Η πρώην ασκούμενη στον Λευκό Οίκο, Mόνικα Λεβίνσκι, έγινε το παγκόσμιο πρόσωπο-στόχος μίσους το 1998, όταν αποκαλύφθηκε η σχέση της με τον Μπιλ Κλίντον. Ήταν μόλις 24 ετών. Κυνηγημένη και διασυρμένη, χωρίς να μπορεί να βρει δουλειά για δεκαετίες, κατάφερε επιτέλους να χτίσει μια νέα καριέρα, καταγγέλλοντας τον μισογυνισμό.
H Mόνικα Λεβίνσι παραχώρησε συνέντευξη στους Times του Λονδίνου τονίζοντας ότι η σχέση της με τον παντρεμένο Μπιλ Κλίντον «ήταν συναινετική, αλλά ήταν μια κατάφωρη κατάχρηση εξουσίας».
Η Μόνικα Λεβίνσκι αναλογίζεται μια φήμη που δεν ζήτησε ποτέ: «Να γίνεσαι δημόσιο πρόσωπο χωρίς να το έχεις επιδιώξει. Να πέφτεις για ύπνο ένα βράδυ και την επόμενη μέρα να ξέρουν όλοι το όνομά σου».
Αφού η ιστορία της 18μηνης σχέσης της με τον Μπιλ Κλίντον αποκαλύφθηκε τον Ιανουάριο του 1998, η 24χρονη τότε πρώην ασκούμενη στον Λευκό Οίκο ένιωσε ότι την κυνηγούσαν, ανίκανη να βγει από το διαμέρισμά της ή από τα σπίτια των γονιών της, χωρίς να την καταδιώκουν οι παπαράτσι. Μετακινούνταν μεταμφιεσμένη και για χρόνια δεν μπορούσε να καθίσει έξω σε ένα εστιατόριο χωρίς να τη φωτογραφίσουν.
Θυμίζουμε ότι ο Μπιλ και η Χίλαρι Κλίντον κλήθηκαν να καταθέσουν αυτοπροσώπως στην Επιτροπή Εποπτείας της Βουλής, στο πλαίσιο έρευνας για τον Τζέφρι Έπσταϊν, και λίγο πριν δοθούν στη δημοσιότητα φωτογραφίες του Μπιλ Κλίντον μέσα από τους λεγόμενους «φακέλους Έπσταϊν».
Άραγε η Μόνικα Λεβίνσκι νιώθει ακόμη πως πρέπει να είναι σε επιφυλακή, κάθε φορά που οι Κλίντον επιστρέφουν στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας, φοβούμενη ότι μαζί με τα πρωτοσέλιδα θα ανασυρθεί ξανά και η δική της ιστορία, σαν κάτι που δεν την αφήνει ποτέ πραγματικά να κλείσει;
«Έχει βελτιωθεί. Έχει γίνει πολύ πιο εύκολο όσο έχω καταφέρει να γεμίσω τη ζωή μου με τη δική μου αληθινή εκδοχή, και ξέρω ότι αυτό ακούγεται λίγο… σαν “εναλλακτική φλυαρία”», απαντα η Μόνικα Λεβίνσκι, η οποία έχει περισσότερους από έναν θεραπευτές, ανάμεσά τους σωματικό θεραπευτή και θεραπευτή τραύματος, έχει διαγνωστεί με διαταραχή μετατραυματικού στρες και είναι ένθερμη υποστηρίκτρια των κρυστάλλων. «Με νοιάζει λιγότερο, αλλά ναι, εξακολουθεί να αντηχεί».
Σκέφτηκε επανειλημμένα να αυτοκτονήσει
Ο βιογράφος της, Άντριου Μόρτον, έχει χαρακτηρίσει τη σχέση της με τον Μπιλ Κλίντον ως «το πιο διάσημο γραφειακό ειδύλλιο στον κόσμο». Στην πραγματικότητα, όμως, όσα ακολούθησαν δεν έμοιαζαν με κουτσομπολιό, αλλά με δημόσια συντριβή: καταθέσεις και διαδικασίες με ενόρκους, η δημοσιοποίηση της έκθεσης με τις 480 σελίδες που κατέγραφαν εξονυχιστικά τις παράνομες ερωτικές τους επαφές και, στο τέλος, η παραπομπή του Κλίντον. Μέσα σε αυτό το κλίμα, η Λεβίνσκι λέει ότι σκέφτηκε επανειλημμένα την αυτοκτονία, ο πατέρας της πέρασε από το μυαλό του να πέσει από μπαλκόνι, ενώ η μητέρα της κατέρρευσε νευρικά.
«Η δημόσια ταπείνωση ήταν βασανιστική, η ζωή ήταν σχεδόν αφόρητη», λέει η Μόνικα Λεβίνσκι. Η μητέρα της την ανάγκαζε να κάνει ντους με την πόρτα του μπάνιου ανοιχτή, φοβούμενη ότι η κόρη της «μπορεί να ταπεινωθεί μέχρι θανάτου, κυριολεκτικά».
Η πορεία του Κλίντον, στο μεταξύ, δεν φαίνεται να επηρεάστηκε ιδιαίτερα. Πιστεύει ότι εκείνος γλίτωσε τις συνέπειες; «Δεν έχω μιλήσει μαζί του εδώ και σχεδόν 30 χρόνια και δεν ξέρω ποιο είναι το εσωτερικό του τοπίο», λέει. «Νομίζω ότι εκείνος γλίτωσε πολύ περισσότερο απ’ ό,τι εγώ».
«Ήταν μια κατάφωρη κατάχρηση εξουσίας»
Η Μόνικα Λεβίνσκι στέκεται ιδιαίτερα στις γυναίκες που βρέθηκαν παγιδευμένες στο δίκτυο εκμετάλλευσης του Έπσταϊν, με τις αναφορές να κάνουν λόγο για περίπου 1.200 θύματα, των οποίων τα ονόματα και τα πρόσωπα έχουν αφαιρεθεί από τα έγγραφα.
«Νιώθω πάρα πολύ έντονα ότι αποτύχαμε απέναντι σε αυτές τις νεαρές γυναίκες», λέει. «Εμείς, ως κοινωνία, τις αποτύχαμε. Και γι’ αυτό πιστεύω ότι οι επιζώσες είναι εκείνες που πρέπει να ηγούνται και να καθορίζουν τι θα γίνει».
Η Λεβίνσκι έχει επαναλάβει πολλές φορές ότι η σχέση της με τον Κλίντον, ο οποίος ήταν 27 χρόνια μεγαλύτερός της, ήταν συναινετική. Ωστόσο, εξηγεί πως με την απόσταση του χρόνου και την προσωπική της ωρίμανση, βλέπει πια διαφορετικά όσα συνέβησαν. «Όσο απομακρύνεσαι από κάτι, όσο ωριμάζεις και όσο περισσότερο θεραπεύεσαι, και καθώς ο κόσμος αλλάζει, αρχίζεις να το βλέπεις διαφορετικά και μπορείς να το κρατήσεις και να το εξετάσεις με έναν τρόπο που δεν μπορούσες πριν», λέει.
Και προσθέτει ξεκάθαρα: «Ήταν μια κατάφωρη κατάχρηση εξουσίας. Τελεία και παύλα. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έκανα λάθη, ότι δεν πήρα λάθος αποφάσεις, ότι η συμπεριφορά μου δεν πλήγωσε άλλους ανθρώπους. Αλλά στην καρδιά όλης αυτής της ιστορίας υπήρχε μια κατάφωρη κατάχρηση εξουσίας».
«Ξέρω ακόμη ότι υπήρχαν αληθινά συναισθήματα»
Η ίδια παραδέχεται ότι ήταν ερωτευμένη με τον Μπιλ Κλίντον, έχοντας αθώα την ελπίδα ότι ίσως κάποτε θα μπορούσαν να είναι μαζί. «Ο εαυτός μου από τα 22 έως τα 24 τα έζησε αυτά, πίστεψε ότι υπήρχαν αυτά τα πράγματα», μου λέει. «Ξέρω ακόμη ότι υπήρχαν αληθινά συναισθήματα εκεί, αλλά αυτό που φόρτωσα πάνω σε αυτά τα συναισθήματα, αυτό που νόμιζα ότι σήμαιναν και καταλαβαίνω γιατί το νόμιζα, έκανα λάθος».
Κάπου εκεί, ο δημοσιογράφος τη ρωτά πώς μπορεί μια γυναίκα να ξαναδιεκδικήσει τη σεξουαλικότητά της, όταν έχει διαπομπευθεί διεθνώς ως «ανήθικη», σε μια εποχή που ο όρος για αυτό το είδος δημόσιας επίθεσης δεν υπήρχε καν. Η Μόνικα Λεβίνσκι παίρνει μια βαθιά ανάσα και κάνει μια μεγάλη παύση. «Την πρώτη φορά που έκανα σεξ μετά το 1998, απλώς ήθελα να τελειώνει, για να ξέρω ότι δεν ήταν ένα στίγμα που θα με ακολουθούσε για το υπόλοιπο της ζωής μου», λέει.
«Όμως πιστεύω ότι το να σηκώνεται ο πιο ισχυρός άντρας στον κόσμο και να λέει “Δεν είχα σεξουαλική σχέση με εκείνη τη γυναίκα”, σίγουρα μου άφησε ένα βάρος που χρειάστηκε να κουβαλήσω σε αυτό το κομμάτι. Και κάποιες φορές αναρωτιέμαι για το αποτύπωμα που έχει ακόμη πάνω μου».
Και αυτό το βάρος φαίνεται ακόμη καθώς στη φωτογράφιση για τους Times του Λονδίνου, προσέχει υπερβολικά να μην δείχνει πολύ σέξι.
«Κακοποιήθηκα μπροστά σε όλο τον κόσμο»
Το 2005 ξεκίνησε μεταπτυχιακό στην κοινωνική ψυχολογία στο πανεπιστήμιο του LSE του Λονδίνου. «Αφελώς νόμιζα ότι μπορούσα να αφήσω τη Μόνικα Λεβίνσκι στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ήμουν στις αρχές των τριάντα μου και δεν είχα πραγματική κατανόηση του πώς “σφραγίζονται” οι αφηγήσεις, ειδικά όταν τις διαμορφώνουν άνθρωποι με εξουσία», λέει.
Στο πανεπιστήμιο «κατάλαβα ξαφνικά τον αντίκτυπο του ότι με είχαν αποκαλέσει χαζογκόμενα και ηλίθια. Δεν είχα συνειδητοποιήσει πόσο βαθιά αυτό είχε χαράξει τον ψυχισμό μου και την ψυχή μου. Δεν μπορούσα να σηκωθώ και να κάνω μια παρουσίαση στην τάξη. Φοβόμουν να πάω στο κέντρο υποστήριξης για συμβουλές σχετικά με μια εργασία. Όλοι ξέρουμε το σύνδρομο του απατεώνα, αλλά σε μένα έμοιαζε διαφορετικό, γιατί με είχαν αναλύσει μπροστά σε όλο τον κόσμο», προσθέτει.
Ακόμη και μετά την αποφοίτησή της από το LSE, διαπίστωσε ότι κανείς δεν ήταν διατεθειμένος να την προσλάβει. «Η ντροπή κολλά πάνω σου σαν πίσσα», παραδέχεται. Μέσα στο κλίμα της οικονομικής κρίσης του 2008, και με ένα όνομα που εξακολουθούσε να κουβαλά ένα στίγμα από το οποίο δεν μπορούσε να ξεφύγει, απορρίφθηκε από εκατοντάδες θέσεις εργασίας. Η αλλαγή ήρθε, παράδοξα, όταν η Μόνικα Λεβίνσκι σταμάτησε να προσπαθεί να ξεφύγει από το παρελθόν της και, όπως το λέει η ίδια, προσπάθησε να το ενσωματώσει μέσα στη ζωή της. «Ναι, νομίζω πως το έχω καταφέρει», λέει η Λεβίνσκι. «Αυτός ο δρόμος έχει στρωθεί ξανά και έχει ασφαλτοστρωθεί. Υπάρχουν ακόμη λακκούβες στις οποίες πέφτω πού και πού, αλλά νιώθω τυχερή που μπορώ να πω ότι είμαι πολύ περήφανη για το ποια είμαι, για το ποια έγινα».
Έχει επιτέλους ξαναγράψει την αφήγησή της
Όσο απίθανο κι αν ακούγεται σε όσους είναι πάνω από 30 και έχουν χαραγμένα στη συλλογική μνήμη το όνομά της και το πρόσωπό της, εκείνη η 24χρονη πρώην ασκούμενη είναι σήμερα 52 ετών, δηλαδή έναν χρόνο μεγαλύτερη από τον Μπιλ Κλίντον όταν ξέσπασε αυτό που τότε ήταν γνωστό ως «σκάνδαλο Λεβίνσκι».
Όπως λέει η ίδια, έγιναν προσπάθειες «να αλλάξει η ταμπέλα» και να μιλάμε για «σκάνδαλο Κλίντον» ή «παραπομπή του Κλίντον» ή άλλα συνθήματα που ταιριάζουν περισσότερο στην αρχική ανισορροπία εξουσίας. Η Μόνικα Λεβίνσκι, όμως, το συνοψίζει απλώς ως «98», έναν κωδικό δύο χαρακτήρων για μια αλληλουχία γεγονότων που καθόρισαν δραματικά τη ζωή της, μαζί και την πορεία της αμερικανικής πολιτικής. «Είμαι σίγουρη ότι ένας ψυχολόγος θα μπορούσε να μας πει τι σημαίνει να βάζεις μια ταμπέλα σε κάτι και να το κλείνεις σε ένα κουτί», σχολιάζει με λεπτή ειρωνεία.
Μόνο τώρα, 28 χρόνια μετά, λέει ότι κατάφερε να ξαναγράψει αυτή την αφήγηση: έχει εξελιχθεί σε προβεβλημένη ακτιβίστρια κατά του εκφοβισμού, έχει εργαστεί ως τηλεοπτική παραγωγός και πλέον είναι podcaster, με μια δημοφιλή εκπομπή με τίτλο «Reclaiming».
Η Μόνικα Λεβίνσκι εξακολουθεί να εμπιστεύεται τους ανθρώπους και αυτό από μόνο του σε κάνει να αναρωτιέσαι πώς το κατάφερε, μετά από όσα πέρασε. «Νομίζω ότι ένα μέρος είναι ο χαρακτήρας μου, ένα μέρος είναι η τύχη και ένα μέρος είναι πραγματικά σκληρή δουλειά. Αλλά το να ζήσω το πώς δίνω έναν σκοπό στο παρελθόν μου, το να δω άλλους ανθρώπους να βρίσκουν παρηγοριά όταν μοιράζομαι τις εμπειρίες μου, ήταν ένα από τα πιο απίστευτα δώρα της ζωής μου», λέει. «Θα μπορούσα πολύ εύκολα να είχα καταλήξει πικραμένη και κλειστή, και είμαι τόσο τυχερή που δεν είμαι».
