Μία μουσική και μυσταγωγική εκδοχή της Νέκυιας, της λ’ ραψωδίας της Οδύσσειας έρχεται στη Μουσική Βιβλιοθήκη του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών, από τη Φένια Παπαδόδημα.
Η παράσταση αντλεί από την αρχαία ελληνική παράδοση που τοποθετεί τον ραψωδό στο κέντρο του συλλογικού ασυνείδητου, σε έναν καίριο κοινωνικό και τελετουργικό ρόλο. Η προσέγγιση αυτή συνομιλεί με αντίστοιχες αφηγηματικές παραδόσεις άλλων αρχαίων πολιτισμών, ιδιαίτερα της Αφρικής, όπως έγιναν γνωστές στο δυτικό κοινό μέσα από το έργο και την έρευνα του Πήτερ Μπρουκ.
Η Φένια Παπαδόδημα ήρθε σε επαφή με τη μουσική παράδοση του Μάλι πριν από αρκετά χρόνια, στο θέατρο Bouffes du Nord στο Παρίσι, και εμπνεύστηκε βαθιά από την τέχνη των griots, των σύγχρονων αφηγητών–ραψωδών. Στη Νέκυια επιχειρεί μια τελετουργική μουσική αναπαράσταση βασισμένη στον παλμό της αφρικανικής άρπας, πάνω στον οποίο πλέκονται μελωδίες που αντηχούν τη βυζαντινή και την αρχαία ευρωπαϊκή μουσική παράδοση. Στόχος της είναι να αφυπνίσει, μέσα από την έμμετρη αφήγηση, κάτι από τη μορφή και τη λειτουργία των αρχαίων αοιδών.
Στις παραστάσεις στο Μέγαρο Μουσικής, η Φένια Παπαδόδημα υπογράφει την πρωτότυπη μουσική, τα τραγούδια και τους στίχους και ερμηνεύει επί σκηνής μια θεατρική, μελωδική και ρυθμική αφήγηση της Νέκυιας. Η φωνή κινείται από τον ψίθυρο και την έμμετρη άρθρωση έως την κραυγή, τον αυτοσχεδιασμό και την ενσάρκωση των προσώπων του Ελπήνορα και της Αντίκλειας, ενώ η αφήγηση αποκτά χορωδιακή και τελετουργική υπόσταση. Μαζί της, ο συνθέτης και performer Μανώλης Αφολάνιο (MC Yinca) ενσαρκώνει τον Οδυσσέα και η ηθοποιός Ευαγγελή Φίλη τον μάντη Τειρεσία.
Τη μουσική ερμηνεύουν επί σκηνής, ο Κώστας Γιαξόγλου στο πιάνο, ο Χάρης Λαμπράκης στο νέυ και ο Γιώργος Παλαμιώτης στο μπάσο και στα ηχητικά τοπία.
Η Νέκυια, το πιο κομβικό σημείο της Οδύσσειας, λειτουργεί εδώ ως τελετουργία κατάβασης και ανάδυσης. Ο Οδυσσέας, «δισθανής», δύο φορές αποθαμένος, διασχίζει τον κόσμο των νεκρών και επιστρέφει μεταμορφωμένος, έτοιμος να αναμετρηθεί με το πεπρωμένο του. Η κατάβαση στον Άδη γίνεται πράξη αυτογνωσίας και αναγέννησης, ένα «ψυχαναλυτικό εργαστήρι της ανθρώπινης συνείδησης», όπου συνυπάρχουν το πένθος, το δράμα και η κάθαρση, και από το οποίο αναδύεται η βαθύτερη, αληθινή ταυτότητα του ήρωα.
Με αφορμή την τελευταία παρουσίαση της Νέκυιας με τίτλο «Όταν σε λίγο κατεβήκαμε στη θάλασσα» στο Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου (2017), ο Κώστας Γεωργουσόπουλος χαρακτήρισε την παράσταση «Επιστροφή στο παντοτινό» γράφοντας: «Έτσι η Παπαδόδημα με πέντε μουσικούς και πέντε ηθοποιούς επί σκηνής, με άσματα, όρχηση, εν τυμπάνω και χορώ, αφηγήθηκε, μιμήθηκε και τέλεσε ένα δρώμενο εκκινώντας από τις αρχέτυπες πηγές της ιστορίας της τελετουργίας…
Η Παπαδόδημα είναι ένα φαινόμενο. Γράφει μουσική, παίζει θέατρο, τραγουδά, χορογραφεί και σκηνοθετεί, ενώ παίζει και διαφορετικά μουσικά όργανα.
Όλες αυτές οι σπάνιες ικανότητες υπηρετούν έναν και μοναδικό σκοπό: να αναδειχθεί η κεντρική ιδέα. Εδώ μας μυεί στη νομοτελειακή πορεία προς το πεπρωμένο τέλος, χωρίς απελπισία, χωρίς κραυγές, αλλά ως αναγκαιότητα της ύπαρξης…»
Ταυτότητα παράστασης
Συντελεστές
Πρωτότυπη μουσική και τραγούδια – Σύληψη – Δραματουργία: Φένια Παπαδόδημα
Ηθοποιοί
Φένια Παπαδόδημα
Μανόλης Αφολάνιο, MC Yinca
Ευαγγελή Φίλη
Μουσικοί
Φένια Παπαδόδημα τραγούδι, γκόνι, λαούτο
Κώστας Γιαξόγλου πιάνο
Χάρης Λαμπράκης νεύ
Γιώργος Παλαμιώτης ηλεκτρικό μπάσο, ηχητικά τοπία
Video προβολές – εικόνες του εικαστικού Laurent Kinowski
Φωτογραφίες: Νίκος Παγωνάκης
Επικοινωνία: Ευαγγελία Σκρομπόλα
Παραστάσεις: Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου & Παρασκευή 6 Μαρτίου, 20.30
Τιμές εισιτηρίων
16€ Προπώληση
18€ Κανονικό
14€ φοιτητικό/ανέργων/ΑμεΑ
Early bird μέχρι 17/2, 15 ευρώ
Προπώληση: ticket services
Μέγαρο Μουσικής Αθηνών/Αίθουσα Γιάννης Μαρίνος του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής»
Βασ. Σοφίας & Κόκκαλη 1
