Νέα ένταση καταγράφεται στη Μέση Ανατολή μετά τα τελευταία στρατιωτικά πλήγματα, την ώρα που συνεχίζεται το διπλωματικό θρίλερ γύρω από μία πιθανή ειρηνευτική συμφωνία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν. Πριν από τις τελευταίες επιθέσεις, είχε προηγηθεί νέος γύρος δηλώσεων και αλληλοδιαψεύσεων από την Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη σχετικά με το ενδεχόμενο συμφωνίας, με τα ιρανικά κρατικά μέσα να κάνουν λόγο για προσχέδιο συμφωνίας και τον Λευκό Οίκο να απορρίπτει κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς αυτούς χαρακτηρίζοντάς τους «εντελώς κατασκευασμένους».
Ο Ντόναλντ Τραμπ επανήλθε στο θέμα κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου στην Ουάσινγκτον, όπου διέψευσε ότι υπάρχει συμφωνία και απέρριψε σειρά παραχωρήσεων που, σύμφωνα με τις πληροφορίες από το Ιράν, περιλαμβάνονταν στο προτεινόμενο πλαίσιο.
Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, δημοσιοποιήθηκε αυτό που περιγράφηκε ως «αρχικό ανεπίσημο πλαίσιο για μνημόνιο κατανόησης» μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών. Με βάση όσα μεταδόθηκαν, το σχέδιο προβλέπει την αποχώρηση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων από τις περιοχές γύρω από το Ιράν και την άρση του ναυτικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια.
Σε αντάλλαγμα, το Ιράν θα δεσμευόταν να αποκαταστήσει την εμπορική διέλευση μέσω των Στενών του Ορμούζ στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από τον πόλεμο μέσα σε διάστημα ενός μήνα. Το προσχέδιο φέρεται επίσης να προβλέπει ότι τα στρατιωτικά πλοία δεν θα περιλαμβάνονται στη συμφωνία, ενώ η διαχείριση και η διαδρομή της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ θα γίνεται από το Ιράν σε συνεργασία με το Ομάν.
Παράλληλα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, εάν επιτευχθεί τελική συμφωνία μέσα σε 60 ημέρες, τότε το πλαίσιο αυτό θα εγκριθεί με τη μορφή δεσμευτικού ψηφίσματος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο, απέρριψε δημόσια ότι υπάρχει συμφωνία και ξεκαθάρισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν είναι ικανοποιημένες από τις συνομιλίες. Όπως δήλωσε, το Ιράν «θέλει πάρα πολύ να κάνει συμφωνία, αλλά δεν έχει φτάσει ακόμη εκεί».
Ο Αμερικανός πρόεδρος απέρριψε επίσης κατηγορηματικά κάθε ενδεχόμενο παραχώρησης σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ, απορρίπτοντας πληροφορίες περί προσπάθειας Ιράν και Ομάν να ελέγξουν τη θαλάσσια οδό. Μάλιστα, απείλησε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα «τους ανατινάξουν», τονίζοντας ότι η συγκεκριμένη ναυτιλιακή οδός πρέπει να παραμείνει «ανοιχτή για όλους».
Παράλληλα, ο Τραμπ απέκλεισε οποιαδήποτε χαλάρωση κυρώσεων ή οικονομική ενίσχυση προς την Τεχεράνη, μετά τις αναφορές ότι το Ιράν ζητούσε από τις ΗΠΑ πρόσβαση σε δεσμευμένα κεφάλαια και παγωμένα περιουσιακά στοιχεία.
Την ίδια στιγμή, τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης παρουσίασαν τις «κόκκινες γραμμές» της Τεχεράνης στις διαπραγματεύσεις με την Ουάσινγκτον. Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA, η διατήρηση της «υποδομής του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν» δεν αποτελεί αντικείμενο συμβιβασμού.
Σε ό,τι αφορά τα Στενά του Ορμούζ, η Τεχεράνη θεωρεί ως βασική της απαίτηση την «αναγνώριση από την Ουάσινγκτον του δικαιώματος του Ιράν για πληροφοριακή και επιχειρησιακή επιτήρηση αυτής της κομβικής θαλάσσιας οδού», αντί της επιστροφής στις συνθήκες που επικρατούσαν πριν από τον πόλεμο.
Ιδιαίτερη σημασία δίνει επίσης το Ιράν στην αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν παγωμένα λόγω κυρώσεων, ειδικά αυτών που βρίσκονται στο Κατάρ.
Στο μεταξύ, ο Ντόναλντ Τραμπ έθεσε εκ νέου στο τραπέζι το θέμα των Συμφωνιών του Αβραάμ. Τη Δευτέρα, ο Αμερικανός πρόεδρος απηύθυνε αιτήματα προς αραβικές χώρες της περιοχής να ενταχθούν στις Συμφωνίες του Αβραάμ ως μέρος μίας ειρηνευτικής συμφωνίας.
Μάλιστα, επανήλθε στο θέμα και χθες, υποστηρίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να υπογράψουν ειρηνευτική συμφωνία μόνο εφόσον αραβικές χώρες εξομαλύνουν τις σχέσεις τους με το Ισραήλ μέσω της ένταξής τους στις Συμφωνίες του Αβραάμ.
Μέχρι σήμερα, μόνο το Μπαχρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Σουδάν και το Μαρόκο έχουν ενταχθεί στη συμφωνία που ξεκίνησε κατά την πρώτη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ.
Την ίδια ώρα, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών επέβαλε κυρώσεις στη νεοσύστατη ιρανική αρχή που έχει αναλάβει τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ. Η λεγόμενη «Αρχή Στενών του Περσικού Κόλπου», η οποία δημιουργήθηκε για να εξαναγκάζει τα πλοία να συμμορφώνονται με τους κανονισμούς της, προστέθηκε στη λίστα των Ειδικά Καθορισμένων Υπηκόων.
Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, μέσω της δημιουργίας αυτής της Αρχής οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης επιχειρούν να «κερδοσκοπήσουν από την εκστρατεία κρατικά υποστηριζόμενης τρομοκρατίας εκβιάζοντας πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ».
Οι εξελίξεις αυτές συνδέονται με την προσπάθεια της Τεχεράνης να εφαρμόσει νέο πρωτόκολλο για τα πλοία που διέρχονται από τη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό, η οποία παραμένει ουσιαστικά κλειστή από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.
Νωρίτερα αυτόν τον μήνα, η Τεχεράνη είχε παρουσιάσει νέους κανόνες για τα πλοία που επιθυμούν να περάσουν από τα Στενά του Ορμούζ, καλώντας τα να συμπληρώνουν ειδική αίτηση, ώστε να διασφαλίζεται ασφαλής διέλευση.
Νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις
Παράλληλα με τις διπλωματικές εξελίξεις, συνεχίστηκαν και οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στην περιοχή. Ο ισραηλινός στρατός πραγματοποίησε νέα πλήγματα κατά τη διάρκεια της νύχτας σε περιοχές του νότιου Λιβάνου.
Οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι στόχος των επιδρομών ήταν «υποδομές της Χεζμπολάχ» στην περιοχή της Τύρου. Λίγο αργότερα, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε έναν «ύποπτο εναέριο στόχο» σε περιοχή του νότιου Λιβάνου όπου επιχειρούν ισραηλινοί στρατιώτες.
Παράλληλα, εκδόθηκε προειδοποίηση εκκένωσης προς τους κατοίκους της περιοχής Ζακκόκ αλ-Μούφντι στα ανατολικά της χώρας.
Οι τελευταίες εξελίξεις σημειώνονται, ενώ ο ισραηλινός στρατός έχει επεκτείνει τη χερσαία επιχείρησή του στον νότιο Λίβανο πέρα από τη λεγόμενη «κίτρινη γραμμή».
Το Ισραήλ έχει συγκρουστεί με τη Χεζμπολάχ κατά μήκος του ποταμού Λιτάνι στο νότιο τμήμα του Λιβάνου, περιοχή που αντιστοιχεί σε μεγάλο βαθμό στην αυτοαποκαλούμενη «κίτρινη γραμμή».
Η συγκεκριμένη γραμμή οριοθετεί την περιοχή κοντά στα κοινά σύνορα που το Ισραήλ διατηρεί υπό κατοχή στο πλαίσιο της σύγκρουσής του με τη Χεζμπολάχ.
Χθες, οι Ισραηλινές Ένοπλες Δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι όλες οι περιοχές νότια του ποταμού Ζαχράνι θα πρέπει να θεωρούνται «ζώνες μάχης».
Το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου ανακοίνωσε ότι 31 άνθρωποι σκοτώθηκαν την Τρίτη σε ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές, σε μία από τις φονικότερες ημέρες μετά την έναρξη της εύθραυστης εκεχειρίας ανάμεσα στο Ισραήλ και τη φιλοϊρανική Χεζμπολάχ τον προηγούμενο μήνα.
Το Ισραήλ έχει κατηγορηθεί ότι στοχοποιεί σκόπιμα ασθενοφόρα και εργαζόμενους στον τομέα της υγείας παρά την εκεχειρία. Η ισραηλινή πλευρά απορρίπτει τις κατηγορίες και υποστηρίζει ότι η Χεζμπολάχ χρησιμοποιεί ιατρικές εγκαταστάσεις για στρατιωτικούς σκοπούς.
