Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται η στρατηγική των ΗΠΑ απέναντι στο Ιράν, με τον Ντόναλντ Τραμπ να εξετάζει τρία βασικά σενάρια κλιμάκωσης, την ώρα που ο ναυτικός αποκλεισμός έχει τεθεί ήδη σε εφαρμογή και οι τόνοι ανεβαίνουν επικίνδυνα στην περιοχή.
Τα τρία σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδουν διεθνή μέσα, μεταξύ αυτών και η Wall Street Journal, η αμερικανική πλευρά εξετάζει τρεις διακριτές επιλογές:
- Ναυτικός αποκλεισμός και οικονομική ασφυξία
Το βασικό σενάριο που ήδη εφαρμόζεται προβλέπει τον περιορισμό της ναυσιπλοΐας προς και από ιρανικά λιμάνια, με στόχο την αποκοπή της Τεχεράνης από κρίσιμες εξαγωγές, κυρίως πετρελαίου.
- Στοχευμένα στρατιωτικά πλήγματα
Στο τραπέζι βρίσκεται και η επιλογή περιορισμένων επιθέσεων σε στρατηγικές υποδομές, όπως στρατιωτικές εγκαταστάσεις ή βάσεις, σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωσης.
- Ευρύτερη στρατιωτική εμπλοκή
Το πιο ακραίο σενάριο αφορά μια γενικευμένη σύγκρουση στην περιοχή, με άμεση εμπλοκή αμερικανικών δυνάμεων και πιθανή επέκταση της κρίσης στον Περσικό Κόλπο.
Στην κορυφή αυτών των τριών επιλογών που εξετάζονται βρίσκεται η πλήρης επανέναρξη της εκστρατείας βομβαρδισμών, αν και οι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι ο Τραμπ είναι απρόθυμος να αποσταθεροποιήσει περαιτέρω την περιοχή.
Ο Τραμπ εμφανίζεται μάλιστα διχασμένος ανάμεσα στην ανάγκη επίδειξης ισχύος και στον φόβο περαιτέρω αποσταθεροποίησης της περιοχής. Σε δημόσιες δηλώσεις του υποστήριξε ότι «ο αποκλεισμός ξεκίνησε» και ότι το Ιράν επιθυμεί συμφωνία, αλλά μάλλον με όρους που δεν περιλαμβάνουν τον πυρηνικό αφοπλισμό της Τεχεράνης, κόκκινη γραμμή για την Ουάσιγκτον.
«Ο αποκλεισμός ξεκίνησε -Το Ιράν θέλει συμφωνία»
Συγκεκριμένα νωρίτερα σήμερα λίγο μετά το πέρας της προθεσμίας που έθεσε για την έναρξη του ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν, στις 17:00 ώρα Ελλάδας, ανέφερε τα εξής σε ανάρτηση του:
«Ο αποκλεισμός ξεκίνησε», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, αναφερόμενος στο Στενό του Ορμούζ.
Παράλληλα ο Τραμπ δήλωσε σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο ότι το Ιράν θέλει να καταλήξει σε συμφωνία, σημειώνοντας ότι «μπορώ να σας πω ότι η άλλη πλευρά μας πήρε τηλέφωνο. Θέλουν να κάνουν συμφωνία με κάθε κόστος», αλλά τόνισε ότι δεν θα αποδεχθεί οποιαδήποτε συμφωνία επιτρέπει στην Τεχεράνη να έχει πυρηνικό όπλο.
«Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε σε μια χώρα να εκβιάζει τον κόσμο», υπογράμμισε.
Τρια και τα σενάρια απάντησης από το Ιράν
Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη δεν μένει χωρίς εναλλακτικές. Σύμφωνα με την αποτίμηση του Hasan Alhasan από το International Institute for Strategic Studies στο Μπαχρέιν, το Ιράν έχει αρκετούς πιθανούς δρόμους για να περιορίσει μέρος της ζημίας, ακόμη κι αν η συνολική αποτελεσματικότητά τους παραμένει αβέβαιη.
Ένας πρώτος άξονας είναι η παράκαμψη του Ορμούζ μέσω εναλλακτικών εξαγωγικών διαδρομών: αγωγοί φυσικού αερίου προς το Ιράκ, την Τουρκία και την Αρμενία ή αξιοποίηση του πετρελαϊκού τερματικού της Νέκα στην Κασπία Θάλασσα.
Ένας δεύτερος είναι η διεύρυνση των γκρίζων δικτύων διακίνησης: λαθρεμπόριο καυσίμων μέσω του μακρού χερσαίου συνόρου με το Πακιστάν ή ανάμειξη ιρανικού με ιρακινό πετρέλαιο, όπως έχει γίνει και στο παρελθόν.
Και ένας τρίτος, σαφώς πιο επικίνδυνος, είναι η στρατιωτική απάντηση: πλήγματα κατά αμερικανικών ναυτικών μονάδων ή ενεργοποίηση συμμάχων, όπως οι Χούθι, ώστε να επιχειρηθεί νέα πίεση και στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ.
Αυτό ακριβώς δείχνει γιατί ο αποκλεισμός δεν είναι απλώς μία πράξη πίεσης, αλλά ένα άνοιγμα προς πολλαπλές κατευθύνσεις κινδύνου. Οι ΗΠΑ δεν μπλοκάρουν μόνο ιρανικά λιμάνια. Αγγίζουν έναν από τους πιο ευαίσθητους θαλάσσιους κόμβους του πλανήτη και δοκιμάζουν τις αντιδράσεις μιας περιφερειακής δύναμης που έχει αποδείξει ότι απαντά ασύμμετρα.
Σενάρια για επανέναρξη διαπραγματεύσεων ΗΠΑ-Ιράν
Πάντως στο BBC και σε αλλα ειδησεογραφικά πρακτορεία σημειώνεταιι ότι και οι δύο πλευρές προσπαθούν να βρουν μια διπλωματική διέξοδο από τον πόλεμο.
Όπως αποκάλυψε αξιωματούχος των ΗΠΑ στο CNN,Οι διαμεσολαβητές εργάζονται για να υπάρξει νέος γύρος διαπραγματεύσεων. Μάλιστα σύμφωνα με πηγές του Axios που γνωρίζουν τις συνομιλίες, η Ουάσιγκτον πρότεινε στο Ιράν να προχωρήσει σε πλήρη αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου για περίοδο έως και 20 ετών, μια απαίτηση που η Τεχεράνη θεωρεί μαξιμαλιστική.
To NATO δεν θα συμμετάσχει στις επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ
Οι χώρες μέλη του NATO ανακοίνωσαν σήμερα (13.04.2026) ότι δεν θα εμπλακούν στο σχέδιο του Ντόναλντ Τραμπ για τον ναυτικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ.
Μάλιστα, τα κράτη μέλη του NATO πρότειναν αντιθέτως να παρέμβουν στα Στενά του Ορμούζ, μόνο αφού ολοκληρωθούν οι εχθροπραξίες με το Ιράν, μια κίνηση που είναι πιθανό να εξοργίσει τον Ντόναλντ Τραμπ και να οξύνει τις ευρωατλαντικές εντάσεις.
«Δεν υποστηρίζουμε τον αποκλεισμό», δήλωσε ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ στο BBC. «Η απόφασή μου είναι απολύτως ξεκάθαρη: όποια κι αν είναι η πίεση – και υπήρξε αρκετά σημαντική πίεση – δεν πρόκειται να παρασυρθούμε στον πόλεμο», πρόσθεσε.
Ο γενικός γραμματέας του NATIO, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε σε ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι ο Τραμπ επιθυμεί συγκεκριμένες δεσμεύσεις στο άμεσο μέλλον για τη διασφάλιση των Στενών του Ορμούζ, όπως ανέφεραν διπλωμάτες στο Reuters την περασμένη εβδομάδα.
Η Κίνα θέτει ως «απόλυτη προτεραιότητα» την εκεχειρία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν
Η διατήρηση της εκεχειρίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν αποτελεί «απόλυτη προτεραιότητα» προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία για τη διευθέτηση της σύγκρουσης, δήλωσε σήμερα ο Κινέζος υπουργός Εξωτερικών Ουάνγκ Γι στη διάρκεια τηλεφωνικής επικοινωνίας με τον Πακιστανό ομόλογό του Μοχαμάντ Ισάκ Νταρ μετά την αποτυχία των αμερικανοϊρανικών συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ.
«Η απόλυτη προτεραιότητα είναι να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για να αποτραπεί η επανέναρξη των εχθροπραξιών και να διατηρηθεί η δυναμική μιας κατάπαυσης του πυρός που επιτεύχθηκε με τόσο κόπο», δήλωσε ο Ουάνγκ, σύμφωνα με την ανακοίνωση του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών.
Ο Κινέζος υπουργός κάλεσε τη διεθνή κοινότητα «να αντιταχθεί κατηγορηματικά σε οποιεσδήποτε ενέργειες που υπονομεύουν την εκεχειρία ή κλιμακώνουν την αντιπαράθεση».
