Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι έστειλε αυστηρό μήνυμα στο Ισραήλ, προαναγγέλλοντας πακέτο ουκρανικών κυρώσεων σε άτομα και εταιρείες που φέρονται να εμπλέκονται σε αγορές σιτηρών από περιοχές της Ουκρανίας οι οποίες βρίσκονται υπό ρωσική κατοχή. Σε ανάρτησή του στο X, ο Ουκρανός πρόεδρος γνωστοποίησε ότι το Κίεβο στοχοποιεί τόσο όσους μεταφέρουν τα φορτία, όσο και τους Ισραηλινούς αγοραστές στην άλλη άκρη της αλυσίδας. Η κίνηση έρχεται να επιδεινώσει τις ήδη τεταμένες σχέσεις ανάμεσα σε δύο χώρες που τυπικά ανήκουν στο ίδιο δυτικό στρατόπεδο, αλλά διαφωνούν για τη στάση του Ισραήλ απέναντι στη Ρωσία.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα, δύο πλοία που φέρονται να μεταφέρουν «λαφυραγωγημένο» ουκρανικό σιτάρι κατευθύνονταν αυτή την εβδομάδα προς το Ισραήλ, με προορισμό το λιμάνι της Χάιφα, όπου θα ξεφόρτωναν το φορτίο. Η ισραηλινή εφημερίδα Haaretz είχε ήδη αποκαλύψει ότι τέσσερις αποστολές σιτηρών, με προέλευση ουκρανικά εδάφη κατεχόμενα από τη Ρωσία, έχουν εκφορτωθεί σε ισραηλινά λιμάνια μέχρι σήμερα. Το Κίεβο υποστηρίζει ότι έχει εξαντλήσει τα διπλωματικά μέσα για να αποτρέψει αυτές τις αποστολές, χωρίς όμως αποτέλεσμα.
«Ζελένσκι» εναντίον «αδιαφορίας» Ισραήλ
Ο Ζελένσκι τόνισε ότι πρόκειται για μια πρακτική που «δεν είναι και δεν μπορεί να είναι νόμιμη επιχειρηματική δραστηριότητα». Υπογράμμισε ακόμη ότι οι ισραηλινές αρχές δεν μπορεί να μη γνωρίζουν ποια πλοία καταπλέουν στα λιμάνια τους και τι είδους φορτία μεταφέρουν. Με αυτή τη ρητορική, ο Ουκρανός πρόεδρος επιχειρεί να μεταφέρει την πίεση από τους ιδιώτες αγοραστές απευθείας στην κυβέρνηση του Ισραήλ, ζητώντας ουσιαστικά πολιτική παρέμβαση για να σταματήσει το εμπόριο με ρωσικά κατεχόμενα.
Την παραμονή των ανακοινώσεων Ζελένσκι, ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών Γκιντεόν Σαάρ κατηγόρησε την Ουκρανία ότι δεν έχει προσκομίσει επαρκή αποδεικτικά στοιχεία για τις καταγγελίες περί κλεμμένου σιταριού. Η δήλωση αυτή ήρθε ως απάντηση στον Ουκρανό υφυπουργό Εξωτερικών Αντρίι Συμπίχα, ο οποίος είχε κάνει λόγο για «δυσκολία κατανόησης» της απουσίας ουσιαστικής αντίδρασης από την πλευρά του Ισραήλ σε ένα –όπως είπε– «νόμιμο ουκρανικό αίτημα». Ο δημόσιος αυτός διάλογος, σε επίπεδο υπουργών Εξωτερικών, δείχνει ότι η υπόθεση του σιταριού εξελίσσεται σε μείζον διπλωματικό αγκάθι ανάμεσα στις δύο χώρες, με τον Ζελένσκι να επιλέγει πλέον το εργαλείο των στοχευμένων κυρώσεων.
Πέρα από το οικονομικό σκέλος, η αντιπαράθεση αγγίζει και την ευρύτερη γεωπολιτική διάσταση: το Κίεβο έχει επανειλημμένα εκφράσει δυσαρέσκεια για τις συνεχιζόμενες σχέσεις του Ισραήλ με τη Ρωσία, σε μια περίοδο που η Ουκρανία προσπαθεί να «κλειδώσει» όσο το δυνατόν πιο συνεπή στήριξη από τους εταίρους της στη Δύση. Η υπόθεση του «κλεμμένου» σιταριού λειτουργεί έτσι ως πεδίο πίεσης, με τον Ζελένσκι να επιχειρεί να θέσει ηθικό και πολιτικό δίλημμα στο Τελ Αβίβ, συνδέοντας εμπορικές συναλλαγές με την de facto νομιμοποίηση της ρωσικής κατοχής ουκρανικών εδαφών.