Ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, σε ομιλία του στο πλαίσιο του “Delphi Economic Forum Washington D.C. VII” που διοργάνωσε το FDD (The Foundation for Defense of Democracies), τόνισε την κοινή στάση Ελλάδας-Ισραήλ απέναντι σε περιφερειακές προκλήσεις, απορρίπτοντας κάθε ιδέα αποκλεισμού της Τουρκίας. Η εκδήλωση εστίασε σε διεθνείς και τοπικές εξελίξεις σε Άμυνα και Ασφάλεια, ενώ ο Δένδιας μίλησε χθες, Τρίτη 3 Φεβρουαρίου, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στην Ουάσινγκτον. Τον προλόγισαν ο Συμεών Τσομώκος, ιδρυτής του Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, και ο Έντι Ζεμενίδης, εκτελεστικός διευθυντής του Συμβουλίου Ελληνοαμερικανικής Ηγεσίας (HALC), σε διάλογο με τον Τζόναθαν Σάντζερ, εκτελεστικό διευθυντή του FDD.
Δένδιας: «Θα ήταν ευχής έργο αν τελικά η Τουρκία συμμετέχει σε αυτό που κάνουμε (Ελλάδα και Ισραήλ)»
Ο Έλληνας υπουργός ξεκαθάρισε ότι η συμμετοχή της Τουρκίας σε συνεργασίες Ελλάδας-Ισραήλ θα ήταν ιδανική, αλλά υπό προϋποθέσεις βασισμένες σε διεθνείς κανόνες. «Αυτό όμως έχει κάποιες προϋποθέσεις. Υπάρχουν κανόνες. Οι κανόνες δεν είναι κανόνες του Ισραήλ, της Ελλάδας, της Αιγύπτου, της Τουρκίας, είναι οι κανόνες της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας. Αν η Τουρκία αποδεχθεί τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας και προσχωρήσει στη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, τότε μπορούμε να συνεργαστούμε όλοι μαζί», δήλωσε.
Επέμεινε ότι τέτοια συνεργασία αποκλείεται αν η Άγκυρα αρνείται βασικές αρχές, όπως τα δικαιώματα νησιών σε υφαλοκρηπίδα, χωρικά ύδατα πέραν των 6 ναυτικών μιλίων ή ΑΟΖ, ακόμη και για μεγάλα νησιά όπως η Κρήτη. «Αλλά αν δεν το κάνει, αν η Τουρκία έχει αυτή την περίεργη ιδέα ότι τα νησιά δεν έχουν υφαλοκρηπίδα ή χωρικά ύδατα πέραν των 6 ν.μ. ή ΑΟΖ, ανεξαρτήτως μεγέθους, όπως στην περίπτωση της Κρήτης, όπου σύμφωνα με τον τουρκικό τρόπο «ερμηνείας» του Διεθνούς Δικαίου – η Κρήτη έχει μόνο χωρικά ύδατα 6 ν.μ. πώς μπορεί να γίνει συζήτηση;», αναρωτήθηκε.
Παρά τις διαφωνίες, ο Δένδιας υπερασπίστηκε τη συνέχιση του διαλόγου με την Τουρκία. «Και, παρόλα αυτά, η θέση της ελληνικής κυβέρνησης και η προσωπική μου θέση είναι να συνεχίσουμε τις συνομιλίες με την Τουρκία. Γιατί, κάποια στιγμή στο μέλλον, αν υπάρχουν ανοιχτοί δίαυλοι επικοινωνίας, η Τουρκία ίσως κατανοήσει εν τέλει ότι και τα δικά της συμφέροντα είναι πολύ πιο κοντά σε αυτό που κάνουμε εμείς, αυτό που κάνει το Ισραήλ, αυτό που κάνει η ΕΕ σε σχέση με μια «ατομικιστική» προσέγγιση για την αναβίωση κάποιου είδους Οθωμανικής Αυτοκρατορίας με τη μορφή που είχε μέχρι τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και που θεωρώ ότι θα είναι αρκετά δύσκολο να γίνει σήμερα», τόνισε.
Η «Γαλάζια Πατρίδα» ως «παγίδα» και ερωτήματα για Τραμπ-Ερντογάν
Ο Δένδιας χαρακτήρισε τη θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας» παγίδα για την τουρκική κοινωνία, σημειώνοντας ότι εξελίχθηκε σε επίσημο δόγμα του τουρκικού κράτους μέσα σε λίγα χρόνια και διδάσκεται πλέον στα σχολεία. «Μου λένε ότι τώρα το διδάσκουν στα τουρκικά σχολεία. Φοβάμαι ότι είναι μια παγίδα για όλους μας. Και μια παγίδα ειδικά για την τουρκική κοινωνία».
Για τις σχέσεις Τραμπ-Ερντογάν, έθεσε ρητορικά ερωτήματα: γιατί ο Αμερικανός Πρόεδρος να μην επηρεάσει τον Τούρκο προς δυτικές αξίες, αντί για το αντίστροφο; «Γιατί ο Πρόεδρος Τραμπ να αποδέχεται την ιδέα ενός ισλαμικού στοιχείου στην περιοχή και να μην τραβά τον Πρόεδρο Ερντογάν προς την αρχική του θέση;». «Η αρχική θέση του Προέδρου Ερντογάν» ήταν ότι «ήθελε η Τουρκία να γίνει μέλος της ΕΕ. Ήθελε ανθρώπινα δικαιώματα. Ήθελε κράτος δικαίου στην Τουρκία. Γιατί να μην τον επαναφέρουμε στην αρχική θέση του; Είναι ρητορικό φυσικά το ερώτημα, ποιος είμαι εγώ που θα υπαγορεύσω τί θα κάνει ο Πρόεδρος Τραμπ ή ο Πρόεδρος Ερντογάν; Τους σέβομαι και τους δύο, είναι ηγέτες των χωρών τους, αρχηγοί κυβερνήσεων».
Επενδύσεις σε Άμυνα, Ατζέντα 2030 και Ασπίδα του Αχιλλέα
Κύριος στόχος της επίσκεψης στις ΗΠΑ είναι η κοινή αντίληψη προκλήσεων, σύμφωνα με τον Δένδια. «Πρέπει να έχουμε κοινή αντίληψη των προκλήσεων της περιοχής μας. Εάν δεν έχουμε αυτό, τα υπόλοιπα θα είναι πρόβλημα. […] εάν συμφωνήσουμε με τις ΗΠΑ πώς θέλουμε να είναι αυτός ο κόσμος σε δέκα χρόνια, τα επόμενα θα ακολουθήσουν».
Η Ελλάδα ξοδεύει πάνω από 3,4% του ΑΕΠ σε Άμυνα, παρά την πρόσφατη κρίση που έκοψε 30% του ΑΕΠ της. «Είμαστε ακόμα όρθιοι και νομίζω ότι έχουμε έναν από τους καλύτερους στρατούς, από τις καλύτερες Ένοπλες Δυνάμεις στην ΕΕ, δεδομένου του μεγέθους μας, και πολύ καλύτερες από χώρες που έχουν τριπλάσιο, τετραπλάσιο ή και πενταπλάσιο ΑΕΠ από εμάς». Με την «Ατζέντα 2030», οι ΕΔ μετατρέπονται σε «μηχανή πληροφοριών» ικανή να επεξεργάζεται δεδομένα για κυβερνοασφάλεια, διάστημα, βαλλιστικούς πυραύλους κ.λπ. «Πλέον όμως δεν είναι έτσι. Τώρα, οι Ένοπλες Δυνάμεις μας του 20ου αιώνα, είναι μια μηχανή πληροφοριών. Πρέπει να είναι ικανές να απορροφήσουν δεδομένα, να κατανοήσουν τα δεδομένα, και να ανταποκριθούν στην πρόκληση σύμφωνα με τα δεδομένα που επεξεργάστηκαν».
Η συνεργασία με το Ισραήλ (π.χ. επίσκεψη Katz στην Αθήνα) φέρνει καινοτομία στον 21ο αιώνα. Για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», πρόκειται για ολιστικό σύστημα κατά κάθε απειλής, με 50% ελληνική παραγωγή και μεταφορά τεχνογνωσίας. «Δεν θα το κάνουμε αυτό [αγορές]. Θα παράγουμε το 50% των προϊόντων στην Ελλάδα και θα λάβουμε και τεχνογνωσία από το απόλυτα επιτυχημένο ισραηλινό οικοσύστημα καινοτομίας». Η Ελλάδα διδάσκει στο Ισραήλ naval θέματα.
Δένδιας για Κύπρο, ΕΕ και Ινδία
Για την Κύπρο: «ως αδελφή χώρα και αδελφό έθνος δεν εννοούμε μόνο τους Ελληνοκύπριους αλλά και τους Τουρκοκύπριους». «Υποστηρίζουμε μια ενοποιημένη Κύπρο, μέλος της ΕΕ, με πλήρη δικαιώματα για όλους» – συμφέρον και για Τουρκία.
Η ΕΕ χρειάζεται αυτόνομη άμυνα, ικανή να αντιμετωπίσει Ρωσία και Νότο (Σαχέλ). «Η Ευρώπη πρέπει να δημιουργήσει αυτόνομες δυνατότητες άμυνας. […] Πρέπει να μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Και να αντιμετωπίζει τις ΗΠΑ ως ίσος προς ίσο».
Τέλος, κάλεσε για εγγύτητα με Ινδία: «Πρέπει να φέρουμε την Ινδία πιο κοντά μας. Είναι η χώρα με το μεγαλύτερο πληθυσμό στον κόσμο, 1,5 δισεκατομμύρια, τέσσερις φορές ο πληθυσμός της ΕΕ. Θα είναι η τρίτη οικονομική δύναμη του κόσμου σε μερικά χρόνια και είναι δημοκρατία». Σχεδιάζει επίσκεψη εκεί μετά τις ΗΠΑ, επισημαίνοντας κοινές ασκήσεις και παρουσία ινδικών φρεγατών στην Ερυθρά Θάλασσα.