Έκτακτη δέσμη μέτρων στήριξης ανακοίνωσε η γερμανική κυβέρνηση, επιχειρώντας να περιορίσει τις οικονομικές επιπτώσεις που προκαλεί στη χώρα ο πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν και η εκτόξευση των διεθνών τιμών της ενέργειας.
Το πακέτο, ύψους 1,6 δισ. ευρώ, προβλέπει μεταξύ άλλων δίμηνη μείωση του φόρου στα καύσιμα και τη δυνατότητα καταβολής αφορολόγητου μπόνους έως 1.000 ευρώ στους εργαζομένους, σύμφωνα με το Reuters.
Η απόφαση ελήφθη έπειτα από μαραθώνιες διαπραγματεύσεις του Σαββατοκύριακου μεταξύ των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού (CDU/CSU και SPD), υπό την αυξανόμενη πίεση που ασκεί η άνοδος των τιμών στα νοικοκυριά και στις επιχειρήσεις. Οι τελικές ανακοινώσεις έγιναν τη Δευτέρα σε συνέντευξη Τύπου στο Βερολίνο.
Μείωση φόρου στα καύσιμα για δύο μήνες
Κεντρικό μέτρο του πακέτου αποτελεί η προσωρινή μείωση του ενεργειακού φόρου σε βενζίνη και ντίζελ κατά περίπου 17 λεπτά ανά λίτρο, με διάρκεια δύο μηνών. Η παρέμβαση στοχεύει στην άμεση αποκλιμάκωση των τιμών στην αντλία, οι οποίες έχουν αυξηθεί απότομα μετά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις ανησυχίες για την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών ενέργειας.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της κυβέρνησης, το κόστος του μέτρου ανέρχεται στα 1,6 δισ. ευρώ, ποσό που θα καλυφθεί εν μέρει μέσω φορολογικών παρεμβάσεων και αυξημένης εποπτείας στην αγορά καυσίμων. Παράλληλα, αναμένεται αυστηρότερος έλεγχος για την αποτροπή φαινομένων αισχροκέρδειας, ώστε το όφελος της φορολογικής ελάφρυνσης να περάσει πράγματι στον καταναλωτή.
Αφορολόγητο μπόνους έως 1.000 ευρώ στους εργαζομένους
Πέρα από την παρέμβαση στα καύσιμα, η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς συμφώνησε να επιτρέψει στις επιχειρήσεις να καταβάλουν εφάπαξ μπόνους ανακούφισης έως 1.000 ευρώ ανά εργαζόμενο, χωρίς φόρους και ασφαλιστικές εισφορές. Το μέτρο αφορά το 2026 και έχει στόχο να αντισταθμίσει μέρος της απώλειας εισοδήματος που προκαλεί η άνοδος του πληθωρισμού και του ενεργειακού κόστους.
Το Reuters σημειώνει ότι το μπόνους δεν θα είναι υποχρεωτικό, αλλά θα δίνεται προαιρετικά από τους εργοδότες, ανάλογα με τις δυνατότητές τους, γεγονός που έχει ήδη προκαλέσει συζητήσεις για την αποτελεσματικότητά του σε κοινωνικό επίπεδο.
«Ο πόλεμος στο Ιράν είναι η πραγματική αιτία του προβλήματος»
Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς συνέδεσε άμεσα τα μέτρα με τη γεωπολιτική κρίση, τονίζοντας ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αποτελεί τη βασική πηγή των σημερινών πιέσεων.
«Ο πόλεμος στο Ιράν είναι η πραγματική αιτία των προβλημάτων που αντιμετωπίζουμε και στη Γερμανία, ιδιαίτερα όσον αφορά την ενέργεια», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ωστόσο ότι «το κράτος δεν μπορεί να απορροφήσει κάθε αναταραχή των διεθνών αγορών».
Ο Μερτς προειδοποίησε επίσης ότι οι επιπτώσεις της σύγκρουσης δεν θα είναι προσωρινές, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ενδέχεται να απαιτηθούν και νέες παρεμβάσεις εάν οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.
Αντιδράσεις και επιφυλάξεις
Παρότι το πακέτο χαιρετίστηκε ως αναγκαία κίνηση άμεσης ανακούφισης, οικονομολόγοι και ινστιτούτα στη Γερμανία εκφράζουν επιφυλάξεις. Κριτική ασκείται στο ενδεχόμενο η μείωση του φόρου στα καύσιμα να μην περάσει πλήρως στους καταναλωτές, καθώς και στο γεγονός ότι ομάδες όπως οι συνταξιούχοι δεν επωφελούνται από το αφορολόγητο μπόνους.
Η γερμανική οικονομία, ήδη πιεσμένη από τις συνέπειες της ενεργειακής κρίσης μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία, βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν ακόμη εξωγενή κλυδωνισμό, γεγονός που αυξάνει την αβεβαιότητα για την πορεία της ανάπτυξης το επόμενο διάστημα.
