Ένα νέο, σχετικά χαμηλής τεχνολογίας αλλά ιδιαίτερα αποτελεσματικό όπλο έριξε στο πεδίο των συγκρούσεων η Χεζμπολάχ κατά τον τελευταίο γύρο μαχών με το Ισραήλ στον νότιο Λίβανο.

Πρόκειται για τα λεγόμενα drones οπτικών ινών, τα οποία έχουν χρησιμοποιηθεί ευρέως στον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας.

Τα συγκεκριμένα drones είναι μικρά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που ελέγχονται μέσω λεπτού καλωδίου οπτικών ινών, αντί για ραδιοσυχνότητες ή δορυφορικά σήματα.

Πώς λειτουργούν και γιατί δεν ανιχνεύονται

Σε αντίθεση με τα συμβατικά drones, τα UAV οπτικών ινών συνδέονται απευθείας με τον χειριστή τους μέσω καλωδίου, το οποίο μπορεί να εκτείνεται από 10 έως και 30 χιλιόμετρα. Η απουσία ασύρματου σήματος τα καθιστά πρακτικά αδύνατο να εντοπιστούν ή να παρεμβληθούν από συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου.

Κατασκευασμένα κυρίως από ελαφρύ υαλοβάμβακα, εκπέμπουν ελάχιστη θερμική και ραδιοηλεκτρονική υπογραφή. Όπως σημειώνουν στρατιωτικοί αναλυτές, τα παραδοσιακά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης καθίστανται «ουσιαστικά τυφλά».

Παράκαμψη ακόμη και του «Trophy»

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις ειδικών, τα drones αυτά έχουν καταφέρει ακόμη και να παρακάμψουν το προηγμένο ισραηλινό σύστημα ενεργητικής προστασίας «Trophy», που είναι εγκατεστημένο στα άρματα μάχης Merkava.

Χάρη σε κάμερες υψηλής ανάλυσης που μεταδίδουν εικόνα σε πραγματικό χρόνο, οι χειριστές μπορούν να κατευθύνουν το drone με ακρίβεια προς ευάλωτα σημεία, όπως οι ερπύστριες ή ο πυργίσκος ενός άρματος.

Τραυματισμοί στρατιωτών και νέα δεδομένα στο πεδίο

Την περασμένη Πέμπτη, χρήση drones οπτικών ινών είχε ως αποτέλεσμα τον τραυματισμό τουλάχιστον 12 Ισραηλινών στρατιωτών στο βόρειο Ισραήλ, εκ των οποίων δύο σοβαρά, σύμφωνα με τις αρχές.

Ισραηλινοί αξιωματούχοι παραδέχονται ότι πρόκειται για σχετικά νέα απειλή, στην οποία η παραδοσιακή αεράμυνα δεν είναι προσαρμοσμένη να ανταποκριθεί αποτελεσματικά.

«Απολύτως θανατηφόρα, αν χρησιμοποιηθούν σωστά»

Παρά τα πλεονεκτήματά τους, τα drones οπτικών ινών δεν είναι άτρωτα. Ισχυροί άνεμοι, κακοκαιρία ή φυσικά εμπόδια μπορούν να προκαλέσουν εμπλοκή ή θραύση του καλωδίου.

Ωστόσο, όπως επισημαίνουν ειδικοί σε θέματα drone, όταν χρησιμοποιούνται σωστά και πετούν χαμηλά, είναι «απολύτως θανατηφόρα». Η αναχαίτισή τους είναι εξαιρετικά δύσκολη λόγω του μικρού μεγέθους και της σύντομης διάρκειας πτήσης.

Ασύμμετρη απειλή για τον ισραηλινό στρατό

Παρά τη συντριπτική αεροπορική υπεροχή του Ισραήλ, οι χερσαίες δυνάμεις βρίσκονται αντιμέτωπες με έναν νέο, ασύμμετρο κίνδυνο. Ισραηλινοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Χεζμπολάχ στράφηκε στη συγκεκριμένη τεχνολογία, επειδή τα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικά απέναντι σε μεγαλύτερους πυραύλους και drones.

Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι τα drones κατασκευάζονται τοπικά, με χαμηλό κόστος και εξαρτήματα που διατίθενται στην καταναλωτική αγορά.

Ένας τεχνολογικός αγώνας χωρίς άμεση λύση

Στρατιωτικοί αναλυτές κάνουν λόγο για έναν διαρκή αγώνα «γάτας και ποντικιού», όπου κάθε τεχνολογική πρόοδος γεννά νέες απειλές. Παρά τις προσπάθειες του ισραηλινού στρατού να αναπτύξει αντίμετρα, εκτιμάται ότι δεν υπάρχει βραχυπρόθεσμη, ολοκληρωμένη λύση. Μέχρι τότε, οι ισραηλινές δυνάμεις αναγκάζονται να καταφεύγουν σε αυτοσχέδια μέτρα προστασίας, όπως δίχτυα και μεταλλικούς κλωβούς σε οχήματα και θέσεις μάχης.

Από το μέτωπο στην καθημερινότητα των αμάχων

Η παρουσία των drones οπτικών ινών δεν περιορίζεται στο πεδίο της μάχης. Κάτοικοι κοντά στα σύνορα με τον Λίβανο αναφέρουν περιστατικά συντριβών drones σε αυλές και κατοικημένες περιοχές, χωρίς προηγούμενη προειδοποίηση από σειρήνες.

Όπως επισημαίνουν οι κάτοικοι, το γεγονός ότι δεν μπορούν να εντοπιστούν εγκαίρως προκαλεί έντονη ανησυχία για την ασφάλεια των αμάχων.