Σε φάση τεκτονικών αλλαγών ταχείας μετάβασης προς την εποχή της τεχνητής νοημοσύνης εισέρχεται ο παγκόσμιος τουριστικός κλάδος, με τις ταξιδιωτικές επιχειρήσεις αλλά και τους ίδιους τους ταξιδιώτες να αξιοποιούν ολοένα και περισσότερο εργαλεία AI για κρατήσεις, οργάνωση ταξιδιών, εξυπηρέτηση πελατών και διαχείριση δεδομένων. Ωστόσο, παρά τη δυναμική εξάπλωση της τεχνολογίας, οι αδυναμίες αξιοπιστίας και η έλλειψη εμπιστοσύνης εξακολουθούν να αποτελούν βασικές προκλήσεις για την ευρύτερη υιοθέτησή της.
Η νέα έρευνα της HBX Group με τίτλο «The State of AI in B2B Travel Distribution» αποτυπώνει τη σημερινή εικόνα της αγοράς, καταγράφοντας σημαντική αύξηση στη χρήση εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης από τουριστικές επιχειρήσεις διεθνώς. Η μελέτη βασίστηκε σε στοιχεία από ταξιδιωτικά γραφεία, tour operators και χονδρεμπόρους τουρισμού που δραστηριοποιούνται μέσω των πλατφορμών του ομίλου.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, το 65% των επαγγελματιών του κλάδου χρησιμοποιεί ήδη εργαλεία AI σε κάποια μορφή, ενώ το 55% θεωρεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη μελλοντική ανάπτυξη των επιχειρήσεών του. Παράλληλα, το 64% δηλώνει ότι η χρήση AI έχει ήδη θετικό αντίκτυπο στην καθημερινή λειτουργία των εταιρειών.
Η αξιοποίηση των εργαλείων αυτών επικεντρώνεται κυρίως στη δημιουργία περιεχομένου, στην υποστήριξη πελατών και στην αυτοματοποίηση βασικών διαδικασιών. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται στην έκθεση, σε πολλές περιπτώσεις η χρήση παραμένει αποσπασματική και όχι πλήρως ενσωματωμένη στη λειτουργία των επιχειρήσεων.
Ο Javier Cabrerizo, Chief Strategy, Transformation & AI Officer της HBX Group, τονίζει ότι το βασικό ζήτημα πλέον δεν αφορά την πρόσβαση στην τεχνολογία, αλλά την ουσιαστική εφαρμογή της. Όπως σημειώνει, οι κυριότερες δυσκολίες εντοπίζονται στην έλλειψη εκπαίδευσης, στη δυσπιστία απέναντι στα αποτελέσματα των εργαλείων και στη δυσκολία ενσωμάτωσής τους στις καθημερινές λειτουργίες.
Την ίδια στιγμή, η χρήση AI εργαλείων από τους ίδιους τους ταξιδιώτες αυξάνεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς. Σύμφωνα με έρευνα της πλατφόρμας Klook, το 91% των ταξιδιωτών παγκοσμίως χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη για τον σχεδιασμό των ταξιδιών του, είτε για επιλογή προορισμών είτε για αναζήτηση προσφορών και εξατομικευμένων προτάσεων.
Η τάση αυτή συνδέεται με την ενίσχυση της λογικής «do it yourself», καθώς όλο και περισσότεροι ταξιδιώτες επιλέγουν να οργανώνουν μόνοι τους τις διακοπές τους μέσω ψηφιακών εργαλείων.
Παρά τη διευρυμένη χρήση, σημαντικά παραμένουν τα προβλήματα αξιοπιστίας. Οι λεγόμενες «παραισθήσεις» των AI μοντέλων, δηλαδή η παραγωγή λανθασμένων ή ανακριβών πληροφοριών, αποτελούν μία από τις μεγαλύτερες ανησυχίες της αγοράς.
Σε αρκετές περιπτώσεις, τα εργαλεία AI αδυνατούν να λάβουν υπόψη δεδομένα πραγματικού χρόνου ή πρακτικές συνθήκες ταξιδιού, όπως κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, έργα ή τοπικές ιδιαιτερότητες. Ενδεικτική είναι η περίπτωση ταξιδιώτη στο Παρίσι, ο οποίος καθυστέρησε σημαντικά σε επαγγελματική συνάντηση, καθώς η διαδρομή που προτάθηκε από AI εργαλείο δεν υπολόγιζε κλειστούς δρόμους λόγω έργων.
Παράλληλα, αναλυτές προειδοποιούν ότι η εκτεταμένη χρήση AI μπορεί να ενισχύσει και το πρόβλημα του υπερτουρισμού, καθώς οι αλγόριθμοι προτείνουν συχνότερα ήδη δημοφιλείς προορισμούς και επιχειρήσεις με ισχυρή ψηφιακή παρουσία, αφήνοντας εκτός μικρότερες ή λιγότερο προβεβλημένες περιοχές.
Ωστόσο, οι προοπτικές παραμένουν ιδιαίτερα θετικές για τον κλάδο. Η βελτίωση των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, η ανάπτυξη νέων υποδομών δεδομένων και η μεγαλύτερη διασύνδεση των τουριστικών επιχειρήσεων μέσω API αναμένεται να περιορίσουν τις ανακρίβειες και να ενισχύσουν την αξιοπιστία των εφαρμογών.
Όπως εκτιμούν στελέχη της αγοράς, η επόμενη φάση για τον τουρισμό δεν θα αφορά απλώς την υιοθέτηση της AI, αλλά την ικανότητα των επιχειρήσεων να αξιοποιήσουν αποτελεσματικά την τεχνολογία ώστε να βελτιώσουν την εμπειρία των ταξιδιωτών και να ενισχύσουν την αποδοτικότητά τους.
Ξενοδοχεία
Αντιμέτωπα με μια νέα πρόκληση ορατότητας βρίσκονται διεθνώς τα ξενοδοχεία, καθώς τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης μετασχηματίζουν ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι ταξιδιώτες αναζητούν και συγκρίνουν επιλογές διαμονής. Η μετάβαση από τις παραδοσιακές μηχανές αναζήτησης σε πλατφόρμες όπως το ChatGPT, η AI της Google και το Perplexity AI δημιουργεί ένα νέο, λιγότερο «ορατό» πεδίο ανταγωνισμού για τα καταλύματα.
Σύμφωνα με την έκθεση “World’s Best at AI 2025 Index” της HotelWorld AI, μόλις το 16% των ξενοδοχείων παγκοσμίως εμφανίζονται στα αποτελέσματα αυτών των συστημάτων, γεγονός που αφήνει τη συντριπτική πλειονότητα εκτός ενός καναλιού που εξελίσσεται σε βασικό εργαλείο ταξιδιωτικού σχεδιασμού. Η μελέτη, που ανέλυσε 131.000 καταλύματα σε 30 χώρες, καταγράφει μια σαφή υπεροχή των ξενοδοχειακών αλυσίδων έναντι των ανεξάρτητων μονάδων, με επτά μεγάλους ομίλους να κυριαρχούν στις 25 πιο «ορατές» μάρκες.
Η εξέλιξη αυτή οδηγεί ουσιαστικά στη δημιουργία ενός «δίπολου» στην αγορά: από τη μία πλευρά τα brands που αναγνωρίζονται και προτείνονται από την τεχνητή νοημοσύνη και από την άλλη εκείνα που παραμένουν «αόρατα».
Η τεχνητή νοημοσύνη δεν αλλάζει μόνο το ποιοι εμφανίζονται, αλλά και τον ίδιο τον τρόπο επιλογής. Όπως επισημαίνει ο Philip Warthen, CEO της First Wave AI, «πρόκειται για ένα νέο επίπεδο διανομής». Αν στο παρελθόν η στρατηγική επικεντρώνεται στο SEO, σήμερα το ζητούμενο είναι η βελτιστοποίηση για να επιλεγεί, να συνοψιστεί και να θεωρηθεί αξιόπιστο ένα ξενοδοχείο από τα συστήματα AI.
Τα κριτήρια επιλογής της AI
Τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης αξιολογούν πολλαπλά σήματα για να αποφασίσουν ποια ξενοδοχεία θα εμφανίσουν. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα δομημένα δεδομένα, ο όγκος και η επικαιρότητα των κριτικών, η συνέπεια πληροφοριών σε διαφορετικές πλατφόρμες, αλλά και οι αναφορές από τρίτες πηγές.
Ιδιαίτερο βάρος φαίνεται να δίνεται σε εξωτερικά sites και κοινότητες όπως το Reddit, καθώς και σε εξειδικευμένες ταξιδιωτικές πλατφόρμες όπως το Kayak και το Skyscanner. Μάλιστα, σύμφωνα με έρευνα της Limy, μικρότερα και πιο εξειδικευμένα travel blogs συχνά υπερέχουν έναντι μεγάλων οδηγών, καθώς προσφέρουν πιο στοχευμένο και ουσιαστικό περιεχόμενο.