Η επιδεικτική στάση του Ντόναλντ Τραμπ στο ζήτημα της Γροιλανδίας αποκαλύπτει μια βαθιά περιφρόνηση προς το ΝΑΤΟ, γεγονός που δείχνει ότι η κρίση για τη Συμμαχία κάθε άλλο παρά έχει λήξει, παρά την αιφνιδιαστική υπαναχώρησή του. Παρότι η ένταση φαίνεται προς το παρόν να αποκλιμακώνεται, τα μηνύματα που εκπέμπονται προς τους Ευρωπαίους συμμάχους και τον Καναδά είναι ιδιαίτερα ανησυχητικά.
Κυβερνήσεις στο Λονδίνο, το Παρίσι, το Βερολίνο και την Κοπεγχάγη ενδέχεται να αισθάνονται ανακούφιση, καθώς μια ιστορική ρήξη με την Ουάσινγκτον για τη Γροιλανδία, η οποία αποτελεί μέρος του Βασιλείου της Δανία, συμμάχου στο ΝΑΤΟ, φαίνεται ότι αποφεύχθηκε προς το παρόν. Ωστόσο, η ευκολία με την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος θεώρησε ότι μπορούσε να τους ταπεινώσει και να τους εκφοβίσει δημοσίως, προκειμένου να εξυπηρετήσει τα δικά του συμφέροντα, λειτουργεί ως το πιο ηχηρό καμπανάκι αφύπνισης μέχρι σήμερα για το Ηνωμένο Βασίλειο, τους Ευρωπαίους συμμάχους και τον Καναδά, ώστε να ενισχύσουν τις δικές τους άμυνες αντί να βασίζονται υπερβολικά στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Σε μια εντυπωσιακή στροφή, ο Τραμπ πέρασε μέσα σε λίγες ώρες από την απειλή εχθρικών ενεργειών απέναντι σε όσους αντιστέκονταν στις φιλοδοξίες του για μια αρπαγή εδαφών στην Αρκτική, σε μια αρμονική ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου έκανε λόγο για τη δημιουργία «του πλαισίου μιας μελλοντικής συμφωνίας» για τη Γροιλανδία.
Η στρατηγική του «μπαμπά»
Η αλλαγή στάσης ακολούθησε συνάντηση με τον Μαρκ Ρούτε, επικεφαλής του ΝΑΤΟ, στο περιθώριο μεγάλου οικονομικού φόρουμ στο Νταβός. Ο Ρούτε, πρώην πρωθυπουργός της Ολλανδίας που γνωρίζει καλά τον Αμερικανό πρόεδρο, είχε προκαλέσει αίσθηση πέρυσι λόγω της δουλοπρεπούς γλώσσας που χρησιμοποίησε όταν μιλούσε για τον Τραμπ, φτάνοντας στο σημείο να τον αποκαλέσει ακόμη και «μπαμπά», χαρακτηρισμός που φάνηκε να αρέσει στον ίδιο τον Αμερικανό ηγέτη.
Παρότι αυτή η στρατηγική κολακείας θεωρείται από πολλούς αμήχανη, φαίνεται ότι αποδίδει. Ο γενικός γραμματέας κατάφερε να διατηρήσει τον Τραμπ στο πλευρό της Συμμαχίας κατά τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ τον περασμένο Ιούνιο, παρά το γεγονός ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ επικρίνει εδώ και χρόνια τους συμμάχους για το ότι επωφελούνται από την αμερικανική ασφάλεια χωρίς να επενδύουν επαρκώς στις δικές τους ένοπλες δυνάμεις, μια κριτική που χαρακτηρίζεται δίκαιη.
Ο Ρούτε φαίνεται πλέον να συνέβαλε στη διαμόρφωση κάποιου είδους συμβιβασμού για την αμερικανική παρουσία στη Γροιλανδία, αν και δεν διαθέτει νομική αρμοδιότητα να διαπραγματευτεί για την τύχη του εδάφους.
Η συμφωνία παραμένει ασαφής
Μετά τη συνάντηση στο Νταβός, ο Τραμπ έγραψε στην πλατφόρμα Truth Social ότι ο ίδιος και ο επικεφαλής του ΝΑΤΟ «έχουμε διαμορφώσει το πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας σε σχέση με τη Γροιλανδία και, στην πραγματικότητα, με ολόκληρη την περιοχή της Αρκτικής. Η λύση του, αν ολοκληρωθεί, θα είναι εξαιρετική για τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και για όλα τα έθνη του ΝΑΤΟ». Παράλληλα, απέσυρε την απειλή επιβολής δασμών στο Ηνωμένο Βασίλειο και σε επτά ακόμη συμμάχους από τον επόμενο μήνα.
Οι λεπτομέρειες του σχεδίου για τη Γροιλανδία, το οποίο ενδέχεται να γίνει αποδεκτό ή να απορριφθεί τόσο από τους κατοίκους της όσο και από τη Δανία, παραμένουν ασαφείς, όπως αναφέρει το skynews.
Η ζημιά, ωστόσο, έχει γίνει
Αυτό που δεν αμφισβητείται είναι η ζημιά που έχει ήδη προκληθεί στη συνοχή του ΝΑΤΟ. Η ρήξη αυτή οδήγησε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, ακόμα και το παραδοσιακά ιδιαίτερα πιστό Ηνωμένο Βασίλειο, να χρησιμοποιήσουν ολοένα και πιο σκληρή γλώσσα όταν αντέδρασαν στις απαιτήσεις του Τραμπ. Όμως τα σκληρά λόγια δεν αρκούν.
Για να μπορέσουν η Βρετανία και η υπόλοιπη Ευρώπη να διασφαλίσουν στο μέλλον τα συλλογικά και εθνικά τους συμφέροντα, θα πρέπει να σταματήσουν να μιλούν απλώς για την ανασυγκρότηση των στρατιωτικών τους δυνατοτήτων και να αρχίσουν επειγόντως να δρουν. Η κολακευτική διπλωματία του Ρούτε, στην καλύτερη περίπτωση, κερδίζει λίγο ακόμα χρόνο, ώστε οι χώρες αυτές να «ανεβάσουν στροφές» και να υπερασπιστούν τους εαυτούς τους, όπως χαρακτηριστικά έχει πει και ο ίδιος ο Τραμπ.
Μια τέτοια εξέλιξη δεν θα ενισχύσει μόνο το ΝΑΤΟ απέναντι σε εξωτερικές απειλές, όπως αυτές από τη Ρωσία και την Κίνα, αλλά θα λειτουργήσει και ως ασπίδα προστασίας για τους συμμάχους, κάθε φορά που ο Ντόναλντ Τραμπ θα αποφασίζει να στραφεί ξανά εναντίον τους.