Η επιστροφή της Μεγάλης Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι καινούργια. Επανήλθε όμως στο προσκήνιο με τη δήλωση του πρόσφατα παραιτηθέντος υπουργού Υγείας που δήλωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει να επιδιώξει την επανένταξή του στην Ευρωπαϊκή Ένωση. «Η αποχώρηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν ένα καταστροφικό λάθος», επέμεινε. «Μας έχει αφήσει φτωχότερους, λιγότερο ισχυρούς και με μικρότερο έλεγχο από οποιαδήποτε άλλη στιγμή πριν από τη βιομηχανική επανάσταση». Καταδικάζοντας το δημοψήφισμα του Brexit του 2016, συνέχισε: «Δεν μπορούμε πλέον να αντέξουμε να σιωπούμε γι’ αυτό. Πρέπει να ξαναχτίσουμε το επιχείρημα. Χρειαζόμαστε μια νέα ειδική σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση, γιατί το μέλλον της Βρετανίας βρίσκεται στην Ευρώπη και κάποια μέρα ξανά μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση».
Ο πρώην υπουργός Υγείας έκανε αυτές τις τολμηρές δηλώσεις στο συνέδριο του Εργατικού Κόμματος, κατά τη διάρκεια του οποίου εξέφρασε επίσης την πρόθεσή του να είναι υποψήφιος σε οποιαδήποτε εσωκομματική πρόκληση ηγεσίας απέναντι στον Στάρμερ, ο οποίος έχει δεχθεί πιέσεις από δεκάδες βουλευτές να παραιτηθεί ή να ορίσει χρονοδιάγραμμα αποχώρησής του.
Είχε προηγηθεί η ομιλία του βασιλιά Καρόλου, κατά την επίσημη ομιλία του στο βρετανικό κοινοβούλιο για την έναρξη της νέας κοινοβουλευτικής περιόδου, που είχε πει ότι η Βρετανία ετοιμάζεται να εισαγάγει νέα νομοθεσία που θα ενισχύει τους δεσμούς της με την Ευρωπαϊκή Ένωση. «Ελπίζω ότι στη διάρκεια της ζωής μου θα μας καλωσορίσουν ξανά πλήρως και ουσιαστικά στην καρδιά της Ευρώπης ως μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης», δήλωσε επίσης ο Βρετανός υπουργός Εμπορίου στο AFP, σε συνέντευξή του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ωστόσο, έσπευσε να διευκρινίσει: «Δεν πρόκειται να συμβεί αυτό το καλοκαίρι».
Όμως, όπως γνωρίζουμε όλοι, χρειάζονται δύο για να χορέψουν τανγκό. Το Λονδίνο μπορεί να θέλει. Οι Βρυξέλλες όμως; Το Ηνωμένο Βασίλειο μοιάζει να χορεύει μόνο του την επανεκκίνηση των σχέσεων. Διότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε ήδη προχωρήσει σε άλλα θέματα και δεν φαίνεται διατεθειμένη να ανοίξει ξανά ζητήματα που είχαν διευθετηθεί μέσω της Συμφωνίας Εμπορίου και Συνεργασίας, και επιθυμούσε πρωτίστως να δει τη συμφωνία να εφαρμόζεται. Πώς όμως θα αντιδράσουν μεμονωμένα τα άλλα κράτη μέλη; Η Γαλλία προτιμά μια προσέγγιση με το Ηνωμένο Βασίλειο εκτός των πλαισίων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σε διμερές επίπεδο, σε συμμαχίες προθύμων. Όταν όμως πρόκειται για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Παρίσι βλέπει το Ηνωμένο Βασίλειο ως μια τρίτη χώρα που πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως, για παράδειγμα, ο Λίβανος. Η Γερμανία δεν βρίσκεται ακριβώς στην ίδια γραμμή. Υποδέχεται θετικά την επανεκκίνηση, με κάποια νοσταλγία για τις παλιές καλές εποχές. Οι Ευρωπαίοι νοσταλγούν να στέλνουν τα παιδιά τους για σπουδές στα βρετανικά πανεπιστήμια. Όμως, για μια στενότερη σχέση, το Λονδίνο πρέπει να παρουσιάσει έναν πιο πειστικό λόγο από τη βρετανική ανάπτυξη. Αν τολμούσε να μιλήσει ανοιχτά και ξεκάθαρα για την ασφάλεια και την κοινή ευρωπαϊκή κυριαρχία, τότε θα μπορούσε κανείς να περιμένει ότι και η Γαλλία θα έμπαινε στην πίστα του χορού.
Η επανεκκίνηση των σχέσεων με το Λονδίνο δεν αποτελεί λοιπόν κορυφαία προτεραιότητα για τις Βρυξέλλες, αφού η προσοχή είναι στραμμένη στην ανταγωνιστικότητα, στην Ουκρανία, στον επόμενο προϋπολογισμό και σαφώς στη Μέση Ανατολή. Οι περισσότερες συνομιλίες μεταξύ Βρυξελλών και Ηνωμένου Βασιλείου διεξάγονται σε τεχνικό επίπεδο ακριβώς επειδή η σημερινή σχέση, παρότι δεν είναι καλή, βλάπτει το Ηνωμένο Βασίλειο πολύ περισσότερο απ’ ό,τι την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Θυμίζουμε ότι στο δημοψήφισμα του 2016, το 52% των Βρετανών ψήφισε υπέρ του Brexit. Στις 31 Ιανουαρίου 2020, έπειτα από χρόνια σκληρών διαπραγματεύσεων, το Ηνωμένο Βασίλειο έγινε η πρώτη χώρα που αποχώρησε από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
