Σε πόλεμο ξανά βρίσκεται ο Λίβανος, μετά την έναρξη των επιθέσεων του ισραηλινού στρατού, εναντίον στόχων της Χεζμπολάχ στη Βηρυτό και όχι μόνο. Τα τελευταία 24ωρα η Χεζμπολάχ ανέλαβε την ευθύνη για την εκτόξευση πυραύλων στα Υψίπεδα του Γκολάν, κτίριο κατέρρευσε σαν τραπουλόχαρτο στην Τύρο του Λιβάνου, εν μέσω καταιγισμού ισραηλινών επιθέσεων στα νότια της χώρας και 31 άνθρωποι σκοτώθηκαν και 149 τραυματίστηκαν στις επιδρομές, σύμφωνα με τον προκαταρκτικό απολογισμό που ανακοίνωσε το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου.
Ποια η σχέση όμως της τρομοκρατικής οργάνωσης με το Ιράν;
Η Χεζμπολάχ είναι ένα σιιτικό μουσουλμανικό πολιτικό κόμμα και ένοπλη οργάνωση με έδρα τον Λίβανο, όπου έχει καλλιεργήσει τη φήμη «κράτους εν κράτει». Ιδρύθηκε κατά τη διάρκεια του χάους του δεκαπενταετούς Λιβανικού Εμφυλίου Πολέμου που διήρκεσε από το 1975 μέχρι το 1990 και η οργάνωση, που από τότε υποστηριζόταν από το Ιράν, στρεφόταν εναντίον του Ισραήλ και υπό την καθοδήγηση της Τεχεράνης αντιστέκονταν και στη δυτική επιρροή στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με μια πολιτική συμφωνία του 1943, η πολιτική εξουσία κατανεμενόταν μεταξύ των κυρίαρχων θρησκευτικών ομάδων του Λιβάνου — ένας σουνίτης μουσουλμάνος υπηρετεί ως πρωθυπουργός, ένας μαρωνίτης χριστιανός ως πρόεδρος και ένας σιίτης μουσουλμάνος ως πρόεδρος της Βουλής. Οι εντάσεις μεταξύ αυτών των ομάδων εξελίχθηκαν σε εμφύλιο πόλεμο, καθώς διάφοροι παράγοντες διατάραξαν την εύθραυστη ισορροπία με την Τεχεράνη να υποκινεί διαρκώς τις εξελίξεις. Ο σουνιτικός πληθυσμός αυξήθηκε με την άφιξη Παλαιστινίων προσφύγων στον Λίβανο, ενώ οι σιίτες αισθάνονταν ολοένα και περισσότερο περιθωριοποιημένοι από τη χριστιανική μειονότητα που κυβερνούσε. Εν μέσω των εσωτερικών συγκρούσεων, οι ισραηλινές δυνάμεις εισέβαλαν στον νότιο Λίβανο το 1978 και ξανά το 1982, προκειμένου να εκδιώξουν Παλαιστίνιους αντάρτες που χρησιμοποιούσαν την περιοχή ως βάση για επιθέσεις κατά του Ισραήλ.
Η Χεζμπολάχ, για την ακρίβεια μια ομάδα σιιτών, επηρεασμένη από τη θεοκρατική κυβέρνηση στο Ιράν – τη σημαντικότερη σιιτική κυβέρνηση της περιοχής, πριν από τα εξελισσόμενα γεγονότα, πήρε τα όπλα εναντίον της ισραηλινής κατοχής. Βλέποντας μια ευκαιρία να επεκτείνει την επιρροή του στα αραβικά κράτη, το Ιράν και το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης παρείχαν χρηματοδότηση και εκπαίδευση στη νεοσύστατη πολιτοφυλακή, η οποία υιοθέτησε το όνομα Χεζμπολάχ, που σημαίνει «το Κόμμα του Θεού». Απέκτησε φήμη για εξτρεμιστική μαχητικότητα λόγω των συχνών συγκρούσεών της με αντίπαλες σιιτικές πολιτοφυλακές, όπως το Κίνημα Αμάλ, καθώς και για τις επιθέσεις της σε ξένους στόχους, συμπεριλαμβανομένης της επίθεσης αυτοκτονίας το 1983 σε στρατόπεδα που στέγαζαν αμερικανικά και γαλλικά στρατεύματα στη Βηρυτό, κατά την οποία σκοτώθηκαν περισσότεροι από τριακόσιοι άνθρωποι. Η Χεζμπολάχ έγινε ζωτικής σημασίας σύμμαχος για το Ιράν, γεφυρώνοντας τα σιιτικά αραβο-περσικά χάσματα, καθώς η Τεχεράνη εγκαθίδρυε πληρεξούσιες δυνάμεις σε όλη τη Μέση Ανατολή. Μέχρι που κατέρρευσαν όλα με τη δυναμική επέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ.
Η Χεζμπολάχ που αυτοπροσδιορίζεται ως σιιτικό κίνημα αντίστασης και κατοχύρωσε την ιδεολογία της σε ένα μανιφέστο του 1985, στο οποίο δεσμευόταν να εκδιώξει τις δυτικές δυνάμεις από τον Λίβανο, καλούσε στην καταστροφή του ισραηλινού κράτους και διακήρυττε πίστη στον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, προσπαθεί τώρα να επανατοποθετηθεί στο χάρτη που βλέπει ότι είναι και πάλι υπό διαμόρφωση. Δεν έχει σταματήσει να υποστηρίζει ένα ισλαμιστικό καθεστώς εμπνευσμένο από το Ιράν, αλλά πάντα θεωρούσε ότι ο λιβανικός λαός θα έπρεπε να έχει την ελευθερία της αυτοδιάθεσης. Οι διασυνοριακές συγκρούσεις μεταξύ της Χεζμπολάχ και του Ισραήλ κλιμακώθηκαν τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα εν μέσω του συνεχιζόμενου πολέμου του Ισραήλ με τη Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας, που ξέσπασε τον Οκτώβριο του 2023. Σε μια σημαντική κλιμάκωση της σύγκρουσής του με τη Χεζμπολάχ, το Ισραήλ στα τέλη του 2024 σκότωσε τον επί μακρόν ηγέτη Χασάν Νασράλα και εξαπέλυσε χερσαία επίθεση κατά της οργάνωσης στον νότιο Λίβανο. Αργότερα την ίδια χρονιά, οι δύο πλευρές υπέγραψαν μια εύθραυστη εκεχειρία, η οποία κατέρρευσε μόλις την περασμένη Δευτέρα, αφού η Χεζμπολάχ εξαπέλυσε επιθέσεις κατά του Ισραήλ σε αντίποινα για τη δολοφονία του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, στη γνωστή σε όλους μας αμερικανοϊσραηλινή στρατιωτική αεροπορική επίθεση.
Η Ιστορία έχει διδάξει ότι αυτή η πολύπαθη χώρα, με τη Βηρυτό που κάποτε αποκαλούνταν «Παρίσι της Ανατολής» να βρίσκεται για άλλη μια φορά στο σταυροδρόμι που έχει αίμα, νεκρούς και άγνωστο τέλος.
