Σε μια συλλογή που βρισκόταν για χρόνια στο μουσείο Musée des Beaux-Arts, ένας ερευνητής εντόπισε κάτι που παρέπεμπε σε γνωστό, αλλά χαμένο κομμάτι ενός ιστορικού χειρογράφου. Ο λόγος για μια χαμένη σελίδα Αρχιμήδη, η οποία είχε καταγραφεί μόνο μέσα από παλιές φωτογραφίες των αρχών του 20ού αιώνα.
Η ταυτοποίηση έγινε από τον Victor Gysembergh του CNRS, ο οποίος συνέκρινε το εύρημα με αρχειακό υλικό και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για το ίδιο φύλλο που θεωρούνταν εξαφανισμένο.
Τι περιέχει η σελίδα του Αρχιμήδη
Το συγκεκριμένο φύλλο συνδέεται με το έργο του Αρχιμήδης «Περί σφαίρας και κυλίνδρου». Παρά το πέρασμα των αιώνων, τμήματα του κειμένου διακρίνονται ακόμη, καθώς πρόκειται για περγαμηνή που χρονολογείται στον 10ο αιώνα.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι καθαρή σε όλη της την έκταση. Στη μία πλευρά υπάρχουν θρησκευτικά κείμενα που έχουν γραφτεί μεταγενέστερα, καλύπτοντας γεωμετρικά σχήματα. Στην άλλη πλευρά, μια νεότερη εικονογράφηση δείχνει τον Προφήτη Δανιήλ ανάμεσα σε λιοντάρια.
Κάτω από αυτή την εικόνα φαίνεται να υπάρχει το αρχικό κείμενο, το οποίο όμως δεν είναι δυνατό να αναγνωστεί με τις κλασικές μεθόδους.
Οι επόμενες κινήσεις των επιστημόνων
Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να προχωρήσει σε ειδικές εξετάσεις με ακτίνες Χ και πολυφασματική απεικόνιση, προκειμένου να αποτυπώσει το περιεχόμενο που παραμένει κρυμμένο. Οι διαδικασίες αναμένεται να ξεκινήσουν μόλις δοθούν οι σχετικές άδειες.
Η διαδρομή του χειρογράφου μέσα στους αιώνες
Η ιστορία της συγκεκριμένης σελίδας συνδέεται με το λεγόμενο παλίμψηστο του Αρχιμήδη. Το χειρόγραφο αντιγράφηκε περίπου τον 10ο αιώνα και αιώνες αργότερα μεταφέρθηκε σε μοναστήρι στην Παλαιστίνη, σε μια περίοδο που η Αγία Σοφία και η Κωνσταντινούπολη απειλούνταν από τις Σταυροφορίες.
Στο πέρασμα του χρόνου, η περγαμηνή καθαρίστηκε και χρησιμοποιήθηκε ξανά για θρησκευτικά κείμενα. Έτσι δημιουργήθηκε ένα παλίμψηστο, όπου το αρχικό περιεχόμενο δεν εξαφανίστηκε πλήρως.
Στις αρχές του 20ού αιώνα το χειρόγραφο φωτογραφήθηκε, όμως λίγα χρόνια αργότερα ένα από τα φύλλα χάθηκε, κατά τη διάρκεια μετακινήσεων της εκκλησιαστικής βιβλιοθήκης.
Πώς κατέληξε σε ιδιωτική συλλογή
Δεκαετίες μετά, το χειρόγραφο βρέθηκε στο επίκεντρο δημοπρασίας στη Νέα Υόρκη μέσω του οίκου Christie’s. Παρά τις αντιδράσεις της Ελληνικής Εκκλησίας, η πώληση προχώρησε και το έργο πέρασε σε ιδιώτη συλλέκτη. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε για συντήρηση στο Walters Art Museum, όπου μελετάται μέχρι σήμερα.
