Η Τουρκία ενισχύει μεθοδικά την παρουσία της στον ενεργειακό χάρτη της Αφρικής, με τις ιδιωτικές της εταιρείες να αναλαμβάνουν ολοένα και μεγαλύτερο ρόλο στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας σε χώρες που αντιμετωπίζουν σοβαρές ελλείψεις ρεύματος.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η Κένυα, η οποία σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg βρίσκεται σε συνομιλίες με την τουρκική Karpowership, θυγατρική της Karadeniz Holding, για την ανάπτυξη ενός ή περισσότερων πλοίων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα νερά της χώρας.
Η Κένυα κοιτάζει προς την Τουρκία για να καλύψει το ενεργειακό κενό
Το Ναϊρόμπι αναζητά λύσεις για να καλύψει το αυξανόμενο έλλειμμα ηλεκτρικής ενέργειας και η λύση των πλωτών μονάδων παραγωγής ρεύματος εμφανίζεται ως γρήγορη και ευέλικτη επιλογή.
Η Karpowership διαθέτει στόλο από πλωτά εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής, τα οποία μπορούν να συνδεθούν στα τοπικά δίκτυα και να παρέχουν άμεσα ηλεκτρική ισχύ, χωρίς να απαιτείται η κατασκευή μεγάλων χερσαίων μονάδων από το μηδέν.
Εάν προχωρήσει η συμφωνία με την Κένυα, θα προστεθεί σε ένα ήδη διευρυνόμενο χαρτοφυλάκιο τουρκικών ενεργειακών έργων στην αφρικανική ήπειρο.
Τουρκικά πλωτά εργοστάσια ήδη σε πολλές χώρες της Αφρικής
Τα πλοία της Karpowership είναι ήδη συνδεδεμένα με τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας σε τουλάχιστον έξι αφρικανικές χώρες.
Στην Γκάνα, η εταιρεία αναφέρει ότι καλύπτει περίπου το 23% της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας. Παρουσία έχει επίσης στη Σενεγάλη, τη Μοζαμβίκη, την Γκαμπόν και την Ακτή Ελεφαντοστού.
Η τουρκική στρατηγική δεν περιορίζεται μόνο στη θάλασσα. Η ενεργειακή επέκταση της Άγκυρας στην Αφρική έχει και ισχυρό χερσαίο αποτύπωμα.
Η Aksa Energy επεκτείνεται με χερσαίες μονάδες
Η Aksa Energy λειτουργεί χερσαίες μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην Γκαμπόν, το Μάλι και την Γκάνα, ενώ αναπτύσσει μονάδα ισχύος 119 MW στην Μπουρκίνα Φάσο, η οποία αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία έως το τέλος του έτους.
Τον Απρίλιο, η εταιρεία υπέγραψε συμφωνία δανεισμού ύψους 300 εκατ. δολαρίων με την Africa Finance Corporation, με στόχο τη στήριξη των επενδύσεών της στην αφρικανική ήπειρο.
Η κίνηση αυτή δείχνει ότι οι τουρκικές εταιρείες δεν λειτουργούν πλέον ευκαιριακά στην Αφρική, αλλά χτίζουν μακροπρόθεσμη ενεργειακή παρουσία.
Η Τουρκία ως ανερχόμενη δύναμη στην αφρικανική ενέργεια
Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Atlantic Council, η Τουρκία έχει εξελιχθεί σε μεσαία αλλά ολοένα και πιο επιδραστική δύναμη στον ενεργειακό τομέα της Αφρικής.
Η αφρικανική ήπειρος θα χρειαστεί περίπου 400 δισ. δολάρια πρόσθετων επενδύσεων έως το 2030 για παραγωγή, μεταφορά και διανομή ηλεκτρικής ενέργειας.
Αυτό δημιουργεί μεγάλο πεδίο δράσης για τουρκικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε έργα μηχανικής, προμήθειας και κατασκευής, γνωστά ως EPC.
Οι τουρκικές εταιρείες έχουν αποκτήσει ανταγωνιστική εμπειρία σε μονάδες παραγωγής ρεύματος, γραμμές μεταφοράς και έργα υποδομής, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις παρουσιάζονται ως εναλλακτική λύση απέναντι στους κινεζικούς εργολάβους.
Ενέργεια, διπλωματία και soft power
Η ενεργειακή παρουσία της Τουρκίας στην Αφρική δεν είναι μόνο επιχειρηματική. Συνδέεται με τη συνολικότερη στρατηγική της Άγκυρας στην ήπειρο, η οποία συνδυάζει ανθρωπιστική βοήθεια, συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας και επενδυτικές συμφωνίες με αφρικανικές κυβερνήσεις.
Η καθηγήτρια Ελέμ Εϊριτζέ Τεπετζικλίογλου, από το Πανεπιστήμιο Κοινωνικών Επιστημών της Άγκυρας, εκτιμά ότι οι επενδύσεις τουρκικών εταιρειών σε χώρες όπου μεγάλο μέρος του πληθυσμού έχει περιορισμένη πρόσβαση σε ηλεκτρικό ρεύμα λειτουργούν και ως επένδυση στην ανάπτυξη.
Αυτό, όπως σημειώνει, ενισχύει και την ήπια ισχύ της Τουρκίας στην περιοχή.
Το πλεονέκτημα της «νέας παρουσίας»
Σε αντίθεση με πρώην αποικιακές δυνάμεις, η Τουρκία εμφανίζεται στην Αφρική ως σχετικά νέος παίκτης. Αυτό, σύμφωνα με αναλυτές, της επιτρέπει να προβάλλει μια πιο θετική εικόνα και να χτίζει σχέσεις με κυβερνήσεις που αναζητούν εναλλακτικούς εταίρους.
Η τουρκική ενεργειακή διείσδυση, από τα πλωτά εργοστάσια της Karpowership έως τις χερσαίες μονάδες της Aksa Energy, δείχνει ότι η Άγκυρα δεν βλέπει την Αφρική μόνο ως αγορά, αλλά και ως στρατηγικό χώρο επιρροής.
Η πιθανή συμφωνία με την Κένυα θα αποτελέσει ακόμη ένα βήμα σε αυτή την πορεία, επιβεβαιώνοντας ότι η Τουρκία χρησιμοποιεί την ενέργεια ως εργαλείο οικονομικής, διπλωματικής και γεωπολιτικής παρουσίας στην αφρικανική ήπειρο.
