Μετά από καθυστέρηση 601 ημερών, η οποία οφειλόταν στις νομικές προσφυγές του πατέρα της, η παραπληγική 25χρονη, Νοέλια Καστίγιο, από τη Βαρκελώνη, υποβλήθηκε σε ευθανασία χθες, Πέμπτη.
Ένας δικαστής της Βαρκελώνης απέρριψε την Πέμπτη αίτημα της τελευταίας στιγμής για έκτακτα ασφαλιστικά μέτρα, προκειμένου να σταματήσει η ευθανασία της Νοέλια Καστίγιο Ράμος, που είχε προγραμματιστεί να υποβληθεί σε υποβοηθούμενο θάνατο στις 6 μ.μ. τοπική ώρα. Τα μέτρα είχαν ζητηθεί από την Abogados Cristianos (Χριστιανοί Δικηγόροι), το δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπούσε τον πατέρα της. Εδώ και ενάμιση χρόνο, η εν λόγω οργάνωση βρίσκεται πίσω από τη νομική μάχη για την αποτροπή της υποβοηθούμενης ευθανασίας της Νοέλια, η οποία έπασχε από παραπληγία. Πέθανε το απόγευμα της Πέμπτης στο κέντρο μακροχρόνιας φροντίδας Sant Pere de Ribes στη Βαρκελώνη, όπου διέμενε, όπως επιβεβαίωσαν πηγές του τομέα της υγείας στην ισπανική εφημερίδα El Pais.
Αν όλα είχαν πάει σύμφωνα με το σχέδιο, η Νοέλια θα είχε πεθάνει στις 2 Αυγούστου 2024. Αυτή ήταν η ημερομηνία που είχε αρχικά προγραμματιστεί η ευθανασία της. Έναν μήνα νωρίτερα, η νεαρή γυναίκα από τη Βαρκελώνη είχε λάβει ομόφωνη έγκριση από τον δημόσιο φορέα που είναι υπεύθυνος για τη διασφάλιση της ορθής διεξαγωγής της υποβοηθούμενης ευθανασίας στη βορειοανατολική περιοχή της Καταλονίας.
Όλα ήταν έτοιμα. Όμως τότε εκδόθηκε διαταγή αναστολής: ένα δικαστήριο της Βαρκελώνης είχε δεχτεί αίτηση του πατέρα της, Χερόνιμο Καστίγιο, για προσωρινή αναστολή της ευθανασίας. Με τη συμβουλή της ακραία καθολικής ομάδας «Abogados Cristianos», ο άνδρας έμπλεξε την κόρη του σε έναν νομικό λαβύρινθο που την κράτησε στη ζωή, παρά τη θέλησή της, για 601 ημέρες.
Η υπόθεσή της ήταν διαφορετική από κάθε άλλη: έφερε στο φως τα κενά και τις αδυναμίες του νόμου για την ευθανασία· πυροδότησε τη συζήτηση για το ποιος έχει το δικαίωμα να προσπαθήσει να εμποδίσει έναν ενήλικα να υλοποιήσει την απόφασή του να πεθάνει με αξιοπρέπεια· και παρέτεινε τα βάσανα μιας νεαρής γυναίκας που δεν αμφιταλαντεύτηκε ποτέ στην απόφασή της και η οποία έλαβε επιστημονική υποστήριξη από τους ανεξάρτητους επαγγελματίες που απαρτίζουν την Καταλανική Επιτροπή Εγγύησης και Αξιολόγησης (CGAC), γράφει η El Pais.
Η δοκιμασία είχε αφήσει τα σημάδια της στη Νοέλια, η οποία αποφάσισε να αποχαιρετήσει μιλώντας εκτενώς σε συνέντευξη στο τηλεοπτικό κανάλι Antena 3, το οποίο μετέδωσε τη συνομιλία από το σπίτι της γιαγιάς της από την πλευρά της μητέρας της την Τετάρτη, την ημέρα πριν από τον προγραμματισμένο θάνατό της. «Ας δούμε αν μπορώ να ξεκουραστώ λίγο, γιατί δεν αντέχω πια αυτή την οικογένεια, δεν αντέχω πια τον πόνο, δεν αντέχω όλα αυτά που με βασανίζουν στο μυαλό μου από όσα έχω περάσει», λέει.
Ο πατέρας, η μητέρα και η αδελφή της αντιτάχθηκαν όλοι στην ευθανασία, όπως είπε. Την πρώτη φορά που ανέφερε τα σχέδιά της στο σπίτι, ο πατέρας της της φώναξε, όπως είπε στο Antena 3. «Μου είπε ότι δεν είχα καρδιά, ότι δεν σκεφτόμουν τους άλλους, ότι όλα όσα έλεγα ήταν ψέματα. Με πόνεσε», διηγήθηκε, προτού επισημάνει την αντίφαση μεταξύ της επιθυμίας του πατέρα της να την κρατήσει ζωντανή και της αμέλειάς του. «Δεν μου τηλεφωνεί ποτέ ούτε μου γράφει. Γιατί θέλει να με κρατήσει ζωντανή, μόνο και μόνο για να με κρατήσει σε νοσοκομείο;». Στη συνέντευξη, τη βλέπουμε να μιλάει με τη μητέρα της, τη Γιόλι Ράμος, για την απόφασή της. «Δεν είναι όλοι οι γονείς προετοιμασμένοι για κάτι τέτοιο. Μου λέει συνεχώς ότι με καταλαβαίνει, αλλά δεν με καταλαβαίνει».
Η ζωή της δεν ήταν εύκολη: η παραμέληση των γονιών της -χώρισαν όταν ήταν 13 ετών- οδήγησε στο να τεθεί υπό τη φροντίδα της καταλανικής κυβέρνησης για κάποιο διάστημα. Αργότερα, όπως είπε, υπέστη διάφορα περιστατικά σεξουαλικής κακοποίησης και βιασμού. Την τελευταία φορά ήταν στα χέρια τριών αγοριών. Λίγο μετά, τον Οκτώβριο του 2022, έπεσε από τον πέμπτο όροφο ενός κτιρίου. Τότε έμεινε παραπληγική και ζήτησε ευθανασία, ένα αίτημα που εγκρίθηκε τον Ιούλιο του 2024, αφού η περιφερειακή κυβέρνηση της Καταλονίας διαπίστωσε ότι βρισκόταν σε «μη αναστρέψιμη» κλινική κατάσταση που της προκαλούσε «σοβαρή εξάρτηση, χρόνιο πόνο και εξουθενωτικό πόνο». Πληρούσε τις προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος.
Όμως, τίποτα δεν πήγε όπως είχε προγραμματιστεί και η Νοέλια αναγκάστηκε να περιμένει τις αποφάσεις από πέντε διαφορετικά δικαστήρια, προτού αναγνωριστεί το δικαίωμά της. Η υπόθεσή της ήταν η πρώτη στην Ισπανία που έφτασε σε δίκη.
Πλέον, δεν θα υπάρξουν άλλες καθυστερήσεις. Στις 26 Μαρτίου 2026, η ζωή της Νοέλια έφτασε στο τέλος της, σε ηλικία 25 ετών.
