Δήμας: Υπάρχει ένα συγκροτημένο σχέδιο 365 σημείων για την αναβάθμιση των τεχνικών υποδομών του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών

Υπάρχει ένας ολιστικός σχεδιασμός αναβάθμισης των συστημάτων ασφάλειας αεροναυτιλίας στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» σε συνεργασία με την ΕΕ, ανέφερε ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρήστος Δήμας, απαντώντας σε επίκαιρη ερώτηση του βουλευτή της ΝΔ Γιώργου Βλάχου σχετικά με «τεχνικά ζητήματα στις υποδομές του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών».

Ο υπουργός, αναφερόμενος στο περιστατικό της 4ης Ιανουαρίου του 2026 στο FIR Αθηνών που ανάγκασε στη διακοπή των πτήσεων, είπε πως πράγματι αποτέλεσε ένα σοβαρό επιχειρησιακό συμβάν, το οποίο αντιμετωπίστηκε άμεσα και υπήρχε πλήρης κινητοποίηση όλων των αρμοδίων εθνικών και ευρωπαϊκών μηχανισμών. Επισήμανε πως σύμφωνα με τους ειδικούς – και όχι σύμφωνα με το υπουργείο – σε κανένα στάδιο του συμβάντος δεν τέθηκε σε κίνδυνο η ασφάλεια των πτήσεων. Δεν καταγράφηκε καμία παραβίαση ελαχίστων διαχωρισμών, ούτε απώλεια ελέγχου του εναέριου χώρου, ενώ το περιστατικό αξιολογήθηκε ως χαμηλής διακινδύνευσης στον λεγόμενο «πράσινο τομέα», στον «green area».

Σύμφωνα με το πόρισμα της ειδικής επιτροπής διερεύνησης, είπε, το συμβάν δημιουργήθηκε από τον ψηφιακό θόρυβο, ο οποίος προκλήθηκε λόγω αποσυγχρονισμού σε πλειάδα ετερογενών διατάξεων-διεπαφών που καταλήγουν στις εγκαταστάσεις του Κέντρου Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας (ΚΕΠΑΘΜ), με αποτέλεσμα την ακούσια ενεργοποίηση της συνεχούς εκπομπής κρίσιμου αριθμού πομπών και την υποβάθμιση- διακοπή κρίσιμων τηλεπικοινωνιακών διασυνδέσεων. Η πλήρης επαναφορά επετεύχθη κατόπιν επανεκκίνησης και επαναδρομολόγησης του δίκτυο κορμού. Δεν προέκυψαν, όπως και εσείς είπατε, ενδείξεις κυβερνοεπίθεσης ή εξωγενούς κακόβουλης παρέμβασης. Τα συστήματα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας μπορεί να είναι παλιά, αλλά λειτούργησαν και κατά τη διάρκεια του συμβάντος και μετά από αυτό, σημείωσε ο υπουργός.

Σχετικά με τις εισηγήσεις του πορίσματος, ο υπουργός είπε ότι «ήδη υλοποιείται η επίσπευση της μετάβασης σε τεχνολογία “Voice Over IP” με την ολοκλήρωση εγκατάστασης του νέου VCRS, αλλά και των 495 νέων πομποδεκτών. Τη θεσμοθέτηση σταθερού μηχανισμού άμεσης απόκρισης μεταξύ της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας και του ΟΤΕ. Την ενίσχυση της τηλεμετρίας και διαγνωστικών ελέγχων, την ενίσχυση της εποπτείας ραδιοφάσματος με την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και τη μετεγκατάσταση των Κέντρων Ελέγχου περιοχής Αθηνών-Μακεδονίας σε καταλληλότερο περιβάλλον.

Ο κ. Δήμας πρόσθεσε πως παράλληλα, μεικτή ομάδα εργασίας εμπειρογνωμόνων έχει προχωρήσει σε πολύ συγκεκριμένες προτάσεις οι οποίες έχουν υλοποιηθεί, όπως η μελέτη και αποτύπωση της υπάρχουσας αρχιτεκτονικής κατανομής συχνοτήτων, η ανάπτυξη και τυποποίηση διαδικασιών βλαβών και κρίσιμων περιστατικών, ο σχεδιασμός και η υλοποίηση αυξημένης εναλλακτικότητας και ανθεκτικότητας, η δυνατότητα ανάπτυξης παράλληλου ΙΡ δικτύου.

Ο υπουργός, απαντώντας στον βουλευτή, επισήμανε πως για τη διερεύνηση του προβλήματος «βάλαμε, όχι απλώς ειδικούς από τη χώρα, αλλά και ειδικούς από το εξωτερικό, παρατηρητές από τον ΕΑSΑ από το Eurocontrol, ώστε να μην υπάρχει καμία αμφισβήτηση για το πόρισμα αυτό καθαυτό». Δεν έχει υπάρξει καμία απραξία και ήδη, μόνο τον τελευταίο χρόνο, συμφωνήσαμε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ένα ολιστικό σχέδιο δράσης για την αντιμετώπιση -όντως- των παραβάσεων του κοινοτικού δικαίου σε σημαντικά ζητήματα στην αεροναυτιλία, είπε και πρόσθεσε ότι αυτό το σχέδιο δράσης 365 σημείων, έχει επτά πυλώνες και ένα από τα πρώτα ζητήματα ήταν να μετατραπεί η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας σε νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, με πλήρη διοικητική αυτονομία και οικονομική αυτοτέλεια. Από εκεί και πέρα, όμως, και στα συστήματα αεροναυτιλίας, το περίφημο σύστημα για το VCRS είναι μια σύμβαση του 2019 που προσπαθήσαμε το περασμένο καλοκαίρι να την αναβιώσουμε. Το Ελεγκτικό Συνέδριο απέρριψε το αίτημά μας έτσι κάλεσα πέντε εταιρείες από τον χώρο της ιδιωτικής αεροναυτιλίας, οι οποίες δέχτηκαν να το χρηματοδοτήσουν, μέσω δωρεάς και ήδη αυτές οι συμβάσεις έχουν υπογραφεί και υλοποιούνται, σημείωσε ο υπουργός.

Σχετικά με το σύστημα αεροναυτιλίας PBN για την πλοήγηση των αεροσκαφών, εξέφρασε την ελπίδα ότι εντός του Απριλίου του 2026 θα σταλεί η Σύμβαση για έλεγχο στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Το ίδιο ισχύει και για το κεντρικό σύστημα, το TOP SKY και το DPS, είπε και πρόσθεσε ότι η αναβάθμιση των ραντάρ προχωράει, ενώ όσον αφορά τη στελέχωση της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, έχει προσληφθεί ένας σημαντικός αριθμός ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας και ηλεκτρονικών. Υπάρχει ένα συγκροτημένο, συνεκτικό σχέδιο, όπου ως Τεχνικός Σύμβουλος μας συμβουλεύει το Εurocotrol για το πώς πρέπει να προχωρήσουμε ακόμα πιο γρήγορα σε κάποιες διαδικασίες, ανέφερε ο υπουργός.