Η ΕΕ εμφανίζεται διχασμένη απέναντι στη Γαλλία για το πώς πρέπει να προχωρήσει η επικύρωση της νέας εμπορικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ, με μια γερμανόστροφη πλειοψηφία να μπλοκάρει τις γαλλικές απαιτήσεις για πρόσθετες δικλίδες ασφαλείας και ρήτρες λήξης.

Η Γαλλία πιέζει ώστε η εμπορική συμφωνία ΕΕ–ΗΠΑ, που κλείστηκε πέρυσι στο Τέρνμπερι της Σκωτίας, να «θωρακιστεί» απέναντι στις μελλοντικές κινήσεις της κυβέρνησης Τραμπ, ζητώντας ρήτρα αναστολής της συμφωνίας σε περίπτωση αμερικανικής απειλής κατά της ευρωπαϊκής εδαφικής ακεραιότητας και αυστηρό χρονικό όριο λήξης το 2028. Αντίθετα, η πλειοψηφία των κρατών-μελών, με αιχμή τη Γερμανία και τη στήριξη χωρών όπως η Ιταλία, η Ελλάδα, η Ολλανδία, οι σκανδιναβικές και οι βαλτικές χώρες, θέλει η ΕΕ να πάει στις συνομιλίες της 6ης Μαΐου με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο χωρίς αλλαγές στο αρχικό κείμενο, υιοθετώντας τη γραμμή «a deal is a deal».

Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συντάσσεται σε μεγάλο βαθμό με τη Γαλλία, ζητώντας να προστεθούν «sunrise» και «sunset» ρήτρες που θα συνδέουν την κατάργηση των δασμών της ΕΕ σε βιομηχανικά προϊόντα με την άρση των αμερικανικών δασμών σε προϊόντα χάλυβα και θα θέτουν ημερομηνία λήξης της συμφωνίας πριν από τη λήξη της θητείας Τραμπ. Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ να ακυρώσει τους αρχικούς «Liberation Day» δασμούς του Τραμπ, καθώς και η αβεβαιότητα για το νέο δασμολογικό καθεστώς που θα ισχύσει μετά τον Ιούλιο, περιπλέκουν το εσωτερικό παζάρι στην ΕΕ, αλλά δεν αρκούν, προς το παρόν, για να γυρίσουν τη ζυγαριά υπέρ του Παρισιού.

Η ΕΕ, η Γαλλία και η μάχη για τους όρους του deal

Στο εσωτερικό του Συμβουλίου, η Γαλλία προβάλλει το επιχείρημα ότι το γεωπολιτικό περιβάλλον έχει αλλάξει ριζικά από τον περασμένο Ιούλιο, επικαλούμενη τόσο τις απειλές Τραμπ όσο και τη νέα δασμολογική πραγματικότητα μετά την ακύρωση των προηγούμενων μέτρων. Ζητά έτσι η ΕΕ να αναθεωρήσει το «ενεργοποιητικό» νομοθετικό πλαίσιο της συμφωνίας, ώστε η κατάργηση των ευρωπαϊκών δασμών στα αμερικανικά βιομηχανικά προϊόντα να γίνει υπό αυστηρές προϋποθέσεις και με σαφές χρονικό τέλος.

Ωστόσο, οι περισσότερες κυβερνήσεις στην ΕΕ φοβούνται ότι μια σκληρή γραμμή απέναντι στις ΗΠΑ θα εκληφθεί στην Ουάσινγκτον ως αμφισβήτηση της ίδιας της συμφωνίας, υπονομεύοντας τη στρατηγική σχέση των δύο πλευρών σε μια περίοδο παγκόσμιας αστάθειας. Διπλωμάτες που συμμετέχουν στις κλειστές διαβουλεύσεις τονίζουν ότι ο βασικός στόχος τους είναι «να φύγει γρήγορα από το τραπέζι» η υπόθεση της εμπορικής συμφωνίας, χωρίς νέες εντάσεις ΕΕ–ΗΠΑ.

Η γαλλική μειοψηφία στην ΕΕ και τα επόμενα βήματα

Παρότι η Γαλλία παραμένει κορυφαία δύναμη εντός της ΕΕ, με ιστορικό και θεσμικό βάρος, δεν φαίνεται να συγκεντρώνει τις απαραίτητες ψήφους για να σχηματίσει μπλοκάρον μειοψηφίας στο Συμβούλιο υπέρ των προτάσεών της. Ορισμένες χώρες, όπως η Ισπανία, στηρίζουν μεν την ιδέα μιας «sunset clause», αλλά διαφωνούν με τη σκληρή γραμμή Παρισιού ως προς τις υπόλοιπες ασφαλιστικές δικλίδες, επιλέγοντας μια πιο πραγματιστική στάση.

Την ίδια ώρα, ο Επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφκοβιτς επισκέπτεται την Ουάσινγκτον και πιέζει για ταχεία επικύρωση του deal, ευθυγραμμιζόμενος με τη γραμμή μεγάλου μέρους της ΕΕ που επιμένει ότι η συμφωνία πρέπει να προχωρήσει χωρίς νέα εμπόδια. Ο διαπραγματευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Μπερντ Λάνγκε, αναγνωρίζει μεν ότι δεν υπάρχει «ενιαίο μέτωπο» στο Συμβούλιο, αλλά θεωρεί πως αυτή η εσωτερική ασυνεννοησία δημιουργεί χώρο για περαιτέρω διαπραγμάτευση, κρατώντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να κερδίσει η Γαλλία κάποιες από τις απαιτήσεις της.