21
loading
Γράφει
η Μαργαρίτα Τζαγκαράκη

Δεν τολμώ ούτε να φανταστώ τον πόνο των γονιών του 15χρονου παιδιού στην Αργυρόπουλη που έβαλε τέλος στη ζωή του με τα πρώτα στοιχεία να δείχνουν ότι υπήρξε θύμα bullying στο σχολείο.

Βασανιστικά ερωτήματα κατέκλυσαν το μυαλό μου για το πώς μπορεί κάποιος να προλάβει το κακό, πώς να βοηθήσει το παιδί του, πώς να το προστατεύσει και πόσο δίπλα του πρέπει να είναι τελικά; Κι αν δεν σπουδαιολογήσεις μία κατάσταση; Κι αν δεν είναι απλά ένα «εντάξει παιδιά είναι, και θα μαλώσουν, και θα πλακωθούν, και θα έχουν μία ερωτική απογοήτευση…» αλλά κάτι πιο επικίνδυνο, που καταστρέφει την ψυχή και θολώνει το μυαλό;

Πώς γίνεται μικρά παιδιά να απολαμβάνουν την άσκηση βίας ή τη θέα της βίας; Πώς θα χτυπήσουμε τον σχολικό εκφοβισμό; Πώς πρέπει να αντιδρούν και τι πρέπει να κάνουν οι γονείς που το παιδί τους εκφοβίζει αλλά και τι οι γονείς που το παιδί τους εκφοβίζεται;

Ο κ. Νίκος Σιδέρης ψυχίατρος, ψυχαναλυτής, συγγραφέας και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας και Προσωπικής Ανάπτυξης Γαληνός, εξηγεί στο newsbeast.gr πώς θα νικήσουμε το «ψευτονταηλίκι» και πώς θα απαλλαγούμε από τους «ψευτονταήδες».

- Ποιος είναι ο όρος που αποδίδει καλύτερα το bullying στη γλώσσα μας;

«Το bullying, μέχρι πρόσφατα στην Ελλάδα, ήταν ανεκδοτικού χαρακτήρα και δεν είχε τις διαστάσεις κοινωνιολογικού φαινομένου που έχει προσλάβει σήμερα. Ο κύριος λόγος είναι ότι η ελληνική νοοτροπία και ψυχοσύνθεση έχει σαν βάση της μία κουλτούρα τιμής και ντροπής (βλ. «φιλότιμο»), που θεωρεί ξεφτίλα να επιτίθεσαι στον πιο αδύναμο (όπως κάνουν οι ψευτονταήδες). Σήμερα, μαζί με τον επείσακτο καταναλωτικό ναρκισσισμό, ήρθαν και οι νοσηροί καρποί του, όπως το bullying. Το οποίο, όπως εκτενώς εξηγώ στο βιβλίο (Bullying: Και όμως νικιέται!) δεν είναι μόνο ή κύρια εκφοβισμός. Αλλά γελοίος σαδισμός, που έχει σαν πεμπτουσία του την απόλαυση του κακού που προκαλεί κάποιος ασκώντας ασύμμετρη βία σε στόχο πολύ πιο αδύναμο. Αυτή η στάση και συμπεριφορά είναι θρασύδειλη, γελοία και κομπλεξική και έτσι πρέπει να χαρακτηρίζεται! Γι’ αυτό ο όρος που αποδίδει καλύτερα το bullying στη γλώσσα μας είναι "ψευτονταηλίκι"».

- Πώς γίνεται μικρά παιδιά να απολαμβάνουν την άσκηση βίας ή τη θέα της βίας;

«Αυτό αναλύεται εκτενέστατα στο βιβλίο, με πλήθος παραδείγματα από εμπειρίες και θεάματα που προκαλούν μεγάλη απόλαυση στα παιδιά (και στους μεγάλους) - όπως π.χ. τα παθήματα του Κογιότ ή των κωμικών χαρακτήρων στις ταινίες. Όλα αυτά συνοψίζονται σε μια κοινότατη κουβέντα, που κυκλοφορεί στις συζητήσεις σαν αυτονόητη περιγραφή: "Ξέρετε πόσο σκληρά είναι τα παιδιά…". Το ερώτημα δεν είναι αν υφίσταται ενδογενής ροπή για απόλαυση της βίας από την παιδική ηλικία. Αλλά τι κάνει ο πολιτισμός, η κοινωνία και η διαπαιδαγώγηση ώστε αυτές οι ροπές να πλαισιωθούν και να εξημερωθούν».

- Πώς θα χτυπήσουμε τον σχολικό εκφοβισμό;

«Ο πόλεμος ενάντια στο bullying είναι μια μάχη για το φαντασιακό των παιδιών (και όχι μόνο). Πρώτα απ’ όλα, μια μάχη για τις λέξεις. Και υπάρχουν λόγοι ώστε το "bullying" να αποδίδεται ως "ψευτονταηλίκι".

Κύριος στρατηγικός σκοπός του είναι η αποδόμηση της φαντασιακής αίγλης που περιβάλλει το ψευτονταηλίκι και, μ’ αυτό τον τρόπο, η εξουδετέρωση της νοσηρής σαγήνης που ασκεί στην παιδική ψυχή. Κύριο μέσο για την επίτευξη αυτού του σκοπού είναι η γελοιοποίηση του ψευτονταηλικιού. Ώστε, όσοι αισθάνονται τον πειρασμό να κάνουν ψευτονταηλίκια να αντιλαμβάνονται ότι δεν τους παίρνει. Το γελοίο σκοτώνει το ψευτονταηλίκι, ακόμη και σαν σκέψη.

Πέρα από την έγκαιρη ενημέρωση των παιδιών για την αληθινή (=γελοία) φύση του ψευτονταηλικιού, μπορούν να γίνουν χίλια ακόμη πράγματα, που εκτίθενται και στο βιβλίο. Στα εργαλεία που θα μπορούσαν να προωθήσουν και να εμπεδώσουν αυτή την αρνητική παράσταση και φαντασιακή απαξίωση του ψευτονταή περιλαμβάνονται: Διαγωνισμοί αφίσας, βίντεο, κινουμένων σχεδίων, τραγουδιού (όπως "Το τραγούδι του Μακαρονοσπάστη" που έγραψα ειδικά για το βιβλίο), γελοιογραφίας ή παρατσουκλιού (π.χ. "μακαρονοσπάστης", "μακαρονόμαγκας", "σπαγκετομάχος" κλπ.). Δημιουργία παραμυθιών, σκετς (όπως "Ο Μακαρονοσπάστης" που περιλαμβάνεται στο βιβλίο), μικρών έργων για μαριονέτες, καθώς και σύντομων θεατρικών ή φιλμ, όπου π.χ. η μπρεχτική ειρωνεία (όπως στον "Αρτούρο Ούι") θα μπορούσαν να κάνουν κουρέλια τη μυθολογία του ψευτονταή. Επιστράτευση κωμικών και γελοιογράφων με απήχηση στα παιδιά, προκειμένου να γελοιοποιήσουν και να καταστήσουν αντικείμενο χλευασμού και ντροπής το ψευτονταηλίκι...»

- Πώς πρέπει να αντιδρούν και τι πρέπει να κάνουν οι γονείς που το παιδί τους εκφοβίζει και τι οι γονείς που το παιδί τους εκφοβίζεται;

«Ο φαντασιακός ορίζοντας της ανατροφής των παιδιών που εκφοβίζουν ορίζεται από τη φαντασίωση των γονέων-υπηκόων του καταναλωτικού ναρκισσισμού "Ό,τι ήμουν εγώ και ό,τι δεν ήμουν εγώ θα είσαι εσύ στον κύβο!". Κατά μοιραία συνεπαγωγή, το πλάσμα που διαπλάθει αυτή η φαντασίωση ως ιδεώδες παιδί είναι ένας υπερ-νάρκισσος εντελώς χαμένος σε ανάλογες φαντασιώσεις: Η πριγκίπισσα και/ή το βασιλόπουλο που γ[...]εί και δέρνει γιατί έτσι της/του αρέσει. Η διαμόρφωση τέτοιων παιδιών τροφοδοτεί το ψευτονταηλίκι. Από τη μία, εξωραΐζει τη βαρβαρότητά του και ακυρώνει πιθανούς χαλινούς που θα συγκρατούσαν τους επιτιθέμενους. Από την άλλη, μυθοποιώντας τον ψευτονταή ευνοεί τη σαγήνη που ασκεί το ψευτονταηλίκι ακόμη και στα θύματά του. Όπως βλέπουμε δεν είναι θέμα προσωπικής ενοχοποίησης του Τάδε ή της Δείνα γονιού, αλλά προβληματική και επιβλαβής πολιτισμική πλαισίωση της κοινωνικής εικόνας και ειδικότερα της γονεϊκής λειτουργίας».

Φωτογραφία: Φαύστα Φραντζή
Ο ισχυρός που επιτίθεται στον αδύναμο δεν δείχνει ότι είναι δυνατός, αλλά ότι είναι γελοίος: Αυτή είναι η θεμελιωδέστερη ιδέα που πρέπει να κατέχει το παιδί

«Όσο για τα παιδιά που πέφτουν θύματα εκφοβισμού, η θωράκιση απέναντι στη σκληρότητα της ζωής γενικά, απέναντι στη σκληρότητα άλλων παιδιών ειδικότερα, πρέπει ν’ αρχίσει από την πρώτη μέρα της ζωής. Η αίσθηση προστατευτικής παρουσίας των γονέων, η εμπιστοσύνη μεταξύ γονέων και παιδιών, η αγαπητική και δημιουργική σχέση με τον άλλον και με τον κόσμο, διαμορφώνουν έναν ισχυρό μηχανισμό προστασίας του παιδιού από κάθε επίθεση και επούλωσης των αναπόφευκτων πληγών που δημιουργεί η πορεία της ζωής.

Η καλύτερη άμυνα είναι να έχει αποκτήσει έγκαιρα επίγνωση της πραγματικότητας. Ότι δηλαδή μπορεί να συναντήσει στον δρόμο του κάποια παιδιά, τα οποία απολαμβάνουν το κακό που προκαλούν ασκώντας βία σε κάποιον πιο αδύναμο. Ότι αυτή η στάση είναι θρασύδειλη, γελοία και κομπλεξική. Ότι δεν πρέπει, συνεπώς, να τους φοβάται, να τους σέβεται ή να τους θαυμάζει. Ο ισχυρός που επιτίθεται στον αδύναμο δεν δείχνει ότι είναι δυνατός, αλλά ότι είναι γελοίος: Αυτή είναι η θεμελιωδέστερη ιδέα που πρέπει να κατέχει το παιδί, και έτσι να βλέπει το λεκτικό ψευτονταηλίκι: Σαν ένδειξη γελοιότητας και κόμπλεξ του επιτιθέμενου, όχι σαν περιγραφή του εαυτού του.

Αν ωστόσο το παιδί υποστεί τέτοια επίθεση και δεν κατορθώσει να αμυνθεί και να μην πληγωθεί, τότε είναι απαραίτητη η συστηματική πλαισίωσή του, με αγάπη και λόγια, από τους γονείς του, τους παιδαγωγούς και όποιον άλλον μπορεί ή χρειάζεται να συμβάλει στην υπέρβαση της τραυματικής εμπειρίας.

Το βιβλίο μου παρέχει πλήθος αναλύσεις, αλλά και πρακτικές ενέργειες, που απομυθοποιούν το ψευτονταηλίκι, αναδεικνύουν τη γελοιότητά του και, μ’ αυτό τον τρόπο, καθιστούν τις εκδηλώσεις του λιγότερο πληγωτικές και το παιδί-θύμα καλύτερα εξοπλισμένο για ν’ αντιμετωπίσει τη δοκιμασία».

- Όπως αναζητούμε τα αίτια για τη συμπεριφορά των παιδιών που εκφοβίζουν, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε με παρόμοιο τρόπο παρόμοια αίτια για τα παιδιά που εκφοβίζονται; Με λίγα λόγια να πέσει το «βάρος» και στους δύο και στα παιδιά με «επιθετική» συμπεριφορά, αλλά κι εκείνα που έχουν την τάση να την αποδέχονται;

«Είναι αναγκαία τόσο η άμυνα (θωράκιση των παιδιών απέναντι σε ενδεχόμενο ψευτονταηλίκι) όσο και η επίθεση (χαλιναγώγηση της ροπής για απόλαυση του κακού που προκαλεί το ψευτονταηλίκι). Μέχρι τα τώρα, το βάρος είχε πέσει στην άμυνα. Η πρότασή μου είναι το βάρος να πέσει στην επίθεση, με στόχο την απομυθοποίηση του ψευτονταή. Έτσι ώστε και όποιο παιδί νιώσει τον πειρασμό για ψευτονταηλίκια, να καταλάβει ότι δεν το παίρνει επειδή η συμπεριφορά του δεν θα θεωρηθεί μαγκιά, αλλά θρασύδειλη γελοιότητα».

- Στατιστικά, πόσο υπαρκτός είναι ο φόβος το bullying να οδηγήσει στην αυτοκτονία;

«Στατιστικά, η αυτοκτονία έχει ελάχιστες πιθανότητες. Όμως, ακόμη και ένα παιδί αν πάει χαμένο από κάτι που μπορεί να προληφθεί, όπως το ψευτονταηλίκι, πρέπει να το θεωρήσουμε ανεπίτρεπτο και απαράδεκτο».

- Το βιβλίο σας έχει τίτλο: «Bullying-κι όμως νικιέται». Πιστεύετε ότι πραγματικά νικιέται;

«Προφανώς νικιέται, επειδή κανένα παιδί δεν αντέχει την ιδέα, ή έστω και μόνο την υποψία, ότι είναι ή μπορεί να φαίνεται γελοίο αυτό που κάνει.

Όσο για το πώς; Με τα όπλα του φτωχού - κάτι που είναι αναγκαίο στη σημερινή ένδεια πόρων στην πατρίδα μας. Αυτά τα όπλα είναι: Σκέψη, Χιούμορ, Στόμα, Μολύβι, Χαρτί. Συγκεκριμένα παραδείγματα αφθονούν στο βιβλίο μου. Αλλά και πλήθος ακόμη μπορούν να επινοηθούν και να εφαρμοστούν, με τη βοήθεια και των ίδιων των παιδιών (π.χ. διαγωνισμός γελοιογραφίας στο σχολείο με θέμα το πόσο γελοίο είναι το ψευτονταηλίκι)».

  • Ο Νίκος Σιδέρης είναι Ψυχίατρος, Ψυχαναλυτής, Συγγραφέας και Επιστημονικός Διευθυντής του Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας και Προσωπικής Ανάπτυξης Γαληνός www.siderman.gr/www.galinos-psy.gr

ΚΑΝΤΕ LIKE ΤΟ NEWSBEAST.GR

21
σχόλια
  1. avatar Δήθεν

    Τήρηση Νήσων ντουλάπα ερώτων ην μη ρωτάς Βύρων ογκίδιο δω Βύρων με ενθουσιασμό ζώων μια ιδέα δω κη τη ου συ

  2. avatar Φιονα

    [...] Διαφήμιση τζαμπανταν όλοι οι δηθενηδες διανοούμενοι που νομίζουν ότι λένε κάτι γράφοντας μια [...] για βιβλίο και επειδή δεν πουλάει ψάχνουν τρόπο να το πλασάρουν στα χαιβανια που τρωνε "τον Παππά". Newsbeast;;; Ακούει;; Θα βάλεις τίποτε αξιόλογο...;;

  3. avatar pliman

    Ιδιος ο κοσμας εισαι

  4. avatar ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ

    Καλο θα ηταν να γρψει ο κ.Σιδερης και για το bullying απο ενηλικα σε ενηλικα
    ΠΟΣΑ ΑΣΧΗΜΑ ΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΑΚΟΥΣ ΒΛΕΠΕΙΣ ΑΠΟ ΥΠΟΤΙΘΕΤΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ

  5. avatar pliman

    οριτζιναλ νταη (βλεπε Πλαστηρα ) δεν ασχολητε με μικρα
    Ο κοσμας κι ο κοσμος δε λησανε τα υπαρξιακα ποτε...

    1. avatar ΕΛ.ΑΣ για να ΓΕΛΑΣ

      ο νταης εξ ορισμου εκει που τον παίρνει πουλα το νταηλίκι του μουσκιού, παντα σε ατομο που κρινει υποδεεστερο.
      αν εσφαλε στην εκτιμηση θα λαβει το νταηλικι του υπο τη μορφη υποθετου......
      τη λεξη μαγκας τη γνωριζεις;;
      αντε να μαθεις και τις διαφορες της απ τη λέξη νταής

  6. avatar REXONAS

    ,,ψευτονταηλικη .. φτηνιαρικη κοκορομαχια...

  7. avatar ΕΛ.ΑΣ για να ΓΕΛΑΣ

    Ουτε εκτρεφω ουτε προκειται να εκθρεψω '''''''' κόπιες'''''''μου,φανταζομαι το πραγματωνουν ανθρωποι που εχουν αιτιολογησει πρωτιστως και κατ'αρχας την δικη τους γέννηση.
    Λογικα το αρθρο δε με αφορα πλεον, αφου παιδι δε με λες
    Απο περιεργεια το διαβασα,
    Δυσνόητο διφορούμενο ομιχλωδες μου φανηκε,ιδιαιτερα προτρεπτικο για αγορα του σχετικου βιβλιου του συνεντευξιαζομενου ,σε σημειο που δινει την εντυπωση σικε συνεντευξης νουδιτη βουλευτη απ την χαβουζα του ...δελτα
    Αυτο που ιδιαιτερως με παραξενεψε ειναι ο διαχωρισμος νταή απο ψευτονταή,με την εντυπωση να μου μενει οτι ο πραγματικα νταης υπερτερει ηθικα του ψευτονταη που πουλαει νταηλικι μαϊμου ενω δε δικαιουται...καθοτι υποδεεστερος
    Να φανταστω οτι αν ομικρος σας πεσει σε original νταή πρεπει να υποστει το concept αδιαμαρτύρητα;;
    ΥΓ: θελω μπηστ ετσι οπως βαζεις αρθρα με δηλωσεις , απο άν ηθο αμβροσία και λοιπες λατέρνες ξεκουρντιστες, και μαζευζεις καμια κατοστη σχολια αναγνωστων plus 200 απο το γνωστο τρολ με τα χιλια ονοματα,να εθετες το ερωτημα στους αναγνωστες σου : '''γιατι γεννήσατε η θελετε να γεννησετε παιδιά;;;""ετσι σαν μια υποτυπωδη δημοσκοπηση με οριο 30 λεξεων το πολυ, στις απαντησεις,
    ισως μου αλλαζε την σχηματισμενη μου αποψη ,που δεν την λες και κολακευτικη, για τους δυο θεουληδες που ποιουν τον καθ εικονα και ομοίωση δικό τους ανθρωπο

  8. avatar 8 Eκατομμυρια Ολυμπιακοι στην Ελλαδα

    Αυτος που κανει εκφοβισμο ειναι ο αδυνατος και οχι ο δυνατος...γιατι καποιος νταης δεν κανει εκφοβισμο σε καποιον ομοιο του?θα το κανει σε καποιον που μπορει για να νιωσει αυτος δυνατος...για να νιωσει πως ειναι ο καλυτερος...ετσι λειτουργει η ανθρωποτητα δυστηχως...στον στρατο καναν καψωνια αυτοι που πριν απο τον στρατο ειχαν προβληματα οικογενειακα που δεν ειχαν φιλους κτλπ...αυτοι που ηταν νορμαλ δεν πειραζαν κανεναν νεο...αν θελει καποιος να νιωσει πιο αντρας θα παει να δειρει εναν γκει στην μεση του δρομου...καποιος αλλος θα βρισει και θα πει βρωμιαρη εναν μαυρο που απλα ετυχε να χει διαφορετικο χρωμα...απο παλια τους ειχαν σκλαβους να δουλευουν δωρεαν και να τους μαστιγωνουν κιολας...αλλα με τις νεγρες βγαζαν τα σεξουαλικα βιτσια τους...εκει δεν τους πειραζε το χρωμα...ποτε δεν θα αλλαξει ο ανθρωπος...παντα θα βγαζει ενα αισθημα κυριαρχιας σε κεινον που μπορει και σε κεινον που τον αφηνει να εκδηλωσει την κυριαρχια τους..αυτα!

  9. avatar Ρε ακούστε με και μένα….

    "Η καλύτερη άμυνα για να νικηθεί το μποούλινγκ" σε αυτήν την χώρα, δεν είναι οι φιλοσοφικές φανφάρες του κυρίου. Αυτά σε εναν άλλον κόσμο.
    Μια είναι η λύση, την οποία εφάρμοσα προοληπτικά προ είκοσι χρονών και εγω. Να στείλετε τα παιδιά σας να μάθουν μια τεχνική αυτοάμυνας ("τεχνική απόκτησης σεβασμού προς τους άλλους και προσωπικής αυτοπεποίθησης" για τα ίδια τα παιδιά...όπως την λέω εγώ).
    Η κοινωνία είναι μας σήμερα σχεδόν Ζούγκλα. Θα γίνει Ζούγκλα κανονική συντομα όμως.
    Αυτά τα τσογλαν μπόϊς τωρα, που κάνουν απο κόμπλεξ παρενόχληση και εκφοβισμό, πειράζουν μόνο όσους ξέρουν ότι τους παίρνει. Ψαχνουν μελετούν και χτυπούν. Εκεί που δεν τους παίρνει, που θα ξεφτιλιστούν δηλαδή, κανουν τις πάπιες.
    Άν ξέρουν ότι το παιδί σας είναι πυγμάχος και θα τους πλακώσει στα μπουκέτα, το μόνο που θα του κάνουν.. θα είναι να του λένε χααμογελαστά καθημερινά "καλημέρα"..."τι γίνεται, πως είσαι φίλε?" ...και τις Παρασκευές ..."καλό Σαββατοκύριακο, καλά να περάσεις!".
    Εκτός αυτού τα παιδιά σας θα μάθουν να σέβονται όλον τον κόσμο και ιδιαίτερα τους αδύνατους, τους οποίους και σε μια ανάλογη περίπτωση θα προστατέψουν.
    Δεν μπορείτε να κάνετε τίποτα άλλο για να μην εκφοβίσουν τα τσογλαν μπόϊς το παιδί σας. Τίποτε απολύτως. Το κράτος μπανανία που έχουμε είναι ανίκανο θεσμικά να προστατέψει τα παιδιά μας στα σχολεία.
    Πάει το παιδί που έφυγε, ξεχάστηκε ήδη. Μέχρι το επόμενο.
    Λάβετε τα μέτρα σας, για τα παιδιά σας. Να μην είναι τα επόμενα...

  10. avatar Ellraiserr

    Ειναι απλα πραγματα.
    Αν ο ανθρωπος δεν φαει ξυλο (δικαιολογημενο-ψεμα, κλεψια, ατιμια κλπ.) και τιμωρια απο μικρος και τα βρισκει ολα ετοιμα οταν μεγαλωση δεν υπολογιζει τιποτα και δεν φοβαται τιποτα (σαν στραβο 'κουτσουρο'). Οσπου μια μερα γινετε πολιτικος......!!!!!!
    Το κρατος δεν μπορει να προστατευση απο την κακη διαπαιδαγωγηση των γονεων αλλα μπορει πολυ ανετα να επιβαλει κανονες, τιμωριες και προστασια των εκπαιδευτικων (εννομη) στην διαπαιδαγωγηση (εκτος της μαθησης) εντος οριων.
    Κριμα που τα καταργηθηκαν οι μπλε ποδιες και κανενα κινητο στο σχολικο περιβαλον!.

  11. avatar Άλλη άποψη !

    Πολυ αμφιβάλω ότι το νταηλίκι αντιμετωπίζεται με τη γελοιοποίηση του νταή ! Αυτά τα άτομα , είναι πολυ σκληρά , ειτε από δυσλειτουργικες οικογενειες , ειτε διαταραγμένες προσωπικότητες και δεν καταλαβαίνουν από σκετσάκια ! Το θέμα είναι η αποκάλυψη του νταή , η ενημέρωση της οικογένειας του και η παρέμβαση του σχολείου και αν χρειαστεί και της πολιτείας !

  12. avatar Stateless

    Το "bullying" σήμερα έχει αλλάξει. Καμιά σχέση με το τότε (δεκαετίες 70-80) που μόνο ξύλο και τίποτα άλλο. Σήμερα σε βγάζουν "παράρτημα" στο διαδίκτυο που είναι ότι χειρότερο. Αυτό είναι που πονάει πιο πολύ, το ρεζιλίκι στο διαδίκτυο. Πονάει πιο πολύ και από τη μπουνιά στο στομάχι.
    Και που να κρυφτεί μετά το παιδί?
    Γι αυτό και αυτοκτονεί στο τέλος.

  13. avatar Θα νικήσει το bullying με σκετς, μαριονέτες, διαγωνισμούς αφίσας & τραγούδια

    Πάει καλά το παλληκαρι;

  14. avatar babis o flu

    Σταμάτησα το bullying πολλές φορές αποδίδοντάς τους το ίδιο. Ακόμα και τώρα μετά 30 χρόνια με καλημερίζουν.

  15. avatar Ποντικας ο μεγαλοπρεπης

    Η σωματική και λεκτική βία είναι χαρακτηριστικό των κομπλεξικων ανθρώπων. Στους ενήλικες ειναι οι καλύτεροι πελάτες ακροδεξιών ομάδων. Η μόνη γλώσσα που καταλαβαίνουν ειναι η δικη τους, γιαυτο μην είστε ανεκτικοί σε τέτοιες συμπεριφορές!

  16. Ένα άρθρο [...] για να μας διαφήμισεις το βιβλίο σου.

    1. avatar ναι

      για να ξεστραβωθούν μερικοί-ές που αύριο μεθαύριο θα γίνουν γονείς

  17. avatar Αγραμματος

    Στο αναμορφωτηρίο και το ξύλο της αρκούδας να πέφτει ετσι θα σεβαστούν τον κόσμο

    1. avatar Asxetos42

      Το παιδί ή ο γονιός που το χαίρεται (πόσο μάγκας είναι);

    2. avatar όντως αγράμματος

      αλλά και αμόρφωτος

Παρακαλούμε περιμένετε ...