Οι πρώτες γραπτές μαρτυρίες για έργο αναστήλωσης του Ναβουχοδονόσορα σε ζιγκουράτ ηλικίας 2.500 ετών βρέθηκαν στο Ιράκ

Στο Ιράκ, μια ομάδα αρχαιολόγων ανακάλυψε δύο πήλινους κυλίνδρους, στους οποίους βρέθηκε χαραγμένο το πρώτο κείμενο που έχει ανακαλυφθεί ποτέ σχετικά με την αναστήλωση ενός ζιγκουράτ στην αρχαία πόλη Κις. Παλαιότερα, οι αρχαιολογικές ανασκαφές είχαν ανακαλύψει μόνο κάποιες αναφορές στο ζιγκουράτ του Κις σε ενσφράγιστους πλίνθους. Αυτή τη φορά, οι ερευνητές βρήκαν μια βασιλική επιγραφή που ανήκει στον μεγαλύτερο πρωτεργάτη της ανοικοδόμησης στην αρχαία Βαβυλώνα, τον βασιλιά Ναβουχοδονόσορα.

Οι δύο κύλινδροι, που είναι σχεδόν πανομοιότυποι, παρέχουν μια λεπτομερή περιγραφή του σχεδίου του Ναβουχοδονόσορα για την αποκατάσταση του ζιγκουράτ στο Κις, που είχε κατασκευαστεί υπό την ηγεσία ενός προηγούμενου βασιλιά, το όνομα του οποίου παραμένει άγνωστο. Τα γραφόμενα στους δύο κυλίνδρους παραπέμπουν περισσότερο σε μύθο και περιγράφουν τη θεϊκή έμπνευσή του Ναβουχοδονόσορα να ξαναχτίσει το κτίριο, ισχυριζόμενοι ότι οι θεοί Ζαμπάμπα και Ιστάρ τον παρακίνησαν να ολοκληρώσει το έργο, όταν ο ναός καταστράφηκε.

Αν και οι προσπάθειες ανακατασκευής του βασιλιά Ναβουχοδονόσορα αποτελούν αντικείμενο θρύλων, αυτοί οι δύο κύλινδροι αποτελούν το πρώτο κείμενο που τεκμηριώνει την πραγματική έκταση του έργου του βασιλιά της Βαβυλώνας. Παράλληλα, οι κύλινδροι περιέχουν και τα λόγια του ίδιου του Ναβουχοδονόσορα, με τα οποία ανακοινώνει τις προθέσεις του και εξηγεί γιατί επέλεξε να πραγματοποιήσει το έργο στο όνομα των θεών.

Μια βασιλική επιγραφή

Το 2013, δύο κάτοικοι του Ιράκ παρέδωσαν δύο συμπαγείς, βαρελοειδείς κυλίνδρους από ψημένο πηλό στην Κρατική Επιτροπή Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Iraq. Τους βρήκαν τυχαία, «στο λόφο του ζιγκουράτ» στο Tell Al-Uhaimir, όπου βρίσκονται τα ερείπια της αρχαίας πόλης Κις.

Το κείμενο και στους δύο κυλίνδρους είναι οργανωμένο σε δύο στήλες και χωρίζεται από μια κάθετη γραμμή. Στις πρώτες γραμμές, ο βασιλιάς αναγγέλλει τον τίτλο του και αναφέρεται σε μερικά από τα θρησκευτικά του έργα πριν περάσει στο κύριο θέμα. Έπειτα το κείμενο περιγράφει πώς το ζιγκουράτ χτίστηκε αρχικά από έναν πρώην βασιλιά και αργότερα ανακαινίστηκε από έναν άλλο και τοποθετεί τον Ναβουχοδονόσορα μέσα σε αυτή τη γενεαλογία. Στη συνέχεια, το κείμενο εξηγεί τι σκοπεύει να επιτύχει, αφιερώνοντας την πρωτοβουλία στους θεούς της πόλης, τον Ζαμπάμπα και την Ιστάρ. Ένας από τους συγγραφείς της μελέτης εξήγησε ότι «ο Ζαμπάμπα είναι ο θεός του πολέμου, η σύζυγός του Ιστάρ είναι η θεά του πολέμου και του έρωτα, οι περισσότεροι θεοί και οι σύζυγοί τους στην αρχαία Μεσοποταμία λατρεύονταν στον ίδιο ναό, ενώ η Ιστάρ λατρευόταν στην Ουρούκ ως η κύρια θεά της πόλης και σε πολλές άλλες πόλεις».

Η αναστήλωση του ναού των θεών

Η επιγραφή αναφέρει ότι «…Το ζιγκουράτ του Κις, το οποίο είχε χτίσει ένας βασιλιάς του παρελθόντος, αλλά τα τείχη του είχαν καταρρεύσει, (και) ένας προηγούμενος βασιλιάς είχε αποκαταστήσει (τα κατεστραμμένα τείχη) και είχε θεμελιώσει τη δομή του καταλλήλως, με την πάροδο του χρόνου, αυτό (και πάλι) έγινε αδύναμο, (τα τείχη του) κατέρρευσαν και οι βροχές παρέσυραν τα τούβλα του».

Ωστόσο, όπως αναφέρει δημοσίευμα του ιστότοπου Interesting Engineering, η απουσία οποιασδήποτε συγκεκριμένης αναφοράς στον βασιλιά του παρελθόντος προβλημάτισε τους αρχαιολόγους, αφήνοντάς τους να κάνουν εικασίες. «Είναι δύσκολο να απαντήσουμε στο ερώτημα γιατί δεν τον ανέφερε», σημείωσαν οι ερευνητές. Ανέφερε, ωστόσο, τους θεούς, δηλώνοντας ότι «ομόρφυνε την εξωτερική του εμφάνιση και τον έκανε [να λάμπει]» για αυτούς. Η επιγραφή ολοκληρώνεται με μια προσευχή: «Ω Ζαμπάμπα και Ιστάρ, κοιτάξτε αυτό και, με την υψηλή σας εντολή, ας είναι μακρά η ζωή μου, ας φτάσω σε πολύ μεγάλη ηλικία, ας νικήσω τους εχθρούς μου, (και) ας σκοτώσω τους αντιπάλους μου, με τα ισχυρά σας όπλα, ας κατατροπώσω (και) ας δέσω τους εχθρούς μου».