Ο Ντόναλντ Τραμπ κλιμακώνει την πίεση προς τους συμμάχους του NATO, καθώς ο Λευκός Οίκος έχει καταρτίσει μια μυστική «λίστα καλών και κακών» συμμάχων με βάση τη στάση τους στον πόλεμο με το Ιράν. Η κίνηση αυτή αποτελεί νέο μήνυμα ότι ο Αμερικανός πρόεδρος είναι αποφασισμένος να επιβάλει συνέπειες σε όσους δεν θεωρεί «υποδειγματικούς συμμάχους», αναζωπυρώνοντας τις ανησυχίες για την ενότητα της Συμμαχίας.
Η λίστα, που επεξεργάστηκαν Αμερικανοί αξιωματούχοι πριν από την επίσκεψη του γενικού γραμματέα του NATO Μαρκ Ρούτε στην Ουάσινγκτον, κατηγοριοποιεί τα κράτη-μέλη σε «καλά» και «κακά» με βάση τη συμβολή τους στις επιχειρήσεις, τις αμυντικές δαπάνες και τη στήριξη στον πόλεμο κατά του Ιράν. Σύμφωνα με Ευρωπαίους διπλωμάτες, η προσέγγιση αυτή εδράζεται στο δόγμα των «υποδειγματικών συμμάχων» που προωθεί ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, ο οποίος έχει προειδοποιήσει ότι όσοι δεν «κάνουν το μερίδιό τους» θα αντιμετωπίσουν συνέπειες. Παρότι οι ακριβείς τιμωρίες ή «χάρες» δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί, στο τραπέζι βρίσκονται σενάρια για μετακίνηση αμερικανικών στρατευμάτων, περιορισμό ασκήσεων και επανεξέταση πωλήσεων οπλικών συστημάτων προς τα «άτακτα» κράτη.
Ο Τραμπ σφίγγει τη θηλιά στο NATO
Ο Λευκός Οίκος διαμηνύει ότι οι ΗΠΑ «θα θυμούνται» ποιες χώρες δεν στάθηκαν δίπλα τους στην επιχείρηση «Epic Fury» στο Ιράν, κατηγορώντας ονομαστικά «συμμάχους που προστατεύονται από χιλιάδες Αμερικανούς στρατιώτες» αλλά, κατά τον Τραμπ, δεν ανταποκρίθηκαν στις προσδοκίες. Την ίδια ώρα, Αμερικανοί αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι οι επιλογές για ουσιαστική μετακίνηση στρατευμάτων στην Ευρώπη είναι περιορισμένες και δαπανηρές, με αποτέλεσμα οποιαδήποτε τιμωρητική κίνηση να είναι δύσκολη και πολιτικά επώδυνη. Ωστόσο, το μήνυμα του Τραμπ προς το NATO είναι σαφές: όσοι θεωρούνται «καλοί» σύμμαχοι – όπως η Πολωνία, η Ρουμανία και οι χώρες της Βαλτικής – μπορούν να περιμένουν ενισχυμένη παρουσία και στήριξη, ενώ όσοι αντιστάθηκαν στα αμερικανικά αιτήματα για το Ιράν ίσως βρεθούν στο περιθώριο.
Ποιοι είναι οι «καλοί» και ποιοι οι «κακοί» σύμμαχοι για τον Τραμπ
Η Πολωνία και η Ρουμανία αναδεικνύονται σε βασικούς κερδισμένους του σχεδίου, καθώς ήδη θεωρούνται από τον Τραμπ «υποδειγματικοί σύμμαχοι» του NATO, με υψηλές αμυντικές δαπάνες και πρόθυμη παραχώρηση στρατιωτικών βάσεων για τον πόλεμο στο Ιράν. Η Βαρσοβία καλύπτει σχεδόν όλα τα κόστη για τη φιλοξενία 10.000 Αμερικανών στρατιωτών, ενώ η Ρουμανία προσφέρει την αναβαθμισμένη αεροπορική βάση Mihail Kogălniceanu, που χρησιμοποιήθηκε για την αεροπορική εκστρατεία στο Ιράν και μπορεί να δεχτεί ακόμη περισσότερες δυνάμεις. Στον αντίποδα, χώρες όπως η Ισπανία, ήδη στο στόχαστρο του Τραμπ για την αντίστασή της στον στόχο 5% των αμυντικών δαπανών, αλλά και σύμμαχοι όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία, που απέρριψαν ή καθυστέρησαν αιτήματα για συμμετοχή στις επιχειρήσεις, κινδυνεύουν να καταταγούν στην «άτακτη» πλευρά της λίστας, σύμφωνα με το Politico.
Παρά το κλίμα φόβου που καλλιεργεί ο Λευκός Οίκος, στο εσωτερικό των ΗΠΑ υπάρχουν έντονες αντιδράσεις: γερουσιαστές προειδοποιούν ότι η απαξιωτική ρητορική του Τραμπ για τις συμμαχίες υπονομεύει τα τεράστια πολιτικά, στρατηγικά και ηθικά οφέλη που αποκομίζει η Ουάσινγκτον από το NATO. Πρώην αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η κυβέρνηση, ήδη βαλτωμένη στην κρίση που η ίδια προκάλεσε με τον πόλεμο στο Ιράν, δύσκολα θα μπορέσει να ανοίξει ένα νέο μέτωπο σύγκρουσης με την Ευρώπη, όσο η σύρραξη συνεχίζεται.
