Η κυβέρνηση Τραμπ υποτιμά σε μεγάλο βαθμό το πραγματικό κόστος του πολέμου των ΗΠΑ με το Ιράν, παρουσιάζοντας αποσπασματικά στοιχεία που δίνουν στους Αμερικανούς μια στρεβλή εικόνα.
Το Πεντάγωνο ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι οι ΗΠΑ ξόδεψαν περίπου 11,3 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα σε μόλις μία εβδομάδα πολέμου με το Ιράν. Ο οικονομικός σύμβουλος του Τραμπ, Κέβιν Χάσετ, ανέφερε αντίστοιχα ένα ποσό κοντά στα 12 δισεκατομμύρια την Κυριακή.
Ωστόσο, -όπως αναφέρει ο αμερικανικός ερευνητικός ιστότοπος The Intercept– αυτά τα ποσά ωχριούν μπροστά στις εκτιμήσεις ειδικών για το κόστος των πολέμων, αντιπρόσωποι του Κογκρέσου που γνωρίζουν καλά τον προϋπολογισμό του Πενταγώνου, καθώς και δύο κυβερνητικών αξιωματούχων που έχουν ενημερωθεί για την επιχείρηση Epic Fury και μίλησαν ανώνυμα.
Δισεκατομμύρια την ημέρα, τρισεκατομμύρια στο βάθος
Όπως λένε, ο πόλεμος «καίει» τουλάχιστον 1 έως 2 δισεκατομμύρια δολάρια την ημέρα — δηλαδή περίπου 11.500 έως 23.000 δολάρια το δευτερόλεπτο. Σύμφωνα με τους ίδιους, το κόστος μπορεί να φτάσει τα 250 δισεκατομμύρια ή και παραπάνω μέσα στους επόμενους μήνες.
It's Saturday night and here is the current updated cost of America's War against Iran (thanks to Israel).
— Clayton Morris (@ClaytonMorris) March 8, 2026
The Iran Cost War Tracker. It's up two billion dollars since Thursday's post. pic.twitter.com/r2MUUtLS0b
Και ακόμη κι αυτό είναι μικρό σε σχέση με τα μακροπρόθεσμα έξοδα, που μπορεί να φτάσουν τα τρισεκατομμύρια δολάρια τις επόμενες δεκαετίες. Ένας από τους αξιωματούχους τόνισε ότι οι Αμερικανοί θα αποπληρώνουν αυτόν τον πόλεμο για γενιές.
«Αν ο πόλεμος κρατήσει μήνες αντί για εβδομάδες, το κόστος θα γίνει αστρονομικό», δήλωσε ο Γκέιμπ Μέρφι, αναλυτής πολιτικής.
«Πρόχειρες» εκτιμήσεις και ελλιπής εικόνα
Ο Τζουλς Χερστ III, προσωρινός οικονομικός διευθυντής του Υπουργείου Άμυνας, χαρακτήρισε τα 11,3 δισεκατομμύρια «μια πρόχειρη εκτίμηση», σημειώνοντας ότι πιο πλήρη στοιχεία θα δοθούν με νέο αίτημα χρηματοδότησης προς τον Λευκό Οίκο και το Κογκρέσο.
Δημοκρατικοί βουλευτές θεωρούν ότι το πραγματικό κόστος είναι πολύ μεγαλύτερο, καθώς δεν έχουν συμπεριληφθεί πολλές δαπάνες, όπως η μαζική ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων, όπλων και προσωπικού στη Μέση Ανατολή πριν από τη σύγκρουση. Εκτιμούν ότι το σχετικό αίτημα θα φτάσει τουλάχιστον τα 50 δισεκατομμύρια, πέρα από τον ήδη τεράστιο προϋπολογισμό του 2027.
Ο υφυπουργός Άμυνας για θέματα πολιτικής, Έλμπριτζ Κόλμπι, δήλωσε ότι η στρατιωτική επιχείρηση είχε σχεδιαστεί για έως και πέντε εβδομάδες, αλλά ο πρόεδρος μπορεί να την παρατείνει. Ωστόσο, δεν μπόρεσε να απαντήσει για το κόστος.
Πόλεμος χωρίς σαφείς στόχους και σχέδιο εξόδου
Η βουλευτής Σάρα Τζέικομπς δήλωσε ότι οι Αμερικανοί έχουν παρασυρθεί σε έναν πόλεμο χωρίς σαφείς στόχους και χωρίς σχέδιο εξόδου.
«Δεν έχουμε επαρκείς πληροφορίες για τη στρατηγική, τους στόχους, τη διάρκεια ή το κόστος», είπε. «Ο αμερικανικός λαός ζητά να τελειώσει αυτός ο παράνομος πόλεμος».
Ο Χάσετ εκτίμησε ότι ο πόλεμος θα διαρκέσει τέσσερις έως έξι εβδομάδες, αλλά λόγω έλλειψης σαφών στοιχείων, ειδικοί και αξιωματούχοι δίνουν δικές τους εκτιμήσεις.
Τα νούμερα είναι τεράστια.
Εκτιμήσεις-σοκ για τη διάρκεια και το κόστος
Ένας πόλεμος τριών εβδομάδων μπορεί να κοστίσει 60 έως 130 δισεκατομμύρια δολάρια. Πέντε εβδομάδες μπορεί να φτάσουν τα 175 δισ., ενώ οκτώ εβδομάδες τα 250 δισ. Και αυτά θεωρούνται πρόχειρες εκτιμήσεις.
Η προετοιμασία πριν από τον πόλεμο είχε ήδη κοστίσει περίπου 630 εκατομμύρια δολάρια. Μόνο τις πρώτες 100 ώρες, τα έξοδα έφτασαν περίπου τα 3,7 δισεκατομμύρια. Στις πρώτες δύο ημέρες καταναλώθηκαν πυρομαχικά αξίας 5,6 δισεκατομμυρίων.
Μέχρι τη 12η ημέρα, το κόστος είχε ήδη φτάσει τα 16,5 δισεκατομμύρια.
Το «αόρατο» κόστος των επόμενων δεκαετιών
Η καθηγήτρια Λίντα Μπίλμες εκτιμά ότι το κόστος θα ξεπεράσει τα 50 δισεκατομμύρια μέσα σε λίγες εβδομάδες — πιθανότατα και περισσότερο.
Τονίζει ότι τα άμεσα έξοδα, όπως τα όπλα και οι επιχειρήσεις, θα είναι μικρότερα σε σχέση με τα μακροχρόνια κόστη, όπως οι αποζημιώσεις βετεράνων και οι τόκοι του χρέους.
Υπενθυμίζει ότι στον πόλεμο του Ιράκ, οι αρχικές εκτιμήσεις ήταν 40 δισεκατομμύρια, αλλά τελικά το κόστος έφτασε τα τρισεκατομμύρια.
Σήμερα, περίπου 50.000 Αμερικανοί στρατιώτες βρίσκονται στη Μέση Ανατολή και εκτίθενται σε τοξικές ουσίες. Υπολογίζεται ότι τουλάχιστον το ένα τρίτο θα ζητήσει αποζημιώσεις, κάτι που μπορεί να κοστίσει έως και 600 δισεκατομμύρια δολάρια.
Ο πόλεμος αναμένεται επίσης να αυξήσει τον στρατιωτικό προϋπολογισμό των ΗΠΑ για τα επόμενα χρόνια, προσθέτοντας επιπλέον βάρος στο δημόσιο χρέος.
Όπως επισημαίνει η Μπίλμες, το πρόβλημα επιδεινώνεται επειδή όλα αυτά χρηματοδοτούνται με δανεικά. Το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ έχει ήδη φτάσει τα 38 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Ασαφής διάρκεια και λογαριασμός για γενιές
Παρά τις ερωτήσεις, το Υπουργείο Άμυνας δεν δίνει σαφείς απαντήσεις για το συνολικό κόστος.
Ορισμένοι βουλευτές εκφράζουν επιφυλάξεις για νέα χρηματοδότηση, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση δεν έχει εξηγήσει γιατί συνεχίζεται ο πόλεμος.
Αναλυτές σημειώνουν ότι έχουν ήδη διατεθεί δεκάδες δισεκατομμύρια για εξοπλισμούς, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον πόλεμο.
«Δισεκατομμύρια έχουν ήδη ξοδευτεί για έναν μη εξουσιοδοτημένο πόλεμο», δήλωσε ο Μέρφι. «Οι πολίτες έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν».
Με τους στόχους του πολέμου να παραμένουν ασαφείς, κανείς δεν μπορεί να πει πόσο θα διαρκέσει. Ο Τραμπ δήλωσε ότι μπορεί να συνεχιστεί «επ’ αόριστον», αλλά ταυτόχρονα ισχυρίστηκε ότι «έχουμε ήδη νικήσει».
Αξιωματούχοι εκτιμούν ότι οι Αμερικανοί θα πληρώνουν το κόστος αυτού του πολέμου για πολλές γενιές.
«Αυτά τα κόστη δεν θα τα μάθει ποτέ ο κόσμος από τον Λευκό Οίκο», είπε ένας εξ αυτών. «Τα παιδιά των παιδιών μου θα συνεχίσουν να πληρώνουν».