Οι ιρανικές αρχές έχουν ενεργοποιήσει ένα νέο, εξαιρετικά επιθετικό δόγμα «αυτονομίας πυρός» ενόψει ενός πιθανού περιορισμένου αμερικανικού χερσαίου πλήγματος σε νησιά και κρίσιμες ακτές γύρω από το Στενό του Ορμούζ. Το Ιράν εμφανίζεται έτοιμο όχι μόνο να αμυνθεί, αλλά και να απαντήσει με κατάληψη ακτών στα ΗΑΕ και το Μπαχρέιν, κλιμακώνοντας το ρίσκο μιας απευθείας σύγκρουσης Ιράν–ΗΠΑ στον Κόλπο.
Σύμφωνα με καλά πληροφορημένη πηγή, η Τεχεράνη έχει εκδώσει οδηγία που διανεμήθηκε στο Γενικό Επιτελείο και σε στρατιωτικές–ασφαλιστικές δομές, με στόχο πλήρη ετοιμότητα για ενδεχόμενη χερσαία επιχείρηση των ΗΠΑ, αλλά και για ταυτόχρονες αποσταθεροποιητικές ενέργειες σε μεγάλες πόλεις και ευαίσθητες περιφέρειες της χώρας. Οι μονάδες έχουν λάβει εντολή να εξασφαλίσουν κρίσιμες υποδομές, να αναπτύξουν δυνάμεις σε κομβικά σημεία και –το πιο ανησυχητικό– να μπορούν να ενεργούν αυτόνομα, ακόμη και χωρίς απευθείας διαταγή από το κέντρο.
Η οδηγία παραπέμπει στο ιστορικό γερμανικό «σχέδιο Βαλκυρία», καθώς ουσιαστικά δίνει σε κάθε στρατιωτική και ασφαλιστική μονάδα «δικαίωμα πυρός κατά βούληση» (Atash be Ekhtiar), σε περίπτωση που διακοπούν οι γραμμές διοίκησης ή επικοινωνιών. Αυτό αντικατοπτρίζει την εκτίμηση της ιρανικής ηγεσίας ότι ένας πόλεμος με τις ΗΠΑ θα μπορούσε να προκαλέσει χαοτικές συνθήκες στο εσωτερικό, με πιθανή κατάρρευση του κεντρικού ελέγχου.
Ιράν – ΗΠΑ: Το σενάριο χερσαίας σύγκρουσης
Το δόγμα αυτό συνδέεται άμεσα με εκτιμήσεις ότι οι ΗΠΑ προετοιμάζουν όχι μια κλασική εισβολή μεγάλης κλίμακας, αλλά «επιλεκτικές», περιορισμένες χερσαίες επιχειρήσεις με ειδικές δυνάμεις για προσωρινό έλεγχο νησιών και στρατηγικών ακτών με θέα στο Στενό του Ορμούζ. Αναλυτές, όπως ο Farzin Nadimi, θεωρούν ρεαλιστικό ένα σενάριο κατάληψης συγκεκριμένων σημείων –π.χ. νησιών ή εγκαταστάσεων– που θα ενίσχυαν τη διαπραγματευτική θέση της Ουάσιγκτον, χωρίς να εμπλακούν σε βαθιά, δαπανηρή και παρατεταμένη κατοχή ιρανικού εδάφους.
Ο Nadimi επισημαίνει ότι μια τέτοια επιχείρηση θα παρέμενε εξαιρετικά επικίνδυνη και κοστοβόρα, ενώ για πλήρη εισβολή στη «βαθιά» ηπειρωτική χώρα θα απαιτούνταν τεράστια δύναμη, υποστήριξη και πολιτική βούληση, στοιχεία που θα μετέτρεπαν τη σύγκρουση σε μακροχρόνιο πόλεμο φθοράς. Παράλληλα, η τελική έκβαση θα κριθεί –κατά την ίδια ανάλυση– από τη συνέχιση και την ένταση της αεροπορικής εκστρατείας, η οποία μπορεί να αποσταθεροποιήσει καίρια το καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ιράν: Από άμυνα σε απειλή κατά ΗΑΕ–Μπαχρέιν
Το πιο εντυπωσιακό –και κλιμακωτικό– στοιχείο του ιρανικού σχεδιασμού είναι η προαναγγελθείσα πρόθεση να καταλάβει τα παράλια των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Μπαχρέιν, σε περίπτωση αμερικανικής χερσαίας επίθεσης. Η κρατικά ελεγχόμενη εφημερίδα Tehran Times, επικαλούμενη «ιρανό αναλυτή ασφαλείας», παρουσίασε ως πιθανή αντίδραση την κατάληψη αυτών των ακτογραμμών, μετατρέποντας έναν διμερή πόλεμο Ιράν–ΗΠΑ σε γενικευμένη περιφερειακή σύρραξη στον Περσικό Κόλπο.
Παράλληλα, στο εσωτερικό, η ιρανική ηγεσία αντιμετωπίζει ως σοβαρή απειλή ένοπλες ομάδες σε Τεχεράνη, μεγάλες πόλεις, Κουρδιστάν και σε περιοχές με εντόνο φυλετικό–φυλετικό στοιχείο στη δυτική και νοτιοδυτική χώρα, όπου μεγάλα τμήματα του πληθυσμού διαθέτουν παράνομα όπλα. Στην ανατολική πλευρά παραμένουν ενεργές και οι ένοπλες βαλουχικές οργανώσεις, ενώ προπαγάνδα αντικαθεστωτικών δομών, όπως οι «Μονάδες Εξέγερσης» των Μουτζαχεντίν-ε Χαλκ και συζητήσεις γύρω από την υποτιθέμενη «Αθάνατη Φρουρά» φιλομοναρχικών, εντείνουν την ανησυχία για ταυτόχρονες εξεγερσιακές εστίες σε περίπτωση πολέμου.
ΗΠΑ – Ιράν: Φόβοι για αστικό πόλεμο
Οι τελευταίες κινήσεις των ΗΠΑ –μεταφορά Πεζοναυτών και αερομεταφερόμενων δυνάμεων στην περιοχή και δημόσιες αναφορές αξιωματούχων, συμπεριλαμβανομένου του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, σε πιθανή χερσαία επιχείρηση– έχουν ανεβάσει κατακόρυφα την ανησυχία στο ιρανικό κατεστημένο. Ο πρόεδρος της ιρανικής Βουλής, Μοχαμάντ Μπάγερ Γκαλίμπαφ, παρότι δεν έχει εκτελεστικό ή στρατιωτικό ρόλο, προχώρησε σε σπάνιας σκληρότητας προειδοποίηση προς τις ΗΠΑ να μην επιχειρήσουν χερσαία δράση εναντίον ιρανικών νησιών.
Ταυτόχρονα, ηχογραφημένες οδηγίες διοικητών των Μπασίτζ προβλέπουν, σε περίπτωση drone–επίθεσης, άμεση εκκένωση των στόχων, αναδίπλωση σε γειτονικά στενά και εγκαθίδρυση θέσεων ενέδρας για εμπλοκή με «εχθρικές ένοπλες δυνάμεις» σε αστικά περιβάλλοντα. Στην Τεχεράνη και άλλες μεγάλες πόλεις, ο στρατιωτικός σχεδιασμός φαίνεται να εστιάζει στο επόμενο στάδιο της σύγκρουσης: πόλεμο πόλης, με εμπλοκή τόσο των τακτικών δυνάμεων όσο και παραστρατιωτικών σωμάτων.
Στο παρασκήνιο, η απουσία από το προσκήνιο του Μοτζταμπά Χαμενεΐ, ο οποίος θεωρείται de facto ηγέτης, τροφοδοτεί εντυπώσεις ότι το καθεστώς προετοιμάζεται για παρατεταμένη κρίση με πιθανή διαδοχή και εσωτερικές τριβές, υπό το βάρος της απειλής μιας «τελικής επίθεσης» των ΗΠΑ. Η αίσθηση στην Τεχεράνη είναι πως ο επόμενος γύρος της αντιπαράθεσης με την Ουάσιγκτον μπορεί να κριθεί στη στενή λωρίδα γης και θάλασσας γύρω από το Στενό του Ορμούζ – αλλά με αντίκτυπο σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
