Το Ισραήλ φέρεται να βρίσκεται σε αυξημένη στρατιωτική ετοιμότητα για πιθανή επανέναρξη επιχειρήσεων κατά του Ιράν, καθώς στην Ιερουσαλήμ ενισχύεται η εκτίμηση ότι οι διαπραγματεύσεις της Τεχεράνης με την Ουάσινγκτον δεν οδηγούν σε συμφωνία.
Σύμφωνα με ανώτερο Ισραηλινό αξιωματούχο που μίλησε ανώνυμα στο Channel 12, το Ισραήλ προετοιμάζεται για την επικείμενη «ανανέωση του πολέμου» εναντίον του Ιράν, περιμένοντας την τελική απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ. Το Iran International, επικαλούμενο το ίδιο ισραηλινό ρεπορτάζ, μετέδωσε ότι Ισραηλινοί αξιωματούχοι θεωρούν πως η στρατιωτική επιλογή επιστρέφει στο προσκήνιο, καθώς η Τεχεράνη δεν αποδέχεται τους όρους της Ουάσινγκτον.
Ο Ισραηλινός αξιωματούχος φέρεται να δήλωσε ότι η χώρα προετοιμάζεται για «ημέρες έως εβδομάδες μαχών», σημειώνοντας ότι οι Αμερικανοί αντιλαμβάνονται πλέον πως οι συνομιλίες με το Ιράν «δεν οδηγούν πουθενά».
Η αναφορά αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η εκεχειρία παραμένει εύθραυστη, ενώ οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιμένουν ότι το Ιράν δεν μπορεί να διατηρεί δυνατότητες που θα του επέτρεπαν να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Ο Τραμπ, σε συνέντευξή του στο Fox News, δήλωσε ότι η υπομονή του με την Τεχεράνη εξαντλείται και κάλεσε το Ιράν να προχωρήσει σε συμφωνία με την Ουάσινγκτον.
Η απόρριψη της ιρανικής πρότασης από τον Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει απορρίψει την τελευταία ιρανική πρόταση, χαρακτηρίζοντάς την «απαράδεκτη». Σύμφωνα με το Al Jazeera, η Τεχεράνη είχε στείλει αντιπρόταση για τον τερματισμό του πολέμου μέσω Πακιστάν, όμως ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν του άρεσε και τη χαρακτήρισε «totally unacceptable».
Το βασικό σημείο διαφωνίας παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Οι ΗΠΑ απαιτούν από την Τεχεράνη να σταματήσει τον εμπλουτισμό ουρανίου στο εσωτερικό της χώρας και να εξαγάγει τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου, ενώ το Ιράν υποστηρίζει ότι έχει δικαίωμα στην πυρηνική τεχνολογία για ειρηνικούς σκοπούς.
Συντονισμός ΗΠΑ – Ισραήλ για νέο γύρο επιθέσεων
Το ενδεχόμενο επανέναρξης των ισραηλινών επιχειρήσεων δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Στις αρχές Μαΐου, το CNN μετέδωσε ότι ΗΠΑ και Ισραήλ συντονίζονται για πιθανό νέο γύρο επιθέσεων κατά του Ιράν, με στόχους ενεργειακές υποδομές και ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους. Το ρεπορτάζ ανέφερε ότι η προετοιμασία αφορά μια σύντομη στρατιωτική εκστρατεία, σε περίπτωση κατάρρευσης της εκεχειρίας.
Ανάλογες αναφορές είχαν υπάρξει και νωρίτερα, με το New Arab να μεταδίδει ότι το Ισραήλ προετοίμαζε σχέδια για επιθέσεις σε ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, εφόσον οι συνομιλίες δεν οδηγούσαν σε αποκλιμάκωση.
Η κρίση περιστρέφεται γύρω από το αν το Ιράν θα διατηρήσει δυνατότητα εμπλουτισμού ουρανίου. Η Ουάσινγκτον και το Τελ Αβίβ επιμένουν ότι η Τεχεράνη δεν πρέπει να αποκτήσει πυρηνικό όπλο, ενώ το Ιράν κατηγορεί τις ΗΠΑ για αντιφατικά μηνύματα και δηλώνει ότι η έλλειψη εμπιστοσύνης εμποδίζει την πρόοδο των συνομιλιών.
Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από την ένταση στα θαλάσσια περάσματα και ειδικά στα Στενά του Ορμούζ, τα οποία έχουν τεράστια σημασία για τις διεθνείς ενεργειακές ροές. Οποιαδήποτε νέα σύγκρουση θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στις αγορές ενέργειας και στην περιφερειακή ασφάλεια.
Το Ισραήλ δείχνει να περιμένει το τελικό σήμα από την Ουάσινγκτον πριν προχωρήσει σε νέα φάση επιχειρήσεων. Η δήλωση Ισραηλινού αξιωματούχου ότι «θα μάθουμε περισσότερα σε 24 ώρες» δείχνει πως οι αποφάσεις μπορεί να ληφθούν άμεσα. Για την ώρα, η εικόνα παραμένει εξαιρετικά ρευστή: οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν καταρρεύσει επισήμως, όμως η ρητορική σε Ουάσινγκτον και Ιερουσαλήμ σκληραίνει. Αν η διπλωματία αποτύχει, η περιοχή κινδυνεύει να μπει σε νέο κύκλο στρατιωτικής κλιμάκωσης, με απρόβλεπτες συνέπειες για τη Μέση Ανατολή.
