Οι ΗΠΑ προχωρούν σε νέα φάση στρατιωτικής παρουσίας στις Φιλιππίνες, με την ανάπτυξη επιπλέον προηγμένων συστημάτων πυραύλων και μη επανδρωμένων μέσων, σε άμεση πρόκληση προς την Κίνα στη Νότια Σινική Θάλασσα.

Η ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έγινε την Τρίτη, στο περιθώριο των ετήσιων συνομιλιών υψηλού επιπέδου στη Μανίλα, όπου Αμερικανοί και Φιλιππινέζοι αξιωματούχοι επανεπιβεβαίωσαν τη σημασία της αμυντικής τους συνθήκης του 1951. Στην κοινή τους δήλωση, οι δύο πλευρές κατήγγειλαν «παράνομες και παραπλανητικές» δραστηριότητες του Πεκίνου στη Νότια Σινική Θάλασσα, τη στιγμή που η κυβέρνηση Τραμπ αυξάνει την πίεση προς άλλες παραδοσιακές συμμαχίες, ιδίως στην Ευρώπη.

Κλιμάκωση με νέους πυραύλους στις Φιλιππίνες. Περισσότερο από κάθε άλλη χώρα της Νοτιοανατολικής Ασίας, οι Φιλιππίνες έχουν ανοιχτά αμφισβητήσει τις κινεζικές διεκδικήσεις σε μεγάλο μέρος της Νότιας Σινικής Θάλασσας, έναν κομβικό θαλάσσιο διάδρομο από τον οποίο περνά περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου. Η Μανίλα έχει προσφύγει δικαστικά κατά του Πεκίνου και καταγγέλλει τακτικά τα λεγόμενα «γκριζοζωνικά» επεισόδια, με κινεζικά πλοία να εμποδίζουν την πρόσβασή της σε αμφισβητούμενα θαλάσσια χαρακτηριστικά.

Τα τελευταία χρόνια, Ουάσιγκτον και Μανίλα έχουν ενισχύσει θεαματικά τη στρατιωτική τους συνεργασία, προκαλώντας όλο και πιο σκληρές αντιδράσεις από την Κίνα. Το 2024 ο αμερικανικός Στρατός μετέφερε το σύστημα Typhon – ικανό να πλήξει στρατιωτικούς και εμπορικούς στόχους στην κινεζική ενδοχώρα – σε βάση στο βόρειο τμήμα των Φιλιππίνων στο πλαίσιο ασκήσεων, αφήνοντάς το στη συνέχεια μόνιμα εγκατεστημένο.

Φιλιππίνες, πυραύλοι και άμυνα της Ταϊβάν. Την περασμένη χρονιά, οι Αμερικανοί Πεζοναύτες έφεραν σε άλλη φιλιππινέζικη νήσο κοντά στην Ταϊβάν το μικρότερου βεληνεκούς αντιαποβατικό σύστημα πυραύλων Nmesis (Navy-Marine Expeditionary Ship Interdiction System), ενισχύοντας την ικανότητα θαλάσσιου αποκλεισμού απέναντι στην Κίνα. Η νέα ανακοίνωση δεν διευκρινίζει ποια ακριβώς οπλικά συστήματα θα αναπτυχθούν στη συνέχεια, περιοριζόμενη στην αναφορά ότι οι δύο χώρες θα «εργαστούν για την αύξηση των αναπτύξεων αμερικανικών αιχμής συστημάτων πυραύλων και μη επανδρωμένων μέσων στις Φιλιππίνες».

Κρίσιμη δοκιμασία για το νέο αυτό πλαίσιο θα αποτελέσουν οι μεγαλύτερες ετήσιες ασκήσεις ΗΠΑ–Φιλιππίνων, που ξεκινούν τον Απρίλιο και αναμένεται να αξιοποιηθούν για περαιτέρω ανάπτυξη συστημάτων. Η γεωγραφική θέση των Φιλιππίνων, μαζί με τις εκεί εγκατεστημένες δυνάμεις και συστήματα πυραύλων, θεωρείται κεντρικό στοιχείο οποιασδήποτε αμερικανικής επιχείρησης για την άμυνα της Ταϊβάν, σε περίπτωση κινεζικής εισβολής ή ναυτικού αποκλεισμού του αυτοδιοικούμενου νησιού, γράφει η Wall Street Journal.

Η κινεζική διπλωματία δεν αντέδρασε άμεσα στην τελευταία ανακοίνωση, καθώς μεγάλο μέρος της χώρας παραμένει κλειστό λόγω των εορτασμών του Σεληνιακού Νέου Έτους. Στην ίδια δήλωση, Ουάσιγκτον και Μανίλα επανέλαβαν ότι η μεταξύ τους συνθήκη αμοιβαίας άμυνας καλύπτει κάθε ένοπλη επίθεση εναντίον δυνάμεων, αεροσκαφών ή πλοίων των δύο χωρών, επισημοποιώντας τον ρόλο των Φιλιππίνων ως πρώτης γραμμής στο στρατηγικό «παιχνίδι πυραύλων» της Νότιας Σινικής Θάλασσας.