Οι Γάλλοι προσέρχονται την Κυριακή στις κάλπες για τις δημοτικές εκλογές, σε μια αναμέτρηση που λειτουργεί ως πρόβα τζενεράλε για την κρίσιμη προεδρική μάχη του 2027, όπου η άκρα δεξιά εμφανίζεται φαβορί στις δημοσκοπήσεις. Παρότι πρόκειται για ψήφο με έντονα τοπικά χαρακτηριστικά, το αποτέλεσμα σε μεγάλες πόλεις όπως το Παρίσι, η Μασσαλία ή η Νίκαια αναμένεται να αποκαλύψει τις πραγματικές ισορροπίες δυνάμεων στο εθνικό σκηνικό της Γαλλίας ενόψει των επόμενων εκλογών.
Σε πάνω από 35.000 κοινότητες, οι ψηφοφόροι καλούνται να επιλέξουν δημάρχους και δημοτικά συμβούλια, σε ένα σύστημα δύο γύρων όπου όλοι όσοι ξεπεράσουν το 10% της ψήφου την Κυριακή προκρίνονται στον δεύτερο γύρο της 22ας Μαρτίου. Οι τοπικές προσωπικότητες και τα ζητήματα της καθημερινότητας –από την ασφάλεια και τη στέγαση μέχρι τις συγκοινωνίες– συχνά υπερισχύουν της εθνικής ατζέντας, δυσκολεύοντας την ανάγνωση καθαρών πολιτικών συμπερασμάτων από το πρώτο βράδυ. Ωστόσο, η γενική τάση που θα αποτυπωθεί στον χάρτη της Γαλλίας θα αποτελέσει κρίσιμο βαρόμετρο για τον Εμανουέλ Μακρόν, τη Μαρίν Λεπέν, τον Ζορντάν Μπαρντέλα και τους υπόλοιπους διεκδικητές της προεδρίας.
Γαλλία – Εκλογές στο Παρίσι: Μάχη-σύμβολο για τη σοσιαλιστική αντοχή
Στην πρωτεύουσα, η κούρσα για τη διαδοχή της Αν Ινταλγκό στην ηγεσία της «Πόλης του Φωτός» εξελίσσεται σε θρίλερ με ευρύτερες πολιτικές προεκτάσεις για την κεντροαριστερά της Γαλλίας. Ο σοσιαλιστής Εμανουέλ Γκρεγκουάρ, άλλοτε στενός συνεργάτης και πλέον πολιτικός «κληρονόμος» της Ινταλγκό, παραμένει οριακός φαβορί, αλλά εμφανίζεται δημοσκοπικά στήθος με στήθος με τη συντηρητική πρώην υπουργό Πολιτισμού Ρασιντά Ντατί, ενώ τρεις ακόμη υποψήφιοι έχουν πιθανότητες να περάσουν στον δεύτερο γύρο. Τυχόν απώλεια του Παρισιού –ύστερα από 25 χρόνια συνεχούς κυριαρχίας της αριστεράς– θα αποτελούσε βαρύ πλήγμα για τη Σοσιαλιστική Παράταξη και θα μείωνε δραστικά το πολιτικό της κεφάλαιο ενόψει των προεδρικών εκλογών.
Παρά την πολιτική και συμβολική του βαρύτητα, το Παρίσι δεν θεωρείται αξιόπιστος «καθρέφτης» της υπόλοιπης Γαλλίας, καθώς παραδοσιακά κλίνει περισσότερο προς τα αριστερά. Χαρακτηριστικό είναι ότι ο Εθνικός Συναγερμός της Μαρίν Λεπέν, πρώτο κόμμα σε πανεθνικές δημοσκοπήσεις, δεν έχει κατορθώσει να αποκτήσει ουσιαστική παρουσία στην πρωτεύουσα, γεγονός που ωθεί τους αναλυτές να στρέψουν το βλέμμα σε άλλες μητροπόλεις.
Γαλλία – Εκλογές στη Μασσαλία και τον Νότο: τεστ ισχύος για την άκρα δεξιά
Πολιτικό «βαρόμετρο» για την εθνική τάση θεωρείται η Μασσαλία, όπου ο κεντροαριστερός απερχόμενος δήμαρχος αντιμετωπίζει ισχυρή πρόκληση από τον Εθνικό Συναγερμό. Μαζί με άλλες μεγάλες πόλεις του Νότου, όπως η Νίκαια, η Τουλόν και η Νιμ, η μάχη εκεί θα δείξει αν οι ψηφοφόροι είναι έτοιμοι να εμπιστευτούν στην άκρα δεξιά τα «κλειδιά» όχι μόνο των δημαρχείων, αλλά και –σε προέκταση– του Ελιζέ, μέσω μιας δυναμικής που θα μπορεί να μεταφερθεί στην προεδρική κάλπη.
Στο Λε Αβρ, ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ διεκδικεί την επανεκλογή του στον δήμο που αποτελεί τη βάση ισχύος του, πριν επικεντρωθεί στην προεδρική μάχη του 2027. Μια ενδεχόμενη απώλεια του Λε Αβρ θα έπληττε την εικόνα του ως ισχυρού κεντροδεξιού διεκδικητή απέναντι στην άκρα δεξιά, ενώ ταυτόχρονα οι Οικολόγοι κινδυνεύουν να χάσουν εμβληματικούς δήμους όπως η Λιόν και το Μπορντό, που κέρδισαν πριν από έξι χρόνια αλλά από τότε καταγράφουν διαδοχικές εκλογικές αποτυχίες. Οι Σοσιαλιστές, από την άλλη, ελπίζουν να διατηρήσουν ισχυρά προπύργια όπως η Λιλ και η Ναντ, ώστε να στηρίξουν το αφήγημα μιας σταδιακής επιστροφής από τα ιστορικά χαμηλά του 2022.
Γαλλία – Εκλογές και πολιτικές ισορροπίες: η μάχη της αριστεράς και ο «χάρτης» της επόμενης μέρας
Στα περίχωρα του Παρισιού και της Λιλ, σε δήμους όπως η Ρουμπέ, το Σεν Ντενί και το Σεν-Οουέν-σιρ-Σεν, το βλέμμα στρέφεται στη ριζοσπαστική αριστερά της «Ανυπότακτης Γαλλίας». Αν και το κόμμα του Ζαν-Λικ Μελανσόν αναμενόταν να καταγράψει σημαντικά κέρδη, η στάση του απέναντι στον θάνατο ενός ακροδεξιού ακτιβιστή τον περασμένο μήνα έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και μπορεί να υπονομεύσει τις προοπτικές του, ιδιαίτερα σε μικτές αστικές περιοχές με νεανικό, οικολογικά ευαισθητοποιημένο και συχνά μεταναστευτικής καταγωγής εκλογικό σώμα. Σε περίπτωση νικών, όμως, το κόμμα θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι η στρατηγική του να απευθυνθεί ταυτόχρονα στην προοδευτική μεσαία τάξη και στα λαϊκά στρώματα των μεγαλουπόλεων αποδίδει.
Η εκλογική διαδικασία διεξάγεται υπό αυστηρούς περιορισμούς: από το Σάββατο απαγορεύονται τόσο η προεκλογική εκστρατεία όσο και οι δημοσκοπήσεις για συγκεκριμένες αναμετρήσεις, ενώ τα εκλογικά τμήματα λειτουργούν από τις 8 π.μ. έως τις 6 μ.μ. στις μικρότερες πόλεις και έως τις 8 μ.μ. σε μητροπόλεις όπως το Παρίσι, η Μασσαλία και η Λιόν. Μετά το κλείσιμο της κάλπης, τα ινστιτούτα θα δημοσιεύσουν εκτιμήσεις βασισμένες στα πρώτα αποτελέσματα, ενώ το υπουργείο Εσωτερικών θα ανακοινώνει σταδιακά τα επίσημα στοιχεία μέχρι και το πρωί της Δευτέρας, οπότε θα είναι σαφές ποιοι εκλέγονται και ποιοι περνούν στον δεύτερο γύρο.
Η ιδιαιτερότητα του γαλλικού συστήματος βρίσκεται στις «λίστες» υποψηφίων: οι δήμαρχοι δεν κατεβαίνουν μόνοι τους, αλλά ηγούνται ολοκληρωμένων συνδυασμών, με τις έδρες του δημοτικού συμβουλίου να κατανέμονται αναλογικά ανάλογα με το ποσοστό κάθε λίστας, αλλά με μπόνους στον νικητή ώστε να εξασφαλιστεί κυβερνησιμότητα. Στο Παρίσι, στη Μασσαλία και στη Λιόν, ωστόσο, ο νικητής εξασφαλίζει μόνο το ένα τέταρτο των εδρών, με τις υπόλοιπες να μοιράζονται αναλογικά, επιβάλλοντας πολύπλοκα παζάρια για συμμαχίες. Γι’ αυτό, μεταξύ πρώτου και δεύτερου γύρου, αναμένονται «γάμοι συμφέροντος» και συγχωνεύσεις λιστών μέχρι την προθεσμία της Τρίτης στις 6 μ.μ., καθώς τρίτοι υποψήφιοι θα επιχειρήσουν να εξασφαλίσουν έστω και μειοψηφική εκπροσώπηση σε ένα νικηφόρο σχήμα, σύμφωνα με το Politico.
Πέρα από την τοπική διακυβέρνηση, οι δημοτικές εκλογές καθορίζουν και τη σύνθεση του ειδικού εκλεκτορικού σώματος που ψηφίζει για τη Γερουσία, το ασθενέστερο αλλά στρατηγικά κρίσιμο άνω σώμα του κοινοβουλίου. Οι δημοτικοί σύμβουλοι αποτελούν σημαντικό τμήμα των περίπου 162.000 εκλεκτόρων, γεγονός που εξηγεί γιατί κόμματα όπως η «Ανυπότακτη Γαλλία» και ο Εθνικός Συναγερμός έχουν μέχρι σήμερα περιορισμένη παρουσία στη Γερουσία, λόγω ιστορικά χαμηλών επιδόσεων στις αυτοδιοικητικές αναμετρήσεις. Με τις μισές έδρες της Γερουσίας να ανανεώνονται κάθε τρία χρόνια και την επόμενη αναμέτρηση να έχει προγραμματιστεί για τον Σεπτέμβριο, ο χάρτης της Γαλλίας που θα προκύψει από αυτές τις εκλογές θα επηρεάσει τις ισορροπίες εξουσίας πολύ πέρα από τα δημαρχιακά μέγαρα.
