Μετά τις εξελίξεις στη Βενεζουέλα με τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από τους Αμερικανούς και στο Μεξικό με την εμπλοκή τους στη δολοφονία του ηγέτη του πιο ισχυρού καρτέλ ναρκωτικών, όλα δείχνουν ότι επόμενος στόχος θα είναι η Κούβα. Και εκεί είναι σε εξέλιξη ένα έντονο διπλωματικό παρασκήνιο. Ο Λευκός Οίκος δήλωσε πρόσφατα ότι θα ήταν προς το συμφέρον της Κούβας να κάνει σύντομα σημαντικές αλλαγές, αλλά η εκπρόσωπος απέφυγε προς το παρόν και επισήμως να ζητήσει αλλαγή στην ηγεσία της κυβέρνησης εκεί.

«Είναι ένα καθεστώς που καταρρέει. Η χώρα τους καταρρέει και γι’ αυτό πιστεύουμε ότι είναι προς το συμφέρον τους να κάνουν πολύ δραματικές αλλαγές πολύ σύντομα», δήλωσε η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ θέλουν να δουν ακμάζουσες και ευημερούσες δημοκρατίες σε όλο τον κόσμο, ειδικά στο Δυτικό Ημισφαίριο, αλλά είπε ότι δεν θα συζητήσει καμία ενέργεια που ενδέχεται να αναλάβουν οι ΗΠΑ για να το πετύχουν αυτό.

Την ίδια ώρα όμως ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, συναντήθηκε στο Κρεμλίνο με τον Κουβανό υπουργό Εξωτερικών, Μπρούνο Ροντρίγκεζ, και δήλωσε ότι οι νέες κυρώσεις που επιβλήθηκαν στο κομμουνιστικό νησί ήταν «απαράδεκτες». Ένας ανώτερος Ρώσος διπλωμάτης δήλωσε μάλιστα ότι η Μόσχα θα παράσχει βοήθεια στην Αβάνα, συμπεριλαμβανομένης υλικής βοήθειας, για να βοηθήσει στην αντιμετώπιση μιας προσπάθειας των ΗΠΑ να στερήσουν το νησί από πετρέλαιο. «Τώρα είναι μια ειδική περίοδος, νέες κυρώσεις. Ξέρετε πώς νιώθουμε γι’ αυτό», είπε ο Πούτιν στον Ροντρίγκεζ, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων TASS. «Δεν δεχόμαστε κάτι τέτοιο». Ο επικεφαλής του Κρεμλίνου δήλωσε ότι οι σχέσεις μεταξύ Ρωσίας και Κούβας αναπτύσσονται «σε θετική τροχιά». Αυτό σημαίνει ότι η Κούβα μπορεί να αποτελέσει άλλη μια αμερικανορωσική κρίση μετά από αυτή της Ουκρανίας.

Στο σκηνικό έχει ανέβει και ο Καναδάς, που επίσης σχεδιάζει να παράσχει βοήθεια στην Κούβα, η οποία αντιμετωπίζει έλλειψη καυσίμων.

Οι Αμερικανοί επιθυμούσαν πάντοτε να δείξουν σε όλα τα κράτη της περιοχής ότι είναι προς το συμφέρον τους να συμπαραταχθούν με την Ουάσιγκτον.

Η ιστορική επίσκεψη του τότε προέδρου, Μπαράκ Ομπάμα, στην Κούβα την άνοιξη του 2016 ήταν μια προσπάθεια να κάνει μία καλή αρχή για μια νέα εποχή. Ήταν άλλωστε ο πρώτος εν ενεργεία Αμερικανός πρόεδρος που επισκέφτηκε την Αβάνα μετά τον Κάλβιν Κούλιτζ το 1928. Ο Φιντέλ Κάστρο ήταν απογοητευμένος και τα ελεγχόμενα κρατικά μέσα ενημέρωσης αναμετέδιδαν την αρνητική στάση του, παρόλο που υπήρχε η αίσθηση ότι αυτό γινόταν μόνο και μόνο για να μην δυσαρεστηθεί ο πρώην ηγέτης της Κούβας. Όταν όμως εξελέγη ο Ντόναλντ Τραμπ τα πράγματα άλλαξαν. Ο Τραμπ υλοποίησε τις προεκλογικές του δεσμεύσεις και το 2017 επιβλήθηκαν περιορισμοί στις αμερικανικές εταιρείες που συνεργάζονται με κουβανικές επιχειρήσεις συνδεδεμένες με τον στρατό. Ακόμη η πλειονότητα του προσωπικού ανακλήθηκε στις ΗΠΑ και η έκδοση των περισσότερων θεωρήσεων ανεστάλη. Το 2019 απαγορεύτηκαν τα δρομολόγια κρουαζιερόπλοιων μεταξύ των δύο χωρών, καθώς και τα εκπαιδευτικά προγράμματα ανταλλαγών. Ως χαριστική βολή η κυβέρνηση Τραμπ επανέφερε την Κούβα στη λίστα των χωρών που υποστηρίζουν την τρομοκρατία.

Ακολούθησε ο Μπάιντεν, ο οποίος δεσμεύτηκε να επαναφέρει την πολιτική του Ομπάμα που είχε ανατρέψει ο Τραμπ. Παρότι κάποιοι περιορισμοί χαλάρωσαν, αυτή η προσπάθεια ουσιαστικής επαναπροσέγγισης μπήκε και πάλι στον πάγο μετά τις μαζικές αντικυβερνητικές διαδηλώσεις στην Κούβα, στις οποίες η Αβάνα αντέδρασε με κύμα συλλήψεων και λογοκρισίας. Από το 2021 έως το 2024 περισσότεροι από 550.000 Κουβανοί έφτασαν στα νότια σύνορα των Ηνωμένων Πολιτειών μέσω πτήσεων από διάφορες χώρες της νότιας Αμερικής.

Και φτάνουμε στο σήμερα και μετά την απουσία του κύριου προμηθευτή, τη Βενεζουέλα, οι συνέπειες στο εσωτερικό της χώρας είναι ήδη ορατές. Οι διακοπές ρεύματος είναι συχνές, οι ελλείψεις σε βενζίνη και υγραέριο μεγαλώνουν και τα αποθέματα ντίζελ μειώνονται, επηρεάζοντας κρίσιμες λειτουργίες, όπως την ύδρευση. Σχολεία ακυρώνουν μαθήματα και νοσοκομεία αναβάλλουν χειρουργεία, ενώ οι τιμές τροφίμων συνεχίζουν να ανεβαίνουν. Σε εικόνες από την Αβάνα, οι New York Times περιγράφουν και συσσώρευση απορριμμάτων στους δρόμους ως ένδειξη ότι οι βασικές υπηρεσίες πιέζονται. Η χώρα στηρίζει σχεδόν όλη την ενέργειά της σε πετρέλαιο και παράγωγα, άρα η έλλειψη δεν αφορά μόνο τις μεταφορές αλλά και την ηλεκτροδότηση και τις βασικές υποδομές. Ο πρόεδρος της Κούβας, Μιγκέλ Ντίας Κανέλ, έχει δηλώσει ότι είναι ανοιχτός σε διαπραγμάτευση με την Ουάσιγκτον, ενώ ταυτόχρονα διαμηνύει ότι η κυβέρνηση θα αναζητήσει τρόπους να παρακάμψει τα εμπόδια για να εξασφαλίσει καύσιμα. Και εδώ για άλλη μια φορά, η μπάλα των εξελίξεων είναι αποκλειστικά στην προσωπική βούληση του Ντόναλντ Τραμπ.