Σοβαρά επεισόδια σημειώθηκαν στην Αλβανία, στην παραλία του χωριού Σβέρνιτσα κοντά στην Αυλώνα, όπου κάτοικοι και περιβαλλοντικές οργανώσεις διαμαρτυρήθηκαν για την κατασκευή τουριστικού συγκροτήματος σε περιβαλλοντικά προστατευόμενη περιοχή.
Η δημιουργία του πολυτελούς θερέτρου συνδέεται με τον γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ. Το σχέδιο αφορά το ακατοίκητο νησί Σάζαν στην Αδριατική, καθώς και αρκετές εκατοντάδες εκτάρια του προστατευόμενου τοπίου Βιόσα–Νάρτα, μιας ιδιαίτερα ευαίσθητης παράκτιας περιοχής όπου ζουν φλαμίνγκο, φώκιες και θαλάσσιες χελώνες.
Η SPAK, η ειδική εισαγγελία κατά της διαφθοράς της Αλβανίας, επιβεβαίωσε τη Δευτέρα ότι ξεκίνησε έρευνα σχετικά με αμφιλεγόμενες αλλαγές που έγιναν το 2024 στο καθεστώς προστασίας της περιοχής και στο ιδιοκτησιακό καθεστώς γης, οι οποίες άνοιξαν τον δρόμο για τουριστική αξιοποίηση.
«Παραβιάζονται εκτός από τα δικαιώματα της ελληνικής μειονότητας και οι κανόνες περιβαλλοντικής προστασίας της ΕΕ και υπενθυμίζω ότι η Αλβανία είναι υποψήφια χώρα για ένταξη στην ΕΕ. Επιπλέον, αναφέρεται ότι έχουν διαπραχθεί πράξεις διαφθοράς σε ό,τι αφορά την εκχώρηση των αδειών για την ανοικοδόμηση ενός πολυτελούς ξενοδοχείου. Επομένως το θέμα προσλαμβάνει ούτως ή άλλως μία ευρωπαϊκή διάσταση», τόνισε στον τηλεοπτικό σταθμό Action24 o Παναγιώτης Ιωακειμίδης, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Σύμφωνα με τον κ. Ιωακειμίδη, «είτε πρόκειται για ιδιωτική αστυνομία είτε πρόκειται για κρατική αστυνομία, το ζήτημα είναι ότι εδώ υπάρχουν δύο πτυχές που πρέπει να αντιμετωπιστούν από τον Ράμα αν θέλει να ενταχθεί ομαλώς στην ΕΕ. Εάν θα προτιμήσει τις επενδύσεις Τραμπ ή αν θα προτιμήσει την προσχώρηση στην ΕΕ. Και οι δύο πτυχές είναι, πρώτον, το κράτος δικαίου, δηλαδή τα δικαιώματα ιδιοκτησίας της ελληνικής μειονότητας, τα οποία θα πρέπει να γίνουν απολύτως σεβαστά – και από ό,τι πληροφορούμαι υπάρχουν τίτλοι σε αυτή την περιοχή από Έλληνες ομογενείς και επομένως δεν μπορούν να καταπατηθούν με έναν τρόπο εντελώς άνετο. Δεύτερον, υπάρχει η νομοθεσία που προβλέπει ότι η εν λόγω περιοχή είναι πάρα πολύ σημαντική για την προστασία του ευρύτερου περιβάλλοντος της βαλκανικής χερσονήσου ως βιότοπος.
Επομένως, ο Ράμα βρίσκεται σε ένα δίλημμα: επενδύσεις με τη σύμπραξη της οικογένειας Τραμπ ή προσχώρηση στην ΕΕ. Το λέω αυτό γιατί είναι προφανές ότι αν συνεχιστεί αυτή η στρατηγική Ράμα, τότε και η ίδια η ΕΕ θα τραβήξει φρένο στην ενταξιακή διαπραγματευτική διαδικασία, αλλά προφανώς και η Ελλάδα. Βεβαίως η Ελλάδα δεν θα ήθελε αυτή τη δεδομένη στιγμή να κάνει οτιδήποτε που θα επιδείνωνε τη σχέση με την Αλβανία, διότι έχουμε μία σειρά από ζητήματα, κυρίως την οριοθέτηση ΑΟΖ με την προσφυγή στο διεθνές δικαστήριο. Με άλλα λόγια, είμαστε στη διαδικασία επεξεργασίας του συνυποσχετικού και αυτό είναι ένα κρίσιμο ζήτημα, όχι μόνο για τη χάραξη της ελληνοαλβανικής ΑΟΖ, αλλά μπορεί να δημιουργήσει ένα προηγούμενο με ευρύτερες προεκτάσεις στην περιοχή.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, ήταν προχθές στην Αλβανία διότι θέλουμε να ενισχύσουμε την αμυντική μας σχέση με τη χώρα αυτή για μία σειρά από λόγους που ακουμπάνε επίσης την πτυχή Τουρκία. Ως εκ τούτου, χρειάζεται ένας προσεκτικός χειρισμός και καλό θα είναι σε αυτόν τον χειρισμό τον πρώτο λόγο να τον έχει η ΕΕ, διότι παραβιάζεται ευρωπαϊκή νομοθεσία: και κράτος δικαίου και περιβαλλοντική νομοθεσία».