Με το ράλι στις τιμές των ενοικίων να συνεχίζεται και τα νοικοκυριά να δυσκολεύονται να βρουν προσιτή στέγη, δημόσια οικόπεδα και κτίρια που παρέμεναν για χρόνια αναξιοποίητα μετατρέπονται σε κοινωνικές κατοικίες.
Με δύο Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις, οι οποίες έχουν δρομολογηθεί, ενεργοποιείται το μοντέλο της «κοινωνικής αντιπαροχής» βάσει του οποίου η κατασκευή ή ανακαίνιση ακινήτων του Δημοσίου θα γίνει αποκλειστικά με ιδιωτικά κεφάλαια, χωρίς επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού.
Η πρώτη ΚΥΑ ρυθμίζει τη διαδικασία, τα ανταλλάγματα και τους όρους της αντιπαροχής. Η δεύτερη παραχωρεί στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας τα πρώτα 8 ακίνητα προς αξιοποίηση που βρίσκονται σε Παιανία, Σέρρες, Λάρισα, Καλαμάτα και Πύργο.
Το σχήμα είναι απλό. Το Δημόσιο, μέσω του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και της ΔΥΠΑ, παρέχει οικόπεδα ή κτίρια που μέχρι σήμερα ήταν αναξιοποίητα. Ο ανάδοχος, μετά από διαγωνισμό, κατασκευάζει τις νέες κατοικίες ή ανακαινίζει τις παλαιές αποκλειστικά με δικά του κεφάλαια. Τους διαγωνισμούς αναλαμβάνει να διενεργεί το Υπερταμείο, από την εκπόνηση των οικονομοτεχνικών μελετών ως την υπογραφή των συμβάσεων.
Ο πρώτος διεθνής διαγωνισμός προκηρύσσεται το καλοκαίρι, σύμφωνα με την υπουργό Δόμνα Μιχαηλίδου. Τουλάχιστον το 30% των κατοικιών που θα κατασκευαστούν θα αποδοθεί με κοινωνικό μίσθωμα ενώ το υπόλοιπο ποσοστό θα λειτουργεί ως εργολαβικό αντάλλαγμα για τον κατασκευαστή, ώστε να αυξηθεί το συνολικό στεγαστικό απόθεμα.
Δικαιούχοι
Στη λίστα των δικαιούχων μπαίνουν νέοι και κυρίως ζευγάρια, πολύτεκνες, τρίτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες, καθώς και χαμηλόμισθα νοικοκυριά. Η επιλογή γίνεται βάσει τεσσάρων κριτηρίων: εισόδημα, κινητή και ακίνητη περιουσία, οικογενειακή κατάσταση και ηλικία των παιδιών. Το ενοίκιο θα είναι αισθητά κάτω από τις τρέχουσες τιμές αγοράς, με ανώτατο όριο που καθορίζεται με υπουργική απόφαση.
Πώς λειτουργεί το μοντέλο
Στόχος της κυβέρνησης είναι η ενίσχυση του οικιστικού αποθέματος με αξιοποίηση δημόσιων ακινήτων. Τουλάχιστον το 30% των νέων κατοικιών παρέχεται σε ευάλωτες ομάδες με προσιτό ενοίκιο. Μετά από δέκα χρόνια συνεπούς μίσθωσης, ο ενοικιαστής αποκτά δικαίωμα εξαγοράς, το γνωστό μοντέλο «rent to own».
Ο ανάδοχος αναλαμβάνει επίσης την πλήρη διαχείριση των κοινωνικών κατοικιών όπως εκμίσθωση, είσπραξη ενοικίων, συντήρηση για προκαθορισμένη περίοδο. Επιπλέον, αποκτά την κυριότητα μέρους του ακινήτου για εμπορική χρήση, καθώς και ποσοστό συγκυριότητας στο σύνολο του ακινήτου, ως αντάλλαγμα για την επένδυσή του.
