Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ αποβιβάστηκε από το αεροπλάνο του στην Άγκυρα το απόγευμα της Τρίτης, δέχτηκε μια υπερβολική υποδοχή, συγκρίσιμη μόνο με εκείνη που έλαβε ο πάπας κατά την επίσκεψή του στην Τουρκία στα τέλη του περασμένου έτους. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν βρισκόταν εκεί στον διάδρομο προσγείωσης για να τον υποδεχτεί -ο Τούρκος ηγέτης δεν έκανε κάτι τέτοιο για κανέναν από τους άλλους περισσότερους από 30 ηγέτες που έφτασαν στην Άγκυρα για τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ- συνοδευόμενος από δεκάδες Τούρκους έφιππους. Μια μπάντα έπαιζε τον «The Star-Spangled Banner», ενώ κανόνια πυροβολούσαν και μαχητικά αεροσκάφη πετούσαν χαμηλά πάνω από τα κεφάλια τους, αφήνοντας ίχνη κόκκινου, λευκού και μπλε καπνού.
Μόλις ο Τραμπ προσγειώθηκε με το τζετ που του χάρισε το Κατάρ, το κέντρο βάρους της συνόδου μετατοπίστηκε ακριβώς εκεί που του αρέσει περισσότερο: στον εαυτό του, όπως γράφουν σε ανάλυσή τους για την υποδοχή του Αμερικανού προέδρου στην Άγκυρα οι New York Times.
«Απορροφά όλο το οξυγόνο από την αίθουσα, δεν αφήνει τίποτα για τους άλλους», δήλωσε ο γερουσιαστής, Μάικ Ράουντς, Ρεπουμπλικανός από τη Νότια Ντακότα, την Τρίτη σε δεξίωση που πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της συνόδου στην τουρκική πρωτεύουσα.
Ως συνήθως, ο Τραμπ εξασφάλισε ένα θεαματικό σκηνικό στη διεθνή σκηνή. Πράγματι, ακόμα και πριν φτάσει, δημιουργούσε μεγάλο δράμα μεταξύ του ιδίου και πολλών από τους ανθρώπους με τους οποίους θα ερχόταν πρόσωπο με πρόσωπο αυτή την εβδομάδα.
Τον περασμένο μήνα, δήλωσε ότι θα δεχόταν να κάνει την 10ωρη πτήση μόνο επειδή τη σύνοδο κορυφής διοργάνωνε ο καλός του φίλος, ο Ερντογάν. Και την περασμένη εβδομάδα, τηλεφώνησε στον πρόεδρο της FIFA για να του ζητήσει να επανεξετάσει την κόκκινη κάρτα που δόθηκε στον κορυφαίο σκόρερ των ΗΠΑ στο Παγκόσμιο Κύπελλο. Ο παίκτης επανεντάχθηκε στη συνέχεια για τον αγώνα εναντίον του Βελγίου, προκαλώντας οργή στις Βρυξέλλες, την de facto πρωτεύουσα της Ευρωπαϊκής Ένωσης όπου βρίσκεται η έδρα του ΝΑΤΟ.
Ίσως το πιο προσωπικό δράμα που απασχολεί το ΝΑΤΟ αυτή την εβδομάδα είναι η διαμάχη του Τραμπ με την πρωθυπουργό της Ιταλίας, Τζιόρτζια Μελόνι – η οποία μέχρι πρόσφατα συγκαταλεγόταν μεταξύ των ηγετών της Ευρώπης που τάσσονταν περισσότερο στο πλευρό του Τραμπ. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ της επιτίθεται συνεχώς λόγω της άρνησής της να επιτρέψει στη χώρα της να εμπλακεί στον πόλεμο κατά του Ιράν.
Ο Τραμπ καταλαμβάνει τις πρώτες σελίδες των ιταλικών εφημερίδων εδώ και εβδομάδες. «TRUMP È UN COGLIONE», έγραφε η πρώτη σελίδα της δεξιάς εφημερίδας Libero, χρησιμοποιώντας έναν ιταλικό τεχνικό όρο που έχει πολλές χρωματιστές μεταφράσεις – όλες χυδαίες.
Όμως η διαμάχη έφτασε στο αποκορύφωμά της αυτό το Σαββατοκύριακο, όταν ο Τραμπ δημοσίευσε μια παραποιημένη φωτογραφία της Μελόνι να τον κοιτάζει με λαχτάρα, με τη λεζάντα: «ΑΠΑΙΤΟΥΝΤΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ».
Όλα αυτά συνέβαλαν στη δημιουργία μιας καρναβαλικής ατμόσφαιρας στη φετινή σύνοδο του ΝΑΤΟ, όπως σημειώνει το δημοσίευμα.
Μόλις έφτασε ο Τραμπ, κάθισε δίπλα στον Ερντογάν σε μια διμερή συνάντηση στο προεδρικό συγκρότημα της Τουρκίας και αμέσως προκάλεσε νέα αναταραχή. Επέκρινε τη Δανία και υπενθύμισε στους ηγέτες του ΝΑΤΟ ότι εξακολουθεί να έχει σχέδια για τη Γροιλανδία· παραπονέθηκε ότι η Βρετανία, η Γαλλία και η Ιταλία δεν έκαναν αρκετά για να υποστηρίξουν τις ΗΠΑ στον πόλεμό τους εναντίον του Ιράν· είπε ότι η Ευρώπη ήταν πολύ καλύτερη πριν από 20 χρόνια· και μίλησε για τη Μελόνι, χαρακτηρίζοντας τη διαμάχη του, που έχει προκαλέσει τόση διεθνή αναταραχή, ως κάτι που αγγίζει τα όρια του παιχνιδιάρικου.
«Νομίζω ότι είναι καλός άνθρωπος», είπε αδιάφορα. «Δεν της άσκησα μεγάλη πίεση».
Η συμπεριφορά του Τραμπ έχει προκαλέσει αμηχανία στους υποστηρικτές του στην Άγκυρα, οι οποίοι δηλώνουν ικανοποιημένοι με τα αποτελέσματα που επιτυγχάνει, ακόμα κι αν δεν μπορούν πάντα να ανεχθούν τον τρόπο με τον οποίο τα επιτυγχάνει.
«Πιστεύω ότι υπάρχουν πολλοί τρόποι επικοινωνίας», είπε ο Ράουντς όταν ρωτήθηκε τι γνώμη έχει για την ανάρτηση του προέδρου σχετικά με τα «ασφαλιστικά μέτρα» που αφορούσε την Ιταλίδα πρωθυπουργό. «Δεν ξέρω τι συνέβη. Δεν ξέρω τι υπήρχε εκεί, οπότε δεν σχολιάζω όλα όσα λέει, αλλά παρατηρώ τις πράξεις του».
Ο Ράουντς απέδωσε τα αποτελέσματα στον τρόπο δράσης του προέδρου: οι χώρες του ΝΑΤΟ αυξάνουν τις αμυντικές δαπάνες τους.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής βρισκόταν το βράδυ της Τρίτης σε μία δεξίωση που διοργανώθηκε από το Atlantic Council, ένα φιλο-ΝΑΤΟϊκό κέντρο μελετών, στο Ankara Palas, έναν πρώην κρατικό ξενώνα που μετατράπηκε σε προεδρικό μουσείο από τον Ερντογάν. Ήταν μια αποπνικτική εκδήλωση. Όπως και σε πολλές από τις δεξιώσεις που διοργανώθηκαν εκεί αυτή την εβδομάδα, δεν υπήρχε αλκοόλ, καθώς απαγορεύεται να σερβίρεται σε κυβερνητικά κτίρια υπό τη συντηρητική μουσουλμανική κυβέρνηση του Ερντογάν, σύμφωνα με τους New York Times.
Πωλητές όπλων, προσωπικό της αμερικανικής πρεσβείας, Ευρωπαίοι διπλωμάτες και Τούρκοι γραφειοκράτες συνωστίζονταν γύρω του για να συζητήσουν τις λεπτομέρειες του διατλαντισμού. Όπως πάντα, ο Τραμπ ήταν το «ελέφαντας στη σκηνή».
«Γνωρίζουμε ότι ο δρόμος προς αυτή τη σύνοδο κορυφής δεν ήταν χωρίς δυσκολίες», δήλωσε η Τζένα Μπεν-Γιεχούντα, στέλεχος του Atlantic Council, σε ομιλία της προς τους παρευρισκόμενους. Μίλησε για «ειλικρινείς και σκληρές συζητήσεις» μεταξύ των συμμάχων.
Η γερουσιαστής Τζέιν Σαχίν, δημοκρατική από το Νιου Χάμσαϊρ, δήλωσε ότι θεωρούσε αποστολή της στην Τουρκία αυτή την εβδομάδα να υπενθυμίσει στους Ευρωπαίους συμμάχους ότι, ανεξάρτητα από το δράμα που μπορεί να υποκινεί ο Αμερικανός πρόεδρος, το Κογκρέσο υποστηρίζει το ΝΑΤΟ. Ήταν μια όχι και τόσο διακριτική υπενθύμιση ότι, ακόμα και αν ο Τραμπ απειλεί να αποσυρθεί από τη συμμαχία, δεν μπορεί να το πράξει χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου.
«Σε αυτή την 250ή επέτειο των ΗΠΑ, υπήρχε ένας λόγος για τον οποίο οι άποικοι συνέταξαν το Σύνταγμα με τον τρόπο που το έκαναν: επειδή δεν ήθελαν βασιλιά», δήλωσε η Σαχίν, η οποία αποχωρεί από τα καθήκοντά της έπειτα από τρεις θητείες στη Γερουσία. «Ήθελαν μια κυβέρνηση που να διοικείται από τον λαό. Γι’ αυτό ακριβώς βρισκόμαστε εδώ: για να το υπενθυμίσουμε στον κόσμο».
