Την ώρα που η Ουάσινγκτον ζει στον ρυθμό των νέων πολέμων του Ντόναλντ Τραμπ, στον Λευκό Οίκο παίζεται σιωπηλά η μάχη της διαδοχής ανάμεσα στον Τζέι Ντι Βανς και τον Μάρκο Ρούμπιο. Ο 45ος και 47ος πρόεδρος των ΗΠΑ ρωτά διαρκώς συμβούλους και δωρητές «ποιον προτιμάτε για το 2028;», μετατρέποντας τον αντιπρόεδρο και τον υπουργό Εξωτερικών σε άτυπους μονομάχους για το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών. Σε πρόσφατο δείπνο στο Μαρ‑α‑Λάγκο, το χειροκρότημα για τον Ρούμπιο ήταν αισθητά δυνατότερο, αλλά οι δημοσκοπήσεις εξακολουθούν να δείχνουν τον Βανς ως φαβορί για το 2028.
Πίσω από τα χειροκροτήματα κρύβεται μια βαθύτερη ιδεολογική σύγκρουση: ο «αντι-παρεμβατικός», λαϊκιστής Βανς απέναντι στον «γεράκι» της εξωτερικής πολιτικής Ρούμπιο. Η πρόσφατη μαζική επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν και η επιχείρηση σύλληψης του Νικολάς Μαδούρο έφεραν τον Ρούμπιο στο πλευρό του Τραμπ στο Μαρ‑α‑Λάγκο, ενώ ο Βανς συνδέθηκε μόνο διαδικτυακά, με τους επιτελείς να επικαλούνται λόγους ασφαλείας. Ο Βανς, βετεράνος του Ιράκ και επικριτής των «αχρείαστων πολέμων», στήριξε μεν τα χτυπήματα στο Ιράν, αλλά διατύπωσε ανησυχίες για έναν παρατεταμένο πόλεμο, την ώρα που ο Ρούμπιο αναλάμβανε τον ρόλο του βασικού δημόσιου υπερασπιστή της επιχείρησης.
Την ίδια στιγμή, ο Τραμπ λιβανίζει δημοσίως και τους δύο: τον Βανς ως «ιδιοφυΐα που πρέπει κάπως να την επιβραδύνουμε» και τον Ρούμπιο ως «τον καλύτερο υπουργό Εξωτερικών στην ιστορία» που «σκοτώνει με βελούδινο γάντι». Στο παρασκήνιο όμως, ζητά τη γνώμη συνομιλητών για το ποιος είναι πιο «εκλόγιμος» σε ένα δυσμενές κλίμα για τους Ρεπουμπλικανούς, φοβούμενος ότι ένας Δημοκρατικός διάδοχος θα ξηλώσει την κληρονομιά του. Ο ίδιος δηλώνει σε στενούς συνεργάτες ότι θα ήθελε θεωρητικά ένα ενωτικό «εισιτήριο» Βανς‑Ρούμπιο, σενάριο που πολλοί Ρεπουμπλικάνοι στρατηγιστές κρίνουν μάλλον απίθανο.
Βανς vs Ρούμπιο: η μάχη των στρατοπέδων
Ο Βανς διαθέτει το «βαθύ» MAGA σύστημα: την ανοιχτή στήριξη του Ντόναλντ Τραμπ τζούνιορ, τη φιλία με τον Τάκερ Κάρλσον, την ευλογία της επικεφαλής του Turning Point USA, Ερίκα Κερκ, και την ισχυρή θέση του ως πρόεδρος χρηματοδότησης της Ρεπουμπλικανικής Εθνικής Επιτροπής. Μεγάλοι δωρητές όπως ο Τζεφ Γιας, ο διευθύνων σύμβουλος της Palantir Άλεξ Καρπ και ο επικεφαλής της ConocoPhillips Ράιαν Λανς έχουν ήδη γράψει επιταγές, με ένα μόνο δείπνο να αποφέρει περίπου 6 εκατομμύρια δολάρια. Οι επικριτές του όμως θεωρούν ότι δίνει υπερβολική σημασία στα «ηχώ-δωμάτια» της δεξιάς, βουτώντας σε πολιτισμικές μάχες και σκάνδαλα σε chat νέων Ρεπουμπλικανών ή παλιές αναρτήσεις στελεχών εταιρειών, που αποξενώνουν πιο μετριοπαθείς ψηφοφόρους.
Απέναντι, ο Ρούμπιο έχει δικό του, παλιό και δοκιμασμένο δίκτυο: Φλόριδα, ισπανόφωνοι Ρεπουμπλικάνοι, μεγάλοι δωρητές, κομματικά στελέχη που τον στήριξαν ήδη από την προεδρική του καμπάνια το 2016. Η σκληρή στάση του απέναντι στο Ιράν, τη Βενεζουέλα και τώρα την Κούβα τον καθιστά το «πρόσωπο» της νέας επιθετικής ατζέντας Τραμπ στη Λατινική Αμερική, ενώ στο Μόναχο κέρδισε όρθιο χειροκρότημα με πιο «ευρωπαϊκά» ισορροπημένη ομιλία σε σύγκριση με τον μαχητικό Βανς έναν χρόνο πριν. Το μειονέκτημά του; Μια μερίδα της βάσης τον βλέπει ως «παλιό κατεστημένο», ευέλικτο μέχρι κυνισμού, ενώ αν οι ιρανικές επιχειρήσεις εξελιχθούν σε στρατηγικό φιάσκο, η πολιτική του εικόνα μπορεί να πληγεί σοβαρά.
Ο Τραμπ, ο Βανς, ο Ρούμπιο και το 2028
Η κόντρα Βανς‑Ρούμπιο δεν εξελίσσεται σε κενό πολιτικού χρόνου, αλλά πάνω στο ορόσημο των ενδιάμεσων εκλογών, που θα κρίνουν και το μέλλον της ίδιας της προεδρίας Τραμπ. Ως επικεφαλής χρηματοδότησης της RNC και αρχιτέκτονας της στρατηγικής για τις κάλπες, ο Βανς έχει την ευκαιρία είτε να απογειωθεί, αν αποτρέψει βαριές απώλειες, είτε να φορτωθεί την ευθύνη μιας συντριβής που θα ανοίξει διάπλατα την πόρτα στον Ρούμπιο και σε άλλους επίδοξους διαδόχους. Ήδη, ακτιβιστές στην Αϊόβα μιλούν για τον Βανς ως «κληρονόμο» που θα καθοδηγείται από τον Τραμπ από το Μαρ‑α‑Λάγκο, την ώρα που δημοφιλείς παρουσιαστές podcast βλέπουν στον Ρούμπιο τον πιο «έτοιμο» υποψήφιο και διαφημίζουν το όνομά του σε κάθε ευκαιρία, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
Ο ίδιος ο Τραμπ δείχνει να απολαμβάνει το παιχνίδι, υποδαυλίζοντας τον ανταγωνισμό χωρίς να δεσμεύεται σε δημόσια στήριξη. Από τη μία, προστατεύει τον Βανς από εσωκομματικές επιθέσεις, φτάνοντας μέχρι να τηλεφωνήσει σε αμφιλεγόμενους influencers για να χαμηλώσουν τους τόνους, από την άλλη όμως ζητά επίμονα τις εντυπώσεις τους για τον Βανς και τον Ρούμπιο στο ίδιο τηλεφώνημα. Στο τραπέζι μένει πάντα και η επιλογή να μην «χρίσει» κανέναν, αφήνοντας ένα ανοιχτό, σκληρό προκριματικό για το 2028, με ονόματα όπως Τεντ Κρουζ, Τζος Χόλι και άλλα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ να καραδοκούν.