Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα, που είναι γεμάτα με νάτριο, επεξεργασμένα σάκχαρα και λιπαρά που αυξάνουν τη χοληστερόλη, έχουν συνδεθεί με μια σειρά από αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία. Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει πλέον ότι δεν επηρεάζουν μόνο τη μνήμη και τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας, αλλά και την ικανότητα συγκέντρωσης.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Alzheimer’s & Dementia: Diagnosis, Assessment & Disease Monitoring», εξέτασε τη διατροφή και τη γνωστική υγεία περισσότερων από 2.100 ενηλίκων από την Αυστραλία, ηλικίας 40 έως 70 ετών, οι οποίοι δεν έπασχαν από άνοια.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η αυξημένη κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων συνδέθηκε με σημαντική και ξεκάθαρη μείωση της συγκέντρωσης, ακόμη και όταν οι συμμετέχοντες ακολουθούσαν κατά κύριο λόγο μεσογειακή διατροφή πλούσια σε φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης και υγιεινά λιπαρά.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, περίπου το 41% των ημερήσιων θερμίδων των συμμετεχόντων προερχόταν από υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα, ποσοστό που βρίσκεται κοντά στον μέσο όρο της Αυστραλίας, ο οποίος ανέρχεται στο 42%. Το ποσοστό αυτό παραμένει χαμηλότερο από το αντίστοιχο των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου η κατανάλωση φτάνει το 60%.
Η μελέτη έδειξε επίσης ότι ακόμη και μια αύξηση κατά 10% στην κατανάλωση τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου σε ένα σακουλάκι πατατάκια την ημέρα, σε συνδυασμό με γενικά υγιεινή διατροφή, συνδέθηκε με χαμηλότερη ικανότητα συγκέντρωσης, όπως αναφέρει η nypost.
Η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Μπάρμπαρα Καρντόζο, ανέφερε σε δήλωσή της ότι «σε κλινικούς όρους, αυτό μεταφράστηκε σε σταθερά χαμηλότερες επιδόσεις σε τυποποιημένα γνωστικά τεστ που μετρούν την οπτική προσοχή και την ταχύτητα επεξεργασίας πληροφοριών».
Η ομάδα της Καρντόζο εντόπισε επίσης αυξημένο κίνδυνο άνοιας, κάτι που οι ερευνητές θεωρούν αναμενόμενο, καθώς τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα έχουν ήδη συνδεθεί με παράγοντες κινδύνου για άνοια, όπως ο διαβήτης τύπου 2, η υψηλή αρτηριακή πίεση και η παχυσαρκία.
Όπως σημειώνεται στη μελέτη, τα τρόφιμα αυτά μπορούν να ενισχύσουν τη φλεγμονή, την αντίσταση στην ινσουλίνη, την κακή κυκλοφορία του αίματος και το οξειδωτικό στρες, παράγοντες που θεωρούνται επιβλαβείς για τον εγκέφαλο.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι σημαντικό ρόλο στη γνωστική λειτουργία παίζει και ο τρόπος παρασκευής των τροφίμων. Η Μπάρμπαρα Καρντόζο εξήγησε ότι «η υπερεπεξεργασία των τροφίμων συχνά καταστρέφει τη φυσική δομή της τροφής και εισάγει δυνητικά επιβλαβείς ουσίες, όπως τεχνητά πρόσθετα ή χημικές ουσίες επεξεργασίας».
Η ίδια πρόσθεσε ότι «τα πρόσθετα αυτά δείχνουν πως η σχέση ανάμεσα στη διατροφή και τη γνωστική λειτουργία δεν αφορά μόνο την έλλειψη τροφών που θεωρούνται υγιεινές, αλλά και μηχανισμούς που συνδέονται με τον ίδιο τον βαθμό επεξεργασίας των τροφίμων».
Παράλληλα, λιπαρά σνακ και έτοιμα γεύματα ενδέχεται να επηρεάζουν τον εγκέφαλο και μέσω των μικροπλαστικών, καθώς τα προϊόντα αυτά βρίσκονται σχεδόν συνεχώς σε επαφή με πλαστικές συσκευασίες.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η αυξημένη παρουσία μικροπλαστικών στα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα έχει συνδεθεί με χειρότερη ψυχική υγεία, αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης, άγχους και προβλημάτων ύπνου.
