Η εμπειρία της απώλειας της υπηκοότητας και η αμηχανία μπροστά στον έλεγχο των διαβατηρίων αποτελούν ένα κεφάλαιο που ο Παύλος Ντε Γκρες περιέγραψε με ιδιαίτερη συναισθηματική φόρτιση στην συνέντευξή του στον ANT1. Για χρόνια, η καθημερινότητά του στις μετακινήσεις περιλάμβανε μια λέξη που δύσκολα μπορεί να γίνει αντιληπτή από κάποιον που δεν την έχει βιώσει.

Η δοκιμασία στα αεροδρόμια και η ένδειξη «stateless»

«Αλλά για να καταλάβει κανείς τι θα πει να μην έχεις ιθαγένεια… είναι ότι πολλοί Έλληνες έχουν ταξιδέψει στην ξενιτιά, αλλά πάντα έχουν το ελληνικό διαβατήριο και παραμένουν Έλληνες με ελληνική υπηκοότητα», αναφέρει ο ίδιος, αναλύοντας τη διαφορά ανάμεσα στον απόδημο και τον άνθρωπο χωρίς νομική πατρίδα.

Όπως περιγράφει στο βίντεο που δημοσιοποιήθηκε, η λύση ήρθε από τη Δανία, η οποία παραχώρησε ταξιδιωτικά έγγραφα, όμως με έναν προσδιορισμό που προκαλούσε ερωτηματικά στους συνοριακούς ελέγχους: «Εγώ αναγκάστηκα να πάρω ξένο διαβατήριο που μας το δώσανε οι Δανοί, αλλά μέσα έγραφε ότι είμαστε… ανιθαγενείς. Αυτό είναι δύσκολο πράγμα να καταλάβει κανείς. Αλλά να πηγαίνεις τώρα σε αεροδρόμιο, να περνάς σύνορα και να σε κοιτάζει κάποιος στα μάτια και να λέει μέσα “ανιθαγενής” και να σου λέει “και εσύ τι είναι αυτό;”».

Το παρασκήνιο για το όνομα «Γλύξμπουργκ» και το κάστρο στη Γερμανία

Η ρίζα του ζητήματος βρίσκεται στις νομοθετικές ρυθμίσεις της δεκαετίας του ’90, οι οποίες έθεταν ως προϋπόθεση για τη διατήρηση της ιθαγένειας την αποδοχή ενός συγκεκριμένου επωνύμου.

«Το μελετήσαμε το θέμα και όταν το κράτος πέρασε το νόμο, αποκάλεσε τον πατέρα μου ως ο “κύριος Γλύξμπουργκ“, πρέπει να κατέβει να παραδεχτεί το όνομα αυτό ή όποιο άλλο όνομα για να κρατήσει την υπηκοότητά του», εξηγεί ο Παύλος.

Η έρευνα της οικογένειας στράφηκε τότε στις ιστορικές πηγές και στα αρχεία της Δανίας, καθώς το εν λόγω όνομα συνδέεται με ένα κάστρο που σήμερα βρίσκεται στη Βόρεια Γερμανία, αλλά τότε ανήκε στην Ανατολική Δανία. «Επειδή αυτό δεν ήταν το όνομά μας, πήγαμε και στη Δανία και το κοιτάξαμε με νομικούς κλπ. και ποτέ δεν είχε χρησιμοποιηθεί αυτό το όνομα στη δανέζικη οικογένεια», συμπληρώνει.

Η επιστροφή στην κανονικότητα

Σήμερα, η κατάσταση αυτή ανήκει στο παρελθόν, με τον ίδιο να εκφράζει την ανακούφισή του για το γεγονός ότι τόσο ο ίδιος όσο και τα παιδιά του κατέχουν πλέον την ελληνική ιθαγένεια.

«Το τι χαρά έχουμε τώρα που να περνάς αεροδρόμια, με το ηλεκτρονικό μηχάνημα και να μπαίνεις και να φεύγεις κατευθείαν και να μη περιμένεις σε μια σειρά σαν ένας μετανάστης που πάει να κάνει κάτι κακό… είναι για μένα μεγάλη χαρά αυτό. Και για τα παιδιά μας που τώρα έχουν την ελληνική ιθαγένεια. Αλλά το να είσαι ανιθαγενής είναι δύσκολο να το καταλάβει κανείς».