Αρχαιολόγοι ανακάλυψαν στο Ισραήλ ένα βλήμα σφενδόνης ηλικίας 2.100 ετών, στο οποίο ήταν χαραγμένο ένα καυστικό μήνυμα που απευθυνόταν σε εχθρικές δυνάμεις.
Οι επιστήμονες βρήκαν τη σφαίρα σε μια νεκρόπολη κατά μήκος ενός αρχαίου δρόμου στην Ίππο, μία περιοχή που κάποτε ήταν σημαντική έδρα επισκόπου κατά τη βυζαντινή εποχή. Η πόλη ήταν γνωστή ως Σουσίτα κατά την ελληνιστική περίοδο, η οποία διήρκεσε από το 323 π.Χ. έως περίπου το 31 π.Χ.
Το βλήμα, το οποίο οι αρχαιολόγοι χρονολογούν στον 2ο αιώνα π.Χ., είχε χαραγμένη την ελληνική λέξη «Μάθου», σύμφωνα με δελτίο Τύπου που έλαβε το Fox News Digital.
Μια φωτογραφία της αρχαίας, οβάλ μορφής σφαίρας σφεντόνας από μόλυβδο δείχνει αχνά ίχνη της ελληνικής γραφής.
Ο Μάικλ Άισενμπεργκ, αρχαιολόγος του Πανεπιστημίου της Χάιφα, ο οποίος δημοσίευσε πρόσφατα τα ευρήματά του στο περιοδικό PEQ μαζί με τη συνάδελφό του, Αρλέτα Κοβαλέβσκα, πιστεύει ότι η φράση ήταν μια «σαρκαστική» πρόκληση, όπως είπε.
«Μόνο στην Ίππο, έχουν εντοπιστεί μέχρι στιγμής 69 τέτοια βλήματα, αλλά αυτό είναι το πρώτο στον κόσμο που φέρει την επιγραφή “Μάθου”», δήλωσε ο Άισενμπεργκ.
«Αυτό αντιπροσωπεύει το τοπικό σαρκαστικό χιούμορ εκ μέρους των υπερασπιστών της πόλης, οι οποίοι ήθελαν να δώσουν ένα μάθημα στους εχθρούς τους με ένα κλείσιμο του ματιού: “Μάθε το μάθημά σου!“».
Το αντικείμενο έχει μήκος περίπου 3,2 εκατοστά και πλάτος 1,95 εκατοστά, ενώ ζυγίζει 38 γραμμάρια. Οι ανασκαφείς εντόπισαν σημάδια ζημιάς από πρόσκρουση στο βλήμα και εκτιμούν ότι κάποτε ζύγιζε 45 γραμμάρια.
Το βλήμα πιθανότατα «εκτοξεύθηκε από τους υπερασπιστές της πόλης από τα τείχη προς τον εχθρό που προχωρούσε για να πολιορκήσει την πόλη», ανέφεραν οι αρμόδιοι. «Η εύρεση βλήματος σφεντόνας με επιγραφή είναι πολύ σπάνια· η εύρεση αυτής της ελληνικής λέξης σε βλήμα σφεντόνας αποτελεί παγκόσμια πρωτιά».
Οι μολύβδινες σφαίρες θεωρούνταν φθηνή, αλλά θανατηφόρα μορφή πυρομαχικών εκείνη την εποχή.
«Οι σφαίρες σφεντόνας κατασκευάζονταν με χύτευση μολύβδου σε πέτρινα καλούπια, μια σχετικά απλή διαδικασία που μπορούσε να πραγματοποιηθεί ακόμη και κατά τη διάρκεια μιας στρατιωτικής εκστρατείας», σημειώνεται στην ανακοίνωση.
Αξιωματούχοι ανέφεραν ότι «πολλά βλήματα ήταν διακοσμημένα με το όνομα ενός στρατιωτικού διοικητή, το όνομα μιας πόλης, σαρκαστικό χιούμορ παρόμοιο με το “Πιάσε!” ή σύμβολα που αποσκοπούσαν να τους προσδώσουν δύναμη, όπως τρίαινα, κεραυνός ή σκορπιός».
«Το αντικείμενο αποτελεί μια ασυνήθιστη και άνευ προηγουμένου ανακάλυψη», δήλωσε ο Άισενμπεργκ.
«Είναι πολύ σπάνιο να βρεθεί σφαίρα σφεντόνας με επιγραφή· το να βρεθεί αυτή η ελληνική λέξη σε σφαίρα σφεντόνας συμβαίνει για πρώτη φορά», δήλωσε ο Άισενμπεργκ στο Fox News Digital.
«Γνωρίζουμε παρόμοια χλευαστικά ή σαρκαστικά αστεία που απευθύνονταν στον εχθρό, αλλά αυτό το συγκεκριμένο παράδειγμα ήταν άγνωστο και αποκαλύπτει την τοπική τάση για χιούμορ μεταξύ των ελληνιστικών υπερασπιστών της Ίππου».
Επίσης, επεσήμανε τη σημασία του τόπου όπου βρέθηκε, κάτι που υποδηλώνει έντονα ότι εκτοξεύθηκε κατά τη διάρκεια πολιορκίας.
«Η θέση της σφαίρας κοντά στον αρχαίο κεντρικό δρόμο, κάτω από τα οχυρωματικά έργα της πόλης, σε συνδυασμό με το σημάδι πρόσκρουσης πάνω στη σφαίρα, προσφέρει μια ζωντανή αναπαράσταση των υπερασπιστών που έριξαν τη σφαίρα προς τις πολιορκητικές δυνάμεις που προχωρούσαν προς την πόλη», δήλωσε ο Άισενμπεργκ.
Η ανακάλυψη προστίθεται στον αυξανόμενο κατάλογο σημαντικών αρχαιολογικών ευρημάτων στην Ίππο.
Οι ανασκαφές έφεραν στο φως πέρυσι ένα χριστιανικό κέντρο φροντίδας ηλικιωμένων 1.600 ετών στην Ίππο, πιθανώς το παλαιότερο γηροκομείο στον κόσμο.
Επίσης στην Ίππο, οι αρχαιολόγοι βρήκαν πέρυσι έναν θησαυρό αρχαίων κοσμημάτων και χρυσών νομισμάτων, χάρη στους ανιχνευτές μετάλλων.
