Με αφορμή την Ημέρα του Αγίου Βαλεντίνου, πολλοί παρασύρονται στην ιδέα ότι κάπου «εκεί έξω» υπάρχει “Ο Ένας”, η αδελφή ψυχή, ο τέλειος σύντροφος που ήταν γραφτό να βρεθεί. Η έννοια της αδελφής ψυχής έχει βαθιές ρίζες στην ιστορία. Στην αρχαία Ελλάδα, ο Πλάτων περιέγραψε τον μύθο των ανθρώπων με τέσσερα χέρια, τέσσερα πόδια και δύο πρόσωπα, τους οποίους ο Δίας χώρισε και από τότε κάθε μισό αναζητά το άλλο. Στον Μεσαίωνα, οι θρύλοι του Αρθούρου και η ιπποτική αγάπη, όπως αυτή του Λάνσελοτ για τη Γκουίνεβιρ, έκαναν τον έρωτα έντονη, συχνά απαγορευμένη αφοσίωση. Στην Αναγέννηση, ο Σαίξπηρ περιέγραφε ζευγάρια «μοιραία συνδεδεμένα» αλλά χωρισμένα από την οικογένεια ή τη μοίρα, σαν το σύμπαν να γράφει την ιστορία τους και ταυτόχρονα να την απαγορεύει. Σήμερα, κινηματογράφος και ρομαντικά μυθιστορήματα συνεχίζουν να προβάλλουν το παραμυθένιο ιδεώδες της αγάπης, σύμφωνα με το δημοσίευμα του bbc.
Από τον μύθο στην επιστήμη
Ο Βίρεν Σουάμι, καθηγητής Κοινωνικής Ψυχολογίας στο Anglia Ruskin University, εξηγεί ότι η σύγχρονη αντίληψη της ρομαντικής αγάπης προέρχεται από μεσαιωνικές αφηγήσεις της Ευρώπης. «Αυτές οι ιστορίες έφεραν την ιδέα ότι πρέπει να επιλέξεις έναν σύντροφο για ζωή. Πριν από αυτό, η αγάπη ήταν πιο ελεύθερη και συχνά δεν είχε να κάνει με το σεξ», λέει. Με τη βιομηχανοποίηση και την αποξένωση, οι άνθρωποι άρχισαν να ψάχνουν για κάποιον να τους «σώσει». Σήμερα, οι εφαρμογές γνωριμιών έχουν μετατρέψει αυτή την αναζήτηση σε «αγορά σχέσεων», συχνά αποξενωτική, σύμφωνα με τον Σουάμι, με τους ανθρώπους να ψάχνουν ανάμεσα σε δεκάδες υποψήφιους χωρίς ουσιαστική σύνδεση.
Ο Τζέισον Κάρολ, καθηγητής στο Brigham Young University, διαχωρίζει την ιδέα της «αδελφής ψυχής» από το «μοναδικό ταίρι». Η πρώτη βασίζεται στο πεπρωμένο, ενώ το δεύτερο χτίζεται με κόπο, προσαρμογή και συγγνώμη. Στην έρευνά του The Soulmate Trap, που συνδέεται με τις μελέτες του C. Raymond Knee στο University of Houston, διαπιστώνεται ότι όσοι πιστεύουν πως οι σχέσεις είναι «γραμμένες» αμφιβάλλουν για τη δέσμευσή τους μετά από συγκρούσεις, ενώ όσοι έχουν «αναπτυξιακή» νοοτροπία παραμένουν δεσμευμένοι ακόμα και μετά από διαφωνίες.
Η παγίδα της αδελφής ψυχής και οι τραυματικοί δεσμοί
Η London-based love coach Βίκι Πάβιτ εξηγεί ότι η έντονη χημεία μπορεί να δημιουργεί ψευδείς εντυπώσεις μοίρας. Μελέτες των Καναδών ψυχολόγων Ντόναλντ Ντάτον και Σούζαν Πέιντερ στο University of British Columbia έδειξαν ότι οι ισχυρότεροι δεσμοί εμφανίζονται όταν οι σύντροφοι εναλλάσσουν γοητεία και σκληρότητα, δημιουργώντας τραυματικούς δεσμούς που μοιάζουν με αγάπη.
Η βιολογία υποστηρίζει επίσης ότι η ιδέα του ενός μοναδικού ταίριου είναι αμφίβολη. Η χρήση ορμονικών αντισυλληπτικών μπορεί να επηρεάσει την αρχική έλξη και τη σεξουαλική ικανοποίηση, αλλάζοντας την εμπειρία του συντρόφου με την πάροδο του χρόνου.
Ο οικονομολόγος Γκρεγκ Λίο από το Vanderbilt University ανέπτυξε αλγόριθμο συμβατότητας που δείχνει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν πολλούς πιθανούς «ταιριαστούς» συντρόφους και όχι έναν μόνο.
Η μαγεία των καθημερινών στιγμών
Η κοινωνιολόγος Τζάκι Γκαμπ από το The Open University και η έρευνά της Enduring Love δείχνουν ότι η αληθινή ικανοποίηση στις σχέσεις προκύπτει από καθημερινές πράξεις φροντίδας: ένα φλιτζάνι τσάι στο κρεβάτι, ένα ξαφνικό χαμόγελο, μια μικρή έκπληξη ή έναν περίπατο. Οι μεγάλες χειρονομίες δεν είναι απαραίτητα πιο σημαντικές από τις μικρές, στοργικές λεπτομέρειες της καθημερινής ζωής.
Ο Κάρολ και η Πάβιτ τονίζουν ότι η επιστήμη δεν αφαιρεί τη ρομαντική μαγεία. Αντίθετα, δείχνει ότι οι σχέσεις που φαίνονται «μοιραίες» είναι εκείνες που οι άνθρωποι επέλεξαν να χτίσουν μαζί, βήμα-βήμα, αγγίζοντας τα πλεονεκτήματα και τις αδυναμίες του άλλου, αναγνωρίζοντας ότι η αγάπη απαιτεί καθημερινή φροντίδα, κατανόηση και υπομονή.
