Υπό την προεδρία της Υπουργού Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, Υβέτ Κούπερ, πραγματοποιήθηκε χθες η ανοικτή ενημέρωση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για «την κατάσταση στη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Παλαιστινιακού ζητήματος». Κεντρική εισηγήτρια ήταν η Αναπληρώτρια Γενική Γραμματέας για Πολιτικές και Ειρηνευτικές Υποθέσεις, Ρόζμαρι ΝτιΚάρλο, η οποία ανέλυσε την τρέχουσα κατάσταση στην περιοχή.
Η Ρόζμαρι ΝτιΚάρλο χαρακτήρισε την τρέχουσα συγκυρία ως «μια κομβική στιγμή στη Μέση Ανατολή», τονίζοντας ότι υπάρχει ένα παράθυρο ευκαιρίας, αλλά «δεν είναι ούτε διασφαλισμένο ούτε απεριόριστο». Κάλεσε σε ενίσχυση της εκεχειρίας στη Γάζα και σε πρόοδο προς μια λύση δύο κρατών ως αποτέλεσμα διαπραγμάτευσης, με έμφαση στην «αποστρατιωτικοποίηση της Λωρίδας» και στην αύξηση της ανθρωπιστικής βοήθειας.
Παρά την «ενθαρρυντική πρόοδο» μετά την εκεχειρία, σημείωσε ότι η πλειονότητα του πληθυσμού παραμένει εκτοπισμένη και ότι η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη. Υπογράμμισε ότι «η Γάζα εξακολουθεί να μην βρίσκεται σε ειρήνη», αναφερόμενη στη συνέχιση στρατιωτικών επιχειρήσεων και ανταλλαγών πυρών.
Για τη Δυτική Όχθη εξέφρασε σοβαρή ανησυχία, κάνοντας λόγο για «σταδιακή de facto προσάρτηση της Δυτικής Όχθης» μέσω εποικισμών και διοικητικών μέτρων, ενώ προειδοποίησε ότι οι νέες αποφάσεις για καταγραφή γης απειλούν να «στερήσουν από τους Παλαιστινίους την περιουσία τους». Επανέλαβε ότι οι εποικισμοί «δεν έχουν νομική ισχύ».
Κλείνοντας, τόνισε ότι «δεν έχουμε την πολυτέλεια ημίμετρων» και κάλεσε σε ουσιαστικά βήματα για μια «αξιόπιστη πολιτική προοπτική» που θα οδηγήσει σε βιώσιμη ειρήνη και λύση δύο κρατών.
Η Ελλάδα υπογράμμισε εκ νέου την ισχυρή στήριξή της στο Συνολικό Σχέδιο για τη Γάζα, όπως εγκρίθηκε με το ψήφισμα 2803 (2025) του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της χώρας μας, πρέσβης Αγ. Μπαλτά, τόνισε ότι ο πλήρης αφοπλισμός της Χαμάς και όλων των λοιπών ενόπλων ομάδων πρέπει να αντιμετωπιστεί επειγόντως και αποτελεσματικά.
Επανέλαβε την έκκληση της Ελλάδας για απρόσκοπτη, εκτεταμένη και σε μεγάλη κλίμακα πρόσβαση ανθρωπιστικής βοήθειας, συμπεριλαμβανομένης της θαλάσσιας ανθρωπιστικής οδού μέσω Κύπρου.
Η κ. Μπαλτά εξέφρασε την αντίθεσή της Ελλάδας σε οποιοδήποτε σχέδιο προσάρτησης της Δυτικής Όχθης, επισημαίνοντας ότι τέτοιες ενέργειες, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη βία των εποίκων, συμπεριλαμβανομένων επιθέσεων κατά χριστιανικών κοινοτήτων, υπονομεύουν την προοπτική της λύσης δύο κρατών.
Ανέδειξε επίσης ότι η διατήρηση και ο σεβασμός του Status Quo των Αγίων Τόπων στην Ιερουσαλήμ αποτελεί ζήτημα υψίστης σημασίας.
Ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος των ΗΠΑ, πρέσβης Μάικλ Γουόλτς, παρουσίασε το «Συμβούλιο Ειρήνης» ως τον κεντρικό μηχανισμό εφαρμογής του σχεδίου για τη Γάζα, τονίζοντας ότι αποτελεί «ένα όργανο δράσης» και όχι απλώς συζήτησης. Υπογράμμισε ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας το έχει εγκρίνει μέσω του ψηφίσματος 2803 και ότι στόχος του είναι η διασφάλιση της σταθερότητας, η υποστήριξη της διακυβέρνησης και η προώθηση της ανοικοδόμησης.
Σύμφωνα με τον ίδιο, 27 χώρες – συμπεριλαμβανομένων κρατών της περιοχής και χωρών με μουσουλμανική πλειοψηφία – συμμετέχουν ήδη, ενώ το Συμβούλιο Ειρήνης την Πέμπτη θα ανακοινώσει δεσμεύσεις άνω των 5 δισ. δολαρίων για την ανοικοδόμηση της Γάζας. Παρά τις επικρίσεις για τη δομή του, σημείωσε ότι «οι παλιές μέθοδοι δεν λειτουργούσαν», προβάλλοντας το Συμβούλιο Ειρήνης ως νέο, πρακτικό μοντέλο διεθνούς συνεργασίας.
«Συνάδελφοι, το Συμβούλιο δεν μιλάει, αλλά πράττει. Έχω ακούσει, ακούμε ορισμένους να κριτικάρουν τη δομή του Συμβουλίου, ότι είναι αντισυμβατική, ότι είναι άνευ προηγουμένου. Και πάλι, οι παλιές μέθοδοι δεν λειτουργούσαν. Είχαμε την επιλογή είτε να συνεχίσει η Χαμάς να ελέγχει τη Γάζα και να την καταλαμβάνει, είτε να ακολουθήσουμε μια νέα μέθοδο», τόνισε ο κ. Γουόλτς.
Τόνισε επίσης ότι η πρόοδος στην πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας και το άνοιγμα του περάσματος της Ράφα συνδέονται με τις πρωτοβουλίες του Συμβουλίου Ειρήνης, ενώ κάλεσε τα κράτη μέλη να συμβάλουν ουσιαστικά στην εφαρμογή του σχεδίου.
Στη συνεδρίαση συμμετείχε ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ Γκιντεόν Σάρ, ο οποίος δήλωσε ότι ήταν «αρκετά διασκεδαστικό» να ακούει τον εκπρόσωπο της Ρωσικής Ομοσπονδίας να μιλά για το διεθνές δίκαιο, την κατοχή, την επέκταση εδαφών και την ειρηνική επίλυση διαφορών.
Η εβραϊκή παρουσία στο Ισραήλ, ακόμη και κατά τη διάρκεια της μακράς εξορίας, δεν έπαψε ποτέ, ανέφερε. «Αυτή είναι πιθανότατα η πιο ξεκάθαρη περίπτωση αποδεδειγμένων και τεκμηριωμένων ιστορικών δικαιωμάτων οποιουδήποτε έθνους, σε οποιαδήποτε γη».
Επιδεικνύοντας ένα χερούλι στάμνας από το Βασίλειο της Ιουδαίας, που βρέθηκε πριν από 2.700 χρόνια, καθώς και ένα νόμισμα που εντοπίστηκε πριν από 2.000 χρόνια στην Έρημο της Ιουδαίας, κομμένο κατά τη διάρκεια της εβραϊκής εξέγερσης κατά των Ρωμαίων, διερωτήθηκε «πώς μπορεί η εβραϊκή παρουσία στην αρχαία μας πατρίδα να παραβιάζει το διεθνές δίκαιο;».
Υψώνοντας έναν χάρτη της Βρετανικής Εντολής, τόνισε ότι η Διακήρυξη Μπάλφουρ επανίδρυσε μια εθνική εστία για τον εβραϊκό λαό στη γη του. «Δεν θα εγκαταλείψουμε την κληρονομιά μας, την ασφάλεια και το μέλλον μας για να διευκολύνουμε τις εσωτερικές πολιτικές δυσκολίες άλλων χωρών», υποστήριξε.
Ο κ. Σαρ μετά το πέρας της συνεδρίασης δήλωσε μεταξύ άλλων «χθες περισσότερες από 85 χώρες στάθηκαν εδώ και αρνήθηκαν το δικαίωμα του εβραϊκού λαού να ζει στα ίδια μέρη που έχουν αναγνωριστεί ότι ανήκουν σε μια εβραϊκή εθνική εστία».
«Είναι εντυπωσιακό ότι τόσες πολλές χώρες ισχυρίζονται πως η εβραϊκή παρουσία στην αρχαία μας πατρίδα παραβιάζει το διεθνές δίκαιο. Ισχύει το αντίθετο: Κανένα άλλο έθνος, σε κανένα άλλο μέρος του κόσμου, δεν έχει ισχυρότερο δικαίωμα από το ιστορικό και τεκμηριωμένο δικαίωμά μας στη γη της Βίβλου», πρόσθεσε.
Ο Παλαιστίνιος Μόνιμος Παρατηρητής στον ΟΗΕ, πρέσβης Ριάντ Μανσούρ, σημείωσε ότι «δεν υπάρχει ειρήνη πουθενά», περιγράφοντας την καταστροφή αιωνόβιων χριστιανικών και μουσουλμανικών χώρων λατρείας, τα στρατιωτικά σημεία ελέγχου και τους περιορισμούς που επιβάλλονται στα προσκυνήματα τόσο των μουσουλμάνων όσο και των χριστιανών.
Στόχος του Ισραήλ είναι η απομάκρυνση των Παλαιστινίων και η κατάληψη παλαιστινιακής γης, ανέφερε και πρόσθεσε ότι παρότι η κλίμακα και ο ρυθμός έχουν αλλάξει δραματικά, τα μέσα και οι επιδιώξεις παραμένουν ίδια «εποικισμοί, τρομοκρατία εποίκων, απαλλοτρίωση γης, κατεδαφίσεις κατοικιών και ανάληψη του ελέγχου των διαδικασιών κτηματογράφησης. Όλα στην υπηρεσία του τελικού στόχου, της προσάρτησης».
«Η Παλαιστίνη ανήκει στον παλαιστινιακό λαό. Δεν είναι διαθέσιμη προς αρπαγή. Και δεν είναι προς πώληση. Το Ισραήλ δεν θα μας μετατρέψει σε έναν λαό χωρίς γη», τόνισε.
Ο κ. Μανσούρ ανέφερε επίσης ότι «η προσάρτηση βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη. Αν δεν αντιμετωπιστεί, θα καθορίσει – και θα καταδικάσει – το μέλλον της περιοχής».
Τη συνεδρίαση ακολούθησαν σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ, κλειστές διαβουλεύσεις, στο πλαίσιο των οποίων τα μέλη του Συμβουλίου εξέτασαν τις τελευταίες εξελίξεις επί του πεδίου και τις διπλωματικές προσπάθειες γύρω από τη Μέση Ανατολή και το Παλαιστινιακό.
