδεσης ανάμεσα στα γεωπολιτικά ρίσκα και την πορεία των μεγα-τεχνολογικών ομίλων. Στην Ταϊβάν, ο δείκτης Taiex σημείωσε κέρδη 0,5% καθώς οι επενδυτές συνεχίζουν να «στοιχηματίζουν» σε εταιρείες που ωφελούνται από τη ζήτηση για λύσεις AI.

Πετρελαιο, ομόλογα και ασφαλή καταφύγια

Το ράλι στο πετρελαιο ενισχύει τις πιέσεις στις αγορές ομολόγων, ιδιαίτερα σε οικονομίες με χαμηλά ενεργειακά αποθέματα και περιορισμένες άμυνες απέναντι στο ενεργειακό κόστος. Οι αποδόσεις των κρατικών τίτλων σε χώρες της νότιας και νοτιοανατολικής Ασίας κινούνται ανοδικά, καθώς οι επενδυτές απαιτούν υψηλότερο «ασφάλιστρο κινδύνου» για να χρηματοδοτήσουν κυβερνήσεις που βρίσκονται αντιμέτωπες με αυξημένες ανάγκες εισαγωγών ενέργειας. Στις ΗΠΑ, οι αποδόσεις των 30ετών ομολόγων παραμένουν γύρω στο 5% και των 10ετών στο 4,42%, με το δολάριο να κινείται σταθεροποιητικά έναντι καλαθιού βασικών νομισμάτων εν αναμονή των αποφάσεων ΕΚΤ και Τράπεζας της Αγγλίας αλλά και νέων αμερικανικών μακροοικονομικών δεδομένων, σύμφωνα με τους Financial Times.

Την ίδια στιγμή, τα παραδοσιακά και τα «νέα» ασφαλή καταφύγια δέχονται φρέσκες τοποθετήσεις. Ο χρυσός ενισχύθηκε κατά 0,5% στα 4.570 δολάρια η ουγγιά, ενώ το Bitcoin κινήθηκε ανοδικά κοντά στα 75.750 δολάρια, καθώς μέρος των επενδυτών αναζητά διέξοδο από την αυξημένη γεωπολιτική αβεβαιότητα και τον κίνδυνο νέου σοκ στις αγορές.