Σε έναν πόλεμο όπου δεν υπήρξαν νικητές, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, φαίνεται πως είναι ο μεγαλύτερος ηττημένος, μπαίνοντας σε μια εύθραυστη και ασαφή κατάπαυση του πυρός με το Ιράν.

Έπειτα από χρόνια απειλών του Μπενιαμίν Νετανιάχου κατά του Ιράν, τις παραστάσεις του στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ και τη διπλωματική πίεση σε Αμερικανούς προέδρους ανά τα χρόνια για να συμφωνήσουν σε πόλεμο με το Ιράν, η σύγκρουση του Ισραήλ κατέληξε σε αποτυχία.

Η εκτίμηση της αμερικανικής κοινότητας πληροφοριών ότι οι ισραηλινές προβλέψεις για αλλαγή καθεστώτος και επανάσταση στο Ιράν ήταν «γελοίες» αποδείχθηκε σωστή. Η ισραηλινή εκτίμηση ότι ο πόλεμος θα διαρκούσε το πολύ λίγες ημέρες, στη χειρότερη λίγες εβδομάδες, αποδείχθηκε εντελώς εκτός πραγματικότητας.

Ακόμα και πριν από δύο ημέρες, σύμφωνα με το «Channel 12» του Ισραήλ, ο Νετανιάχου πίεζε τον Ντόναλντ Τραμπ να μην συμφωνήσει σε κατάπαυση του πυρός. Για μία ημέρα, ο Αμερικανός πρόεδρος εξέδιδε απειλές προς την Τεχεράνη και στη συνέχεια υποχώρησε, παραμερίζοντας το Ισραήλ από τις διαβουλεύσεις.

Τραμπ στο Ισραήλ

«Δεν υπήρξε ποτέ τέτοια πολιτική καταστροφή στην ιστορία μας. Το Ισραήλ δεν ήταν καν κοντά στο τραπέζι όταν λαμβάνονταν αποφάσεις για τον πυρήνα της εθνικής μας ασφάλειας», έγραψε στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X ο αρχηγός της αντιπολίτευσης, Γιαΐρ Λαπίντ.

«Ο στρατός έκανε ό,τι του ζητήθηκε και το κοινό έδειξε αξιοσημείωτη αντοχή, αλλά ο Νετανιάχου απέτυχε πολιτικά, απέτυχε στρατηγικά και δεν πέτυχε κανέναν από τους στόχους που ο ίδιος έθεσε. Θα χρειαστούν χρόνια για να αποκατασταθεί η πολιτική και στρατηγική ζημιά που προκάλεσε λόγω αλαζονείας, αμέλειας και έλλειψης στρατηγικού σχεδιασμού».

Ο επικεφαλής του αριστερού κόμματος «Democrats», Γιαΐρ Γκολάν, χαρακτήρισε επίσης την κατάπαυση του πυρός «στρατηγική αποτυχία» του Νετανιάχου.

«Υποσχέθηκε μια ιστορική νίκη και ασφάλεια για γενιές, και στην πράξη καταφέραμε μία από τις σοβαρότερες στρατηγικές αποτυχίες που έχει γνωρίσει ποτέ το Ισραήλ», δήλωσε.

Η πραγματικότητα είναι ότι ο Νετανιάχου τα «έπαιξε όλα» στον πόλεμο και, αποτυγχάνοντας να εξασφαλίσει την πτώση του θεοκρατικού καθεστώτος, την κατάσχεση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου της Τεχεράνης ή την ουσιαστική αποδυνάμωση του κράτους, η διεθνής εικόνα του Ισραήλ -ήδη βαριά τραυματισμένη από τις ενέργειές του στη Γάζα, όπου κατηγορείται για γενοκτονία– έχει επιδεινωθεί, σύμφωνα με τον Guardian.

Στο επίπεδο της ασφάλειας, παρά τους ισχυρισμούς του Τραμπ, η δύναμη των Φρουρών της Επανάστασης φαίνεται να έχει ενισχυθεί, καθώς η Τεχεράνη -προς το παρόν τουλάχιστον- πέτυχε τον βασικό της στόχο: να επιβιώσει από μια επίθεση ενός μήνα από δύο από τις ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις του κόσμου.

Οι επιθέσεις άφησαν ένα τραυματισμένο αλλά ακόμη άθικτο καθεστώς, με σημαντικά στρατιωτικά μέσα, το οποίο πιθανότατα θα επιδιώξει γρήγορο επανεξοπλισμό και ευκαιρίες για αντίποινα.

Η επιμονή του Νετανιάχου να συνεχίσει τις επιθέσεις στον νότιο Λίβανο φαίνεται επίσης αλαζονική, δεδομένου ότι η πρόθεση του Ισραήλ να δημιουργήσει νέα ζώνη ασφαλείας το φέρνει σε άμεση σύγκρουση με τη Χεζμπολάχ, που έχει αποδείξει ότι πολεμά αποτελεσματικά στο δικό της έδαφος.

Ο Τραμπ έφτασε στο Ισραήλ με υψωμένη τη γροθιά – Θα μιλήσει στο κοινοβούλιο

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, οι μαζικοί και χωρίς προειδοποίηση αεροπορικοί βομβαρδισμοί στον Λίβανο μοιάζουν με τιμωρητική ενέργεια εκτοπισμού, μετά την αποτυχία στο Ιράν.

Οι συνέπειες σε επίπεδο κοινής γνώμης και διπλωματίας αναμένεται να είναι ακόμη πιο σοβαρές για τον Νετανιάχου και το Ισραήλ. Στις ΗΠΑ ειδικά, μια πολιτική συναίνεση που κρατά από τη δεκαετία του 1960 φαίνεται να καταρρέει. Ο ρόλος του Ισραήλ στην ώθηση του Τραμπ προς τον πόλεμο στο Ιράν έχει δεχθεί επιθέσεις τόσο από προοδευτικούς όσο και από την ακροδεξιά πτέρυγα του Maga, ενώ η γενικότερη στήριξη προς το Ισραήλ βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ακόμα και μεταξύ Εβραίων ψηφοφόρων.

Υπάρχουν επίσης οι εσωτερικές πολιτικές συνέπειες για τον Νετανιάχου ενόψει εκλογών στο Ισραήλ. Αντί να διαμορφώσει μια κατάσταση ασφάλειας για τη χώρα του, μπαίνει σε πολέμους και τελικά βγαίνει από τον τελευταίο χωρίς να έχει πετύχει κανέναν από τους βασικούς στόχους που υποσχέθηκε.

Παρά τον γνωστό κυνισμό του στην προβολή προσωρινών επιτυχιών, θα γίνει σαφές στους Ισραηλινούς ότι, αντί να εξαλείψει αυτό που επί χρόνια αποκαλούσε «υπαρξιακή απειλή», οι συνθήκες παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ίδιες.

Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, μπορεί να είναι νεκρός, αλλά τον διαδέχθηκε ο σκληροπυρηνικός γιος του. Αντί να κλείσει το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, το δεκάλογο σχέδιο της Τεχεράνης -που ο Τραμπ χαρακτήρισε βάση για διαπραγματεύσεις- φαίνεται να περιλαμβάνει την αποδοχή του δικαιώματος εμπλουτισμού ουρανίου, αν και ο Τραμπ το αρνήθηκε.

Προς το παρόν, οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν μοιάζουν περισσότερο με το πλαίσιο της διεθνούς συμφωνίας για τα πυρηνικά επί Ομπάμα -την οποία ο Νετανιάχου προσπάθησε σκληρά να υπονομεύσει και από την οποία αποχώρησε ο Τραμπ- παρά με μια νέα πραγματικότητα.

Για ορισμένους, όπως ο στρατιωτικός αναλυτής της Haaretz, Άμος Χάρελ, η αποτυχία ήταν ενσωματωμένη στα σχέδια του Νετανιάχου.

«Πολλές από τις αδυναμίες της σημερινής αμερικανικής διοίκησης και του ισραηλινού συστήματος υπό τον Νετανιάχου έγιναν εμφανείς: τάση για ριψοκίνδυνα στοιχήματα βασισμένα σε αβάσιμες ευχές, ρηχά και πρόχειρα σχέδια, περιφρόνηση των ειδικών και επιθετική πίεση για ευθυγράμμιση με τις επιθυμίες της πολιτικής ηγεσίας», είπε.

Θα είναι επίσης σαφές στους Ισραηλινούς ότι η σύγκρουση του τελευταίου μήνα ήταν μια μοναδική ευκαιρία για μια τέτοιας κλίμακας στρατιωτική επιχείρηση με πλήρη στήριξη των ΗΠΑ. Μπορεί να υπάρξουν νέες εντάσεις, αλλά η πιθανότητα επανάληψης μιας τόσο παρατεταμένης σύγκρουσης φαίνεται μικρή.

Τραμπ: «Από κοινού με Νετανιάχου η απόφαση το τέλος του πολέμου

Ο Τραμπ δίστασε στο πιο επικίνδυνο σημείο κλιμάκωσης, ιδιαίτερα στο ζήτημα αποστολής χερσαίων δυνάμεων, κάτι εξαιρετικά αντιδημοφιλές στις ΗΠΑ και οικονομικά επιζήμιο παγκοσμίως.

Δεν πέρασε απαρατήρητο ότι, έχοντας πετύχει τον «πολυπόθητο» πόλεμο και βλέποντάς τον να αποτυγχάνει, ο Νετανιάχου δύσκολα θα έχει δεύτερη ευκαιρία με αμερικανική στήριξη.

Δεδομένου ότι αυτό αποτελούσε για χρόνια βασικό πολιτικό του επιχείρημα, τίθεται το ερώτημα: ποιος είναι πλέον ο ρόλος του;

«Είναι η τέταρτη συνεχόμενη φορά -στη Γάζα, μία στον Λίβανο και δύο στο Ιράν- που οι ισχυρισμοί του για ολοκληρωτική νίκη και εξάλειψη υπαρξιακών απειλών αποδεικνύονται κενές υποσχέσεις», έγραψε ο Χάρελ.