Ο νεαρός καλλιτέχνης που ζωντανεύει με τα μολύβια του την ελληνική μυθολογία

Η ελληνική μυθολογία ζωντανεύει μέσα από τα μολύβια του. Ο Κωνσταντίνος Φάης είναι ένας νεαρός καλλιτέχνης που ζει στα Γιάννενα της Ηπείρου και έχει δύο πάθη, την ελληνική μυθολογία και το σχέδιο. Αυτά τα ένωσε και το αποτέλεσμα είναι κάτι παραπάνω από θεάρεστο.

Ο ίδιος μιλάει στο Newsbeast και για το μεγάλο του Project το οποίο έχει να κάνει με την «Οδό Ηρακλέους» μέσα από την οποία μας αποκαλύπτει πώς συνδέεται ο ήρωας της ελληνικής μυθολογίας με το Μονακό, καθώς απ’ αυτόν έχει προέλθει το όνομα της πόλης.

– Δημιουργείς εικαστικά έργα ελληνικής μυθολογίας, πώς προέκυψε αυτή η ασχολία;

Εν πρώτοις να επισημάνω ότι δημιουργώ εικαστικές αποδόσεις του απώτερου παρελθόντος γενικότερα, εντούτοις ναι, η μυθολογία ανέκαθεν υπήρξε ο ακρογωνιαίος λίθος για την εικαστική και ερευνητική μου πορεία. Εξ όσων ενθυμούμαι, από πολύ μικρός γοητευόμουν από καθετί που δεσπόζει στον χρόνο και δύναται να αποτελέσει τροφή σκέψης και εξέλιξης για τον κόσμο μας. Η αγάπη μου για το διαχρονικό είναι έμφυτη και η εκάστοτε μυθολογική αφήγηση πηγάζει από τη λεγόμενη Ηρωική Εποχή, ήτοι την Εποχή του Χαλκού, διότι -μεταξύ άλλων- άνθρωποι με θεϊκή καταγωγή και χαρίσματα, οι περίφημοι ήρωες, έζησαν εκείνη την περίοδο κατά την παράδοση. Μυθολογία σημαίνει προφορική μεταλαμπάδευση από γενιά σε γενιά αφηγήσεων εμπνευσμένων από βιώματα, υπαρκτά πρόσωπα και φυσικά φαινόμενα κατά την Εποχή του Χαλκού και του Σιδήρου ακριβώς λόγω έλλειψης γραφής, υπό τη λογοτεχνική προσέγγιση προφανώς. Διότι γραφή, γενικώς μιλώντας, υπήρξε στον Μινωικό και στον Μυκηναϊκό πολιτισμό, ήτοι τη 2η χιλιετία π.Χ., η Γραμμική Α και η Γραμμική Β. Η πτώση της Χαλκοκρατίας τον 12ο αιώνα π.Χ. λοιπόν, παρέσυρε στην άβυσσο της Ιστορίας και τον ηρωικό κόσμο. Ως εκ τούτου, το να απαθανατίζω μέσα από την καλλιτεχνική μου ιδιότητα τα κλέη των προγόνων μας είναι πλέον σκοπός ζωής.

– Τι σημαίνει για εσένα η ελληνική μυθολογία;

Αυτός ο απέραντος κήπος των θαυμάτων που λέγεται ελληνική μυθολογία συγκροτεί την καύσιμη ύλη για την όλη πορεία μου αλλά και τη γενικότερη ψυχοσύνθεσή μου. Ο επικός χαρακτήρας και η μαγεία αυτής της ποιητικής θεώρησης φέρει τέτοια δομή που, υπό κανονικές και ανθρώπινες συνθήκες, δεν θα έπρεπε να αφήνει ασυγκίνητο κανένα μέλος της σύγχρονης κοινωνίας. Οι θυελλώδεις έρωτες, οι μάχες και τα πάθη, η αξιοθαύμαστη σχέση μεταξύ θνητών και αθανάτων και κυρίως ο ανθρωπομορφισμός των Ελλήνων θεών και ο εξανθρωπισμός των ηρώων, διήγειραν τον πνευματικό μου κόσμο. Μία διέγερση η οποία επί σειρά ετών απαθανατίζεται με τρόπο συστηματικό με την αποτύπωσή της στο χαρτί. Να επισημανθεί πως οι ήρωες συνδέθηκαν στενά με την ιστορικότητα των αρχαίων και η λατρεία προς το πρόσωπό τους συνδέθηκε στενά με την επιβίωση της πόλης-κράτους κατά την Αρχαϊκή περίοδο.

– Ποιο είναι το βαθύτερο νόημά της;

Λόγω σπουδών στον χώρο των θετικών επιστημών έμαθα να αναζητώ το υπόβαθρο κάθε μύθου μέσα από δεδομένα, όπερ σημαίνει ενδελεχή μελέτη όλων των πηγών της Ελληνορωμαϊκής Γραμματείας και ακολούθως μελέτη των μεταγενέστερων σχολιαστών τους. Μέσα από την ηρωική γενεαλογία, εντόπισα μία προσπάθεια των ίδιων των αρχαίων για αναζήτηση του παρελθόντος του και διατήρησης της συγγένειας αίματος με τους επικούς προγόνους τους. Συνειδητοποίησα πως η εις βάθος μελέτη της μυθολογίας περιλαμβάνει την ανάλυση διαχρονικών θεμάτων, όπως η ηθική, το πεπρωμένο, ο ηρωισμός και την επιρροή της στην ιστορία, στη λογοτεχνία και την ψυχολογία. Μέσα από τη μυθολογία συνδέεται η αρχαία σοφία με τη σύγχρονη ζωή, αποκαλύπτοντας πολιτισμικές αξίες μέσα από συμβολικές αφηγήσεις, τις λεγόμενες αλληγορίες αλλά και μέσω κωδικοποιημένης πληροφορίας, όπως φερειπείν για τους φυσικούς νόμους των αρχαίων Ελλήνων.

– Ποιοι είναι οι αγαπημένοι σου ήρωες;

Ο αγαπημένος μου ήρωας παιδιόθεν, είναι ο Ηρακλής του Διός και της Αλκμήνης. Προέβην σε αυτήν τη διευκρίνιση, διότι υπό εθνολογικό πρίσμα αναφέρονται διάφορες μυθικές προσωπικότητες με αυτό το όνομα. Ωστόσο ο προαναφερθείς, τω όντι, είναι μακράν ο επικρατέστερος. Η εικών του, ενσαρκώνει τη ρώμη και το ηθικό κάλλος εξού και ο ρόλος του ως ο λύων τα δεσμά του Προμηθέως. Το επίμοχθο των άθλων του τον εδραίωσε ως έναν ακατάλυτο υπερασπιστή της ανθρωπότητας. Πληθωρικός ως προς τη μαχητικότητά του αλλά και τα πάθη του, ατρόμητος -ενίοτε- ατάσθαλος, μαινόμενος και τελικά «ευωχούμενος» με την Ήβη, ένα σύμβολο θριάμβου αλλά και τραγικότητας του ανθρωπίνου πεπρωμένου και διαρκώς προ οφθαλμών των πνευματωδών αλλά και απάντων των ανθρώπων αρχαιόθεν. Τον θεωρώ πρότυπο-κόλαφο στην αδήριτη πραγματικότητα του σήμερα, δεδομένου ότι η κοινωνία μας καθεύδει υπό μανδραγόραν. Προφανώς και έχω μελετήσει και άλλους ένδοξους ήρωες, όπως τον Αχιλλέα, τον Οδυσσέα αλλά και τον Θησέα. Ήδη από τη χρονικά της Ιλιάδας του Ομήρου, ο Ηρακλής αντιπροσωπεύει το ανώτερο όριο ικανοτήτων του επικού πολεμιστή και θα παρότρυνα τους λάτρεις της Ιστορίας να μελετήσουν την εξέλιξη του μύθου του από την Ιλιάδα στην Οδύσσεια, το πώς δηλαδή από θνητός και δεινός στρατηλάτης-πρότυπο στο πρώτο έπος, παρουσιάζεται αποθεωμένος στον Όλυμπο στο δεύτερο. Προσωπική μου άποψη είναι πως ενδεχομένως να πρόκειται για έναν πρώτο τρόπο μετάβασης από την ιστορική υπόσταση στη μυθική.

– Δουλεύεις ένα project, την «Οδό Ηρακλέους». Θα μας εξηγήσεις τι είναι αυτό;

Η αρχική ονομασία του εγχειρήματος ήταν «Οδός Ηρακλέους Μονοίκου», εμπνευσμένο αφενός από τον Λιμένα του Ηρακλέους (Port Hercule) στο Μονακό και το Πριγκιπάτο του Μονακό γενικότερα, αφετέρου από την περίφημη μυθική διάβαση των Άλπεων την οποία πραγματοποίησε ο ήρωας ως επικεφαλής στρατεύματος. Για όσους δεν γνωρίζουν, κατά την παράδοση η ονομασία του Μονακό προκύπτει από το ιερό ή/και το φρούριο του «Ηρακλέους Μονοίκου», τα οποία έχτισε ο ίδιος ο Ηρακλής περνώντας από εκεί κατά την επιστροφή του από την Ιβηρική Χερσόνησο, εκεί δηλαδή όπου κατά την επικρατέστερη μυθολογική εκδοχή έφτασε προκειμένου να εκτελέσει και τελικώς να αποπερατώσει τον 10ο άθλο του. Αρχικός μου στόχος μέσα από διάφορες πολιτιστικές δραστηριότητες ήταν η ανάδειξη του αποήχου του Ελληνισμού στην Κυανή Ακτή και τη Βορειοδυτική Μεσόγειο. Συν τη παρόδω του χρόνου επήλθε συμμετοχή προσώπων και φορέων από διάφορα μέρη του κόσμου, ως αποτέλεσμα διευρύνθηκε ο ορίζοντας και ο χαρακτήρας του εγχειρήματος. Έτσι μετονομάστηκε σε «Οδό Ηρακλέους» και πλέον στοχεύουμε στην ανάδειξη της επιρροής του ενδοξότερου μυθικού ήρωα στο διεθνές στερέωμα και τη σημασία της πολιτισμικής διάδρασης στη Μεσόγειο και την Εγγύς Ανατολή.

– Σε κάποιες ευρωπαϊκές χώρες τα παιδιά διδάσκονται ελληνική μυθολογία. Στην Ελλάδα δεν συμβαίνει αυτό. Σε θλίβει ως γεγονός;

Διδάσκονται ελληνική μυθολογία και τη θαυμάζουν ομολογουμένως. Οι οπτικές ερμηνείας και προσέγγισης των μύθων είναι ένα πολυδιάστατο σύστημα πληροφοριών και, προκειμένου να διαδοθεί επαρκώς σε όλες τις βαθμίδες του εκπαιδευτικού συστήματος, χρειάζεται προγραμματισμός σοβαρός. Στην Ελλάδα προφανώς και δεν υφίσταται κάτι τέτοιο σε ικανό βαθμό και το ερώτημα που γεννάται είναι κατά πόσο είναι διατεθειμένοι οι εκάστοτε αρμόδιοι να προβούν στην υλοποίηση της όποιας πρωτοβουλίας με ώριμο σχεδιασμό, όραμα και χωρίς γραφικότητες. Μέχρι προ ολίγων ετών μου προκαλούσε θλίψη, πλέον μου προκαλεί έντονο προβληματισμό, για αυτό και η πολιτιστική εκστρατεία «Οδός Ηρακλέους». Είναι η έμπρακτη απάντηση σε έναν κόσμο του οποίου, λόγω υπέρμετρης εισαγωγής καινών δαιμονίων, το ενδιαφέρον για την πανάρχαια κληρονομιά φυραίνει διαρκώς.

– Σε έχουν τιμήσει από πολλές ξένες χώρες για αυτή σου τη δραστηριότητα; Ποιες ήταν αυτές;

Ω ναι, με αφορμή τη δράση μου για τον Ηρακλή έχω λάβει διάφορες βραβεύσεις, τίτλους και προτάσεις συνεργασίας από διάφορες χώρες και οργανισμούς της οικουμένης. Επί παραδείγματι από τη Διεθνή Ακαδημία Ηθικής στην Ινδία (IAE), από τη Διεθνή Ομοσπονδία Λογοτεχνίας και Υψηλής Νοημοσύνης, την Εθνική Ακαδημία Ιστορίας και Γεωγραφίας του Μεξικό (UNAM), από ειδησεογραφικούς οίκους της Γερμανίας και του Ιράκ και πολλούς άλλους φορείς. Αν μη τι άλλο, η ελληνική μυθολογία και δη ο μύθος του Ηρακλέους άφησαν ανεξίτηλο το αποτύπωμά τους στον σύγχρονο κόσμο και δεν μιλάμε μόνο για τον Δυτικό Κόσμο. Σε αυτό το σημείο να αναφέρω και την Ελληνίδα, διεθνώς πολυβραβευμένη ποιήτρια και ιδρύτρια του διεθνούς εγχειρήματος Poetry Unites People, κυρία Εύα Λιανού Πετρόπουλου, η οποία επένδυσε στο όραμά μου εν τοις πράγμασι, συμβάλλοντας αποφασιστικά στη διάδοσή του.

– Τι θα ήταν το σήμερα, αν δεν υπήρχε το χθες;

Ένα απέραντο, ομιχλώδες τοπίο, μία βάδιση στα τυφλά χωρίς προορισμό κατά την ταπεινή μου άποψη. Η επιμελής ενασχόληση με την ιστορία αποτελεί το δέον, είναι ένα παράθυρο προς το παρελθόν, μία πηγή γνώσης και σοφίας που μας βοηθά να κατανοήσουμε όχι μόνο το παρόν. Διότι καταλαβαίνοντας πώς εξελίσσονταν τα γεγονότα στο παρελθόν, μπορούμε να κατανοήσουμε πώς φτάσαμε στο παρόν και τρόπον τινά μας βοηθά να προβλέπουμε μελλοντικές καταστάσεις. Μέσα από τη μελέτη -και όχι «διάβασμα»- του παρελθόντος μας, διδασκόμαστε για τα κατορθώματα αλλά και τις αποτυχίες των προηγούμενων γενεών και για την αλληλεπίδρασή τους με άλλους πολιτισμούς. Διότι όπως έλεγε και ο αείμνηστος Σαράντος Καργάκος, «σήμερα κανείς δεν θέλει να ακούσει το παρελθόν κι όμως αυτό που ονομάζουμε μέλλον είναι το παρελθόν που μπαίνει από άλλη πόρτα».