Η συντριβή των Εργατικών στη συμπληρωματική εκλογή στο Γκόρτον και Ντέντον, όπου ο Κιρ Στάρμερ οδήγησε το κόμμα στην τρίτη θέση πίσω από τους Πράσινους και το Reform UK, άνοιξε με βίαιο τρόπο τη συζήτηση για το αν η πρωθυπουργία του ουσιαστικά «πεθαίνει». Η κάλπη χαρακτηρίζεται ως μία από τις χειρότερες επιδόσεις των Εργατικών στη σύγχρονη ιστορία τους και ήδη αντιμετωπίζεται εσωτερικά ως «σενάριο εφιάλτης», με πολλούς να βλέπουν τις τοπικές και εθνικές εκλογές του Μαΐου ως την επόμενη και ίσως τελική δοκιμασία για τον Στάρμερ. Παρά τα σενάρια ανατροπής, κυβερνητικοί παράγοντες εκτιμούν ότι δεν θα υπάρξει άμεση απομάκρυνσή του, αν και παραδέχονται ότι η θέση του είναι πολιτικά εξαιρετικά εύθραυστη.
Την ώρα που ο ίδιος ο Στάρμερ δηλώνει πως θα «συνεχίσει να παλεύει όσο έχει ανάσα στο σώμα του», βουλευτές όπως ο Σκωτσέζος Μπράιαν Λίσμαν ζητούν ανοιχτά την αποχώρησή του «για το καλό της Σκωτίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και του κόμματος». Στον εσωκομματικό χάρτη, η ήττα ενισχύει τις φωνές της αριστερής πτέρυγας, που ήδη μετά την αποχώρηση του πρώην «στρατηγικού εγκεφάλου» Μόργκαν ΜακΣουίνι πιέζουν για πιο τολμηρή, προοδευτική ατζέντα ώστε να επαναπατριστούν οι ψηφοφόροι που φλερτάρουν με «Πράσινους» και Φιλελεύθερους Δημοκράτες. Η Άντζελα Ρέινερ μίλησε για «καμπανάκι αφύπνισης», καλώντας τους Εργατικούς να γίνουν πιο «γενναίοι» αν θέλουν «να ξεμπλοκάρουν το σύστημα», ενώ ο δημοφιλής δήμαρχος του Μάντσεστερ Άντι Μπέρνχαμ, που αποκλείστηκε από τον Στάρμερ ως υποψήφιος στις εκλογές, αντιμετωπίζεται ήδη ως πιθανός δελφίνος.
Οι Εργατικοί ανάμεσα σε αριστερή στροφή και φόβο διάσπασης
Την ίδια στιγμή, η δεξιά πτέρυγα των Εργατικών προειδοποιεί ότι κάθε ευκαιρία για περαιτέρω μετατόπιση προς τα αριστερά θα αξιοποιηθεί από τους εσωκομματικούς αντιπάλους, παρότι, όπως επισημαίνουν, το κόμμα έχει ήδη κινηθεί αριστερότερα από το καλοκαίρι, με στροφές στην πρόνοια και την αναγνώριση της Παλαιστίνης που δεν απέφεραν κέρδη έναντι των Πρασίνων. «Μόνο η δεξιά των Εργατικών μπορεί να βλέπει ήττα από τους Πράσινους με 5.000 ψήφους και να καταλήγει ότι το κυνήγι του προοδευτικού ψηφοφόρου είναι λάθος», αντιτείνει στέλεχος της «μαλακής» αριστερής πτέρυγας, καταγγέλλοντας στρατηγική τύφλωση. Έτσι, ο Στάρμερ βρίσκεται εγκλωβισμένος σε ένα διπλό δίλημμα: να κυνηγήσει τους προοδευτικούς ψηφοφόρους της αριστεράς, να επαναφέρει τους απογοητευμένους που στρέφονται στο Reform ή να επιχειρήσει μια θολή «μέση οδό» που μέχρι στιγμής δεν πείθει κανέναν.
Σε αυτό το τοξικό περιβάλλον, η απουσία σταθερού «πολεμικού επιτελείου» στην Ντάουνινγκ Στριτ επιτείνει την εικόνα παράλυσης: δεν υπάρχει μόνιμος διευθυντής επικοινωνίας, δύο άτομα εκτελούν προσωρινά χρέη επιτελάρχη, ενώ η Αντόνια Ρομέο μόλις ανέλαβε καθήκοντα ως επικεφαλής της δημόσιας διοίκησης. Βουλευτές και υπουργοί που μέχρι πρόσφατα εμφανίζονταν βέβαιοι ότι μόνο οι Εργατικοί μπορούσαν να σταματήσουν το Reform, παρακολουθούν τώρα με «σοκ και δέος» μια κάλπη στην οποία όχι μόνο δεν κατάφεραν να συσπειρώσουν την αντι-Φάρατζ ψήφο, αλλά βρέθηκαν να ηττώνται, την ώρα που ο ίδιος ο Στάρμερ είχε επιδείξει αυτοπεποίθηση με προσωπική του παρουσία στην περιφέρεια.
«Στάρμερ και Εργατικοί» σε φάση πολιτικής αδράνειας
Επισήμως, το επιτελείο του πρωθυπουργού επιμένει ότι δεν χρειάζεται «μεγάλη στροφή» αλλά απλώς «αλλαγές έμφασης», προσβλέποντας σε διαφορετική συμπεριφορά των ψηφοφόρων σε γενικές εκλογές και εκτιμώντας πως η άνοδος των Γκρινς ήταν μια «μονοσυλλεκτική» διαμαρτυρία. Ωστόσο, άλλοι αξιωματούχοι του κόμματος χαρακτηρίζουν «παραληρηματική» αυτή την ανάγνωση και προβλέπουν ότι μέχρι τον Μάιο θα επικρατήσει αδράνεια, με τον Στάρμερ πολύ αδύναμο για να προχωρήσει σε ουσιαστικό ανασχηματισμό ή σε τομές που θα ανατρέψουν το κλίμα. Η μόνη κίνηση που σιγοψιθυρίζεται στα παρασκήνια είναι μια ενίσχυση της αριστερής πτέρυγας μέσω προαγωγών, όπως το ενδεχόμενο να αναλάβει ο πρώην ηγέτης των Εργατικών και νυν υπουργός Ενέργειας, Εντ Μίλιμπαντ, τον κομβικό ρόλο του καγκελαρίου του υπουργείου Οικονομικών, σύμφωνα με το Politico.
Παρά τη συσσωρευμένη δυσαρέσκεια, ο Στάρμερ διατηρεί ακόμη ένα πλεονέκτημα: την έλλειψη οργανωμένης εναλλακτικής και τον φόβο ότι μια εσωκομματική αναμέτρηση τώρα θα συμπέσει με τις τοπικές κάλπες, βυθίζοντας τους Εργατικούς σε παρατεταμένη κρίση ηγεσίας. Όμως ακόμη και φιλικά διακείμενα στελέχη παραδέχονται ότι ο πρωθυπουργός «πρέπει να βγει και να εξηγήσει γιατί μπήκε στην πολιτική, ποιο είναι το όραμά του για τη χώρα και πώς θα το υλοποιήσει» – κι αν δεν το έχει καταφέρει έπειτα από 18 μήνες στην εξουσία, «τότε τα πράγματα γίνονται πολύ δύσκολα».
