Αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις που έχουν αναπτυχθεί σε εμπόλεμες ζώνες έγιναν στόχος μέσω εμπορικά διαθέσιμων δεδομένων τοποθεσίας, σύμφωνα με αναφορές που έλαβαν στρατιωτικοί αξιωματούχοι, σε μία εξέλιξη που αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο η παγκόσμια οικονομία παρακολούθησης επηρεάζει πλέον το πεδίο της μάχης.
Σε επιστολή που κοινοποιήθηκε στο Reuters από τον Αμερικανό γερουσιαστή Ρον Γουάιντεν, Δημοκρατικό από το Όρεγκον, η Κεντρική Διοίκηση των Ηνωμένων Πολιτειών (CENTCOM) ανέφερε ότι είχε «λάβει πολλαπλές αναφορές απειλών σχετικά με την εκμετάλλευση εμπορικών δεδομένων τοποθεσίας από αντιπάλους για τη στόχευση ή την παρακολούθηση αμερικανικού προσωπικού στο θέατρο επιχειρήσεων». Το μήνυμα, το οποίο εστάλη στις 14 Απριλίου, δεν παρείχε περισσότερες λεπτομέρειες, ωστόσο η περιοχή ευθύνης της CENTCOM περιλαμβάνει τον Κόλπο, όπου οι αμερικανικές δυνάμεις βρίσκονται αντιμέτωπες με τον ιρανικό στρατό για τα Στενά του Ορμούζ.
Η αποκάλυψη αυτή αποτέλεσε την πρώτη επίσημη επιβεβαίωση ότι αμερικανικές δυνάμεις στοχοποιήθηκαν σε ενεργή εμπόλεμη ζώνη, όπως ανέφεραν ο Ρον Γουάιντεν και διακομματική ομάδα νομοθετών σε επιστολή που απέστειλαν την Πέμπτη προς το Πεντάγωνο. Στην επιστολή υπογραμμιζόταν ότι «τα εμπορικά δεδομένα τοποθεσίας μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον εντοπισμό σημείων συγκέντρωσης αμερικανικών στρατευμάτων και του καθημερινού προτύπου δραστηριοτήτων τους, κάτι που μπορεί να αξιοποιηθεί από αντιπάλους για επιθέσεις με πυραύλους, drones και αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, καθώς και για σκοπούς αντικατασκοπείας». Ο Γουάιντεν δήλωσε ακόμη ότι έχει έρθει η στιγμή να «αντιμετωπιστεί η βιομηχανία adtech ως απειλή εθνικής ασφάλειας».
Το Πεντάγωνο δεν απάντησε σε αιτήματα για σχολιασμό, ενώ οι νομοθέτες ανέφεραν στην επιστολή τους ότι οι προσπάθειές τους να λάβουν περισσότερες πληροφορίες από στρατιωτικούς αξιωματούχους σχετικά με την αναφερόμενη στόχευση δεν είχαν αποτέλεσμα.
Η εμπορία δεδομένων τοποθεσίας και οι ανησυχίες για την ιδιωτικότητα
Τα δεδομένα τοποθεσίας χρησιμοποιούνται ευρέως στη ψηφιακή διαφήμιση, η οποία αποτελεί βασική πηγή εσόδων για πολλές τεχνολογικές εταιρείες. Τα συγκεκριμένα δεδομένα συλλέγονται συνήθως από smartphones ή άλλες συσκευές μέσω εφαρμογών ή παρόχων υπηρεσιών και στη συνέχεια πωλούνται σε data brokers, οι οποίοι τα συγκεντρώνουν και τα μεταπωλούν, πολλές φορές μέσω σύνθετων δικτύων διαμεσολαβητών.
Παρότι η απειλή για την ιδιωτικότητα που συνεπάγεται η πώληση των καθημερινών μετακινήσεων των πολιτών στην ανοικτή αγορά αποτελεί εδώ και χρόνια αντικείμενο δημόσιας συζήτησης, το ενδεχόμενο να συνιστά και κίνδυνο για την εθνική ασφάλεια προκαλεί πλέον αυξανόμενη ανησυχία.
Ήδη από το 2016, αμερικανική εταιρεία αμυντικών συμβάσεων είχε καταφέρει να αξιοποιήσει εμπορικά διαθέσιμα δεδομένα τοποθεσίας για να παρακολουθήσει δυνάμεις ειδικών επιχειρήσεων από τις βάσεις τους στις Ηνωμένες Πολιτείες μέχρι ευαίσθητο σημείο ανάπτυξης στη Συρία, σύμφωνα με πληροφορίες που είχαν αποκαλυφθεί αρχικά από τη Wall Street Journal.
Πιο πρόσφατα, δημοσιογράφοι του Wired και δύο γερμανικών ειδησεογραφικών μέσων χρησιμοποίησαν δισεκατομμύρια συντεταγμένες που είχαν συλλεχθεί από data broker, προκειμένου να αποκαλύψουν με λεπτομέρεια τις μετακινήσεις ανθρώπων που βρίσκονταν εντός ή γύρω από 11 αμερικανικές στρατιωτικές και μυστικές εγκαταστάσεις στη Γερμανία.
Δύο οργανισμοί που εκπροσωπούν τον κλάδο της ψηφιακής διαφήμισης, το Interactive Advertising Bureau και η Association of National Advertisers, δεν απάντησαν σε ηλεκτρονικά μηνύματα με αιτήματα για σχολιασμό.
Πιέσεις προς το Πεντάγωνο για αυστηρότερα μέτρα προστασίας
Στην επιστολή των Αμερικανών νομοθετών προς το Πεντάγωνο επισημαινόταν ότι, με βάση όσα γνωρίζουν οι στρατιωτικοί αξιωματούχοι για το εμπόριο δεδομένων τοποθεσίας, θα έπρεπε να είχαν κινηθεί ταχύτερα για την προστασία του προσωπικού τους. Μεταξύ των προτεινόμενων μέτρων ήταν η απενεργοποίηση του μοναδικού διαφημιστικού αναγνωριστικού που συνδέεται με τις στρατιωτικές συσκευές, η αυτόματη απενεργοποίηση της κοινοποίησης τοποθεσίας στα smartphones που χρησιμοποιούνται στο πεδίο επιχειρήσεων, καθώς και η απομάκρυνση του προσωπικού από τον browser Chrome της Google προς εναλλακτικές λύσεις με μεγαλύτερη έμφαση στην ιδιωτικότητα.
Ένας από τους συνυπογράφοντες της επιστολής ήταν ο Αμερικανός βουλευτής Πατ Χάριγκαν, Ρεπουμπλικανός από τη Βόρεια Καρολίνα και πρώην αξιωματικός των Ειδικών Δυνάμεων του αμερικανικού στρατού. Ο Χάριγκαν δήλωσε ότι browsers όπως ο Chrome «έχουν σχεδιαστεί εξαρχής για να συλλέγουν και να διαμοιράζουν δεδομένα χρηστών» και πρόσθεσε ότι κάθε ημέρα που παραμένουν εγκατεστημένοι σε κυβερνητικές συσκευές «είναι ακόμη μία ημέρα κατά την οποία παραδίδουμε στους αντιπάλους μας ένα όπλο εναντίον των ίδιων μας των στρατευμάτων».
