Τα τελευταία χρόνια, η κεραμική έχει γνωρίσει μια αληθινή αναγέννηση. Όχι μόνο ως μορφή τέχνης ή δημιουργικής έκφρασης, αλλά και ως ένας τρόπος να επιβραδύνουμε, να αποσυνδεθούμε από τους γρήγορους ρυθμούς της καθημερινότητας και να αφιερώσουμε χρόνο σε κάτι που γίνεται αποκλειστικά για εμάς. Ίσως γι’ αυτό όλο και περισσότεροι άνθρωποι ανακαλύπτουν τη μαγεία του πηλού και τη χαρά του να δημιουργείς κάτι με τα ίδια σου τα χέρια.
Για τη δημιουργό του Euphrosyne, η γνωριμία με την κεραμική ξεκίνησε σχεδόν τυχαία, σε μια περίοδο που είχε ανάγκη να βρει έναν χώρο έκφρασης και αποφόρτισης. Αυτό που ξεκίνησε ως μια μικρή προσωπική ανάγκη εξελίχθηκε σε μια βαθιά σχέση με τον πηλό και, τελικά, στη δημιουργία του Euphrosyne, ενός brand που γεννήθηκε μέσα από την ανάγκη για ηρεμία, δημιουργία και επιστροφή στην απλότητα.
Σήμερα, μιλά στο Newsbeast για το πώς η κεραμική λειτούργησε σαν μια μορφή ψυχοθεραπείας, για τη σημασία της υπομονής, την αποδοχή της ατέλειας και το σημαντικότερο μάθημα που της χάρισε ο πηλός: ότι ποτέ δεν είναι αργά να ανακαλύψεις αυτό που πραγματικά αγαπάς.
1. Πώς ξεκίνησε η σχέση σου με την κεραμική και τι ήταν αυτό που σε έκανε να ασχοληθείς με αυτήν;
Όπως συμβαίνει με τα περισσότερα πράγματα που έρχονται για να μείνουν στη ζωή μας, η κεραμική μπήκε στη δική μου ζωή εντελώς τυχαία. Ως stay-at-home mom τα τελευταία επτά χρόνια, πλήρως αφοσιωμένη στην ανατροφή των δύο λατρεμένων κοριτσιών μου, βίωσα το άγχος που βιώνουν καθημερινά τόσες γυναίκες γύρω μας. Κάποια στιγμή έφτασα στα όριά μου. Η συνεχής φροντίδα των άλλων, χωρίς να αφήνω χώρο για εμένα, με οδήγησε στο burnout.
Τα τελευταία δύο χρόνια ξεκίνησα ψυχοθεραπεία και, μέσα σε αυτή τη διαδρομή, η ψυχοθεραπεύτριά μου μού πρότεινε να ξεκινήσω κάτι που να είναι μόνο για εμένα. Κάτι που να μου αρέσει και να με χαλαρώνει, είτε αυτό ήταν ζωγραφική, είτε μια ξένη γλώσσα, η μουσική ή η κεραμική. Η κεραμική κάπως μου έκανε «κλικ». Σκέφτηκα «γιατί όχι; Μπορώ να πάω μία φορά και, αν δεν μου αρέσει, να μην ξαναπάω». Και αυτή η απόφαση ήταν αρκετή.
Ήταν έρωτας με την πρώτη ματιά. Από τη στιγμή που ακούμπησα τον πηλό, το χαμόγελο δεν έφυγε ποτέ από το πρόσωπό μου. Ένιωσα ότι βρήκα κάτι που με γέμιζε και με ηρεμούσε. Έτσι κατάλαβα ότι ήταν κάτι που ήρθε για να μείνει.
2. Τα τελευταία χρόνια η κεραμική έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής. Γιατί πιστεύεις ότι συμβαίνει αυτό;
Θεωρώ ότι τα τελευταία είκοσι περίπου χρόνια ζούμε σε έναν κόσμο που κινείται με φρενήρεις ρυθμούς, τους οποίους δύσκολα προλαβαίνουμε να ακολουθήσουμε. Οι οθόνες έχουν γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας και, σε έναν βαθμό, μας έχουν αποξενώσει, αφήνοντας όλο και λιγότερο χώρο για πραγματική σύνδεση.
Ο κόσμος ψάχνει έναν τρόπο να γειωθεί, να αφήσει τις οθόνες και να δημιουργήσει κάτι με τα ίδια του τα χέρια. Αυτό ακριβώς προσφέρει η κεραμική. Όχι απλώς μια τέχνη, αλλά μια επιστροφή στον εαυτό, στον χρόνο και στην απλότητα.
3. Πολλοί λένε ότι η κεραμική λειτουργεί σαν ψυχοθεραπεία. Ποια είναι η δική σου εμπειρία;
Συμφωνώ απόλυτα. Η κεραμική είναι αποφόρτιση από το άγχος. Όταν δουλεύεις με τα χέρια σου, το μυαλό σου αναπόφευκτα ηρεμεί και αδειάζει από όλα όσα το απασχολούν στην καθημερινότητα.
Όταν ξεκίνησα, το μάθημα διαρκούσε τρεις ώρες. Έπιανα τον εαυτό μου να κοιτάζει το ρολόι και να εκπλήσσομαι με το πώς είχαν περάσει τρεις ολόκληρες ώρες χωρίς να σκεφτώ το σπίτι, τα παιδιά ή τις υποχρεώσεις μου. Μου συνέβαινε κάτι που δεν μπορούσα να πετύχω συνειδητά μέσα στην ημέρα: να αδειάζει το μυαλό μου από σκέψεις και προβλήματα. Και αυτό ήταν ακριβώς που χρειαζόμουν εκείνη τη στιγμή.
4. Τι συμβαίνει ψυχολογικά όταν δουλεύεις με τον πηλό;
Η επαφή με τον πηλό σε γειώνει, σε συνδέει με το φυσικό στοιχείο και σε φέρνει στο παρόν. Οι επαναλαμβανόμενες κινήσεις των χεριών και η συγκέντρωση σε αυτό που κάνεις μοιάζουν με διαλογισμό.
Μαθαίνεις να επιβραδύνεις και να κάνεις υπομονή, γιατί ο πηλός χρειάζεται χρόνο. Χρόνο για να δημιουργήσεις, να στεγνώσει, να το επεξεργαστείς, να ψηθεί, να κρυώσει, να βαφτεί και να ξαναψηθεί. Είναι μια διαδικασία που σε μαθαίνει, θέλοντας και μη, να περιμένεις. Και αυτό είναι κάτι που έχουμε χάσει στους ρυθμούς της καθημερινότητας.
Όσο χρόνο όμως και αν απαιτεί, το συναίσθημα του να δημιουργείς κάτι από το μηδέν, να δίνεις μορφή σε κάτι που πριν υπήρχε μόνο στη φαντασία σου, είναι ανεκτίμητο.
5. Πόσο δύσκολο είναι για έναν αρχάριο να ξεκινήσει κεραμική;
Θεωρώ ότι όλα ξεκινούν από μια απόφαση. Το πιο δύσκολο κομμάτι είναι να την πάρεις και να κάνεις την αρχή.
Από εκεί και πέρα, η αναζήτηση του σωστού δασκάλου είναι ίσως η μεγαλύτερη πρόκληση για όποιον θέλει να ασχοληθεί σοβαρά με την κεραμική. Πρόκειται για μια τέχνη που απαιτεί σωστή καθοδήγηση.
Εγώ στάθηκα πολύ τυχερή, γιατί βρήκα αμέσως το εργαστήριο «Φως στην Τέχνη» και τη δασκάλα μου, Νίκη Γκόφα. Με περισσότερα από 40 χρόνια εμπειρίας, δεν μεταδίδει μόνο τεχνικές γνώσεις, αλλά και αγάπη, υπομονή και σεβασμό για την τέχνη.
6. Τι σου έχει προσφέρει προσωπικά η κεραμική;
Ίσως το σημαντικότερο είναι ότι με βοήθησε να ανακαλύψω πως ποτέ δεν είναι αργά να αλλάξεις πορεία.
Το μεγαλύτερό μου άγχος ήταν ότι βρήκα αυτό που πραγματικά αγαπώ στα 39 μου. Πίστευα πως ήταν αργά για μια τόσο μεγάλη αλλαγή. Η κεραμική, όμως, με δίδαξε ακριβώς το αντίθετο: ότι δεν υπάρχει σωστή ηλικία για να βρεις τον εαυτό σου.
Με έμαθε να έχω υπομονή, να εμπιστεύομαι τη διαδικασία και να μη φοβάμαι να ξεκινήσω από την αρχή. Σήμερα αντιμετωπίζω διαφορετικά το άγχος. Έμαθα να επιβραδύνω και να αποδέχομαι ότι δεν μπορώ να ελέγξω τα πάντα.
7. Ποιο είναι το σημαντικότερο μάθημα που σου έχει διδάξει η ενασχόλησή σου με τον πηλό;
Να μην τα παρατάω ποτέ. Να συνεχίζω να προσπαθώ, αφήνοντας πίσω κάθε ανασφάλεια και κάθε σκέψη ότι «δεν είμαι αρκετά καλή» ή ότι «δεν το έχω».
Η κεραμική, εκτός από υπομονή, σε μαθαίνει και αποδοχή. Σε μαθαίνει ότι δεν γίνεται όλα να είναι τέλεια. Αρκεί να μην σταματήσεις να προσπαθείς. Μαθαίνεις να αγαπάς τις ατέλειες και να εξελίσσεσαι μέσα από αυτές.
Για εμένα αυτή ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση: να πάψω να κυνηγώ την τελειότητα, κάτι που ήταν βαθιά ριζωμένο μέσα μου.
8. Ποιο είναι το αγαπημένο σου κεραμικό έργο;
Το αγαπημένο μου κεραμικό έργο είναι αυτό που δεν έχω φτιάξει ακόμα!
Το λέω χαριτολογώντας, αλλά η αλήθεια είναι πως κάθε έργο που δημιουργώ μού αρέσει περισσότερο από το προηγούμενο. Αγαπώ τα λάθη και τις ατέλειές του και τα βλέπω ως αφορμή να προσπαθήσω ξανά, ακόμη κι αν το αποτέλεσμα είναι τελείως διαφορετικό από αυτό που είχα φανταστεί.
Αν όμως υπάρχει ένα αντικείμενο που ξεχωρίζω, αυτό είναι η πρώτη κούπα που έφτιαξα. Είναι στραβή, κακοβαμμένη και έχει ένα σπασμένο χερούλι, γιατί προφανώς δεν ήξερα τι έκανα στο πρώτο μου μάθημα. Την έχω κρατήσει σαν μικρό ενθύμιο, γιατί κάθε φορά που τη βλέπω θυμάμαι ακριβώς τι ένιωσα την πρώτη φορά που άγγιξα τον πηλό.
Euphrosyne καλή αρχή, σε ευχαριστούμε!
