Τις ανθρώπινες και οικονομικές απώλειες μετρούν από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή οι Αμερικανοί. Το πρώτο στοιχείο είναι ότι οι αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που είναι διάσπαρτες στην περιοχή του Περσικού Κόλπου δέχονται όλο και περισσότερο άμεσες επιθέσεις με πυραύλους και drones, γεγονός που σηματοδοτεί μια σημαντική μεταβολή στη φύση του συγκεκριμένου πολέμου.

Ενώ η αρχική κάλυψη επικεντρώθηκε στις εξελίξεις στο πεδίο της μάχης και στον ρυθμό των αεροπορικών βομβαρδισμών, το ευρύτερο και πιο σημαντικό κόστος της αντιπαράθεσης – τόσο στρατιωτικό όσο και οικονομικό – άρχισε σταδιακά να γίνεται εμφανές.

Όσο και αν ο αμερικανικός προυπολογισμός υπερέχει πολύ κατά του Ιράν, η γρήγορη εξάντληση συστημάτων αντιπυραυλικής άμυνας υψηλής αξίας, η εκτεταμένη χρήση ακριβών στρατηγικών πυρομαχικών και η αυξανόμενη επιχειρησιακή πίεση στις αμερικανικές δυνάμεις έχουν προκαλέσει προβληματισμό στο Πεντάγωνο.

Ο Αμερικανός πρόεδρος υπολογίζει την αντίδραση των αγορών και των αλυσίδων εφοδιασμού ενέργειας που έχουν αρχίσει να αντιδρούν στην κλιμακούμενη σύγκρουση. Αυτές οι αλληλεπικαλυπτόμενες δυναμικές εγείρουν θεμελιώδη ερωτήματα σχετικά με τη μακροπρόθεσμη πορεία της κλιμάκωσης.

Συμπληρώσαμε ήδη δύο εβδομάδες πολεμικών επιχειρήσεων και τα πρώτα συμπερσματα δείχνουν ότι οι στρατιωτικές εκστρατείες των ΗΠΑ στην περιοχή θα πρέπει να επαναξιολογηθούν κυρίως διότι δεν περίμεναν τις διαρκείς απειλές από πυραύλους και drones. Η εξέλιξη αυτή είχε τόσο υλικές συνέπειες όσο και στρατηγικές επιπτώσεις.

Μέσα στην πρώτη εβδομάδα των εχθροπραξιών οι αμερικανικές δυνάμεις υπέστησαν έναν συνδυασμό άμεσων και έμμεσων απωλειών. Αυτές περιλάμβαναν την επιταχυνόμενη κατανάλωση ακριβών πυραύλων αναχαίτισης, ζημιές ή διακοπές λειτουργίας σε εγκαταστάσεις ραντάρ και επιθέσεις σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις που επηρέασαν τμήματα του αμερικανικού δικτύου έγκαιρης προειδοποίησης.

Δισεκατομμύρια σε στρατιωτικό εξοπλισμό

Με βάση τις εκτιμήσεις των αρχών ασφάλειας, η αξία του κατεστραμμένου αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού περιγράφεται ότι έφτασε σε δισεκατομμύρια δολάρια κατά την αρχική φάση της αντιπαράθεσης. Στρατηγικές εγκαταστάσεις ραντάρ, υποδομές αντιπυραυλικής άμυνας και μεγάλες βάσεις στον Περσικό Κόλπο φέρεται να αποτέλεσαν στόχο πυραυλικών και επιθέσεων με drones.

Ιρανικά πλήγματα στόχευσαν θέσεις ραντάρ, εγκαταστάσεις επικοινωνιών και αμερικανικές στρατιωτικές υποδομές στο Κατάρ, τα ΗΑΕ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και τη Σαουδική Αραβία.

Στον εναέριο τομέα, εμφανίστηκαν επίσης αναφορές ότι τρία αεροσκάφη που χάθηκαν πάνω από το Κουβέιτ σε αυτό που περιγράφηκε ως περιστατικό φίλιων πυρών εν μέσω έντονων περιφερειακών αεροπορικών επιχειρήσεων. Ξεχωριστές αναφορές έκαναν λόγο και για απώλειες μεταξύ του αμερικανικού προσωπικού μετά από επιθέσεις σε βάσεις στο Κουβέιτ κατά τις πρώτες ημέρες των μαχών.

Ένας από τους σαφέστερους δείκτες στρατιωτικής πίεσης είναι η εντατική χρήση στρατηγικών συστημάτων αεράμυνας. Αμερικανοί αναλυτές που σχετίζονται με προγράμματα αντιπυραυλικής άμυνας των ΗΠΑ εκτιμούν ότι ένας μόνο πύραυλος αναχαίτισης κοστίζει μεταξύ 12 και 15 εκατομμυρίων δολαρίων.

Σε περιόδους έντονων ανταλλαγών πυραύλων, δεκάδες συστήματα αναχαίτισης μπορεί να εκτοξευθούν μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Αυτό μπορεί να μεταφραστεί σε δαπάνες εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων μέσα σε λίγες μόνο ημέρες. Η ίδια η συστοιχία συγκαταλέγεται στα ακριβότερα συστήματα αεράμυνας στον κόσμο, με εκτιμώμενο κόστος που κυμαίνεται από 1,5 έως 2 δισεκατομμύρια δολάρια για μία μόνο μονάδα ανάπτυξης.

Πίεση στα αποθέματα και στις συμμαχίες

Η γρήγορη εξάντληση των αποθεμάτων των οπλικών συστημάτων αναχαίτισης δημιουργεί στρατηγική πρόκληση. Η παραγωγική ικανότητα παραμένει περιορισμένη και τα χρονοδιαγράμματα κατασκευής νέων πυραύλων μπορεί να εκτείνονται σε αρκετά χρόνια. Μια παρατεταμένη σύγκρουση, επομένως, ενέχει τον κίνδυνο να δημιουργήσει κενά στην αμυντική κάλυψη όχι μόνο στη Μέση Ανατολή αλλά και σε άλλα θέατρα όπου οι αμερικανικές δυνάμεις διατηρούν δεσμεύσεις.

Η κατάσταση γίνεται πιο σύνθετη όταν συμμαχικά κράτη ζητούν πρόσθετες προμήθειες αναχαιτιστών. Κυβερνήσεις του Κόλπου που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στην αμερικανική αεράμυνα φέρεται να έχουν εκφράσει ανησυχία για τη μείωση των αποθεμάτων, γεγονός που έχει προκαλέσει επείγουσες συζητήσεις προμηθειών και πρόσθετες οικονομικές δεσμεύσεις.

Προβληματισμό επίσης έχει προκαλέσει το γεγονός ότι οι Αμερικανοί, εκ των πραγμάτων δίνουν προτεραιότητα στην προστασία των δικών τους δυνάμεων και του Ισραήλ, ενώ τα συμμαχικά κράτη αντιμετωπίζουν αυξανόμενες εναέριες απειλές. Αναλύσεις προειδοποίησαν ότι ο τρέχων ρυθμός αναχαίτισης πυραύλων μπορεί να αποδειχθεί μη βιώσιμος, καθώς οι ρυθμοί παραγωγής προηγμένων αμερικανικών συστημάτων αναχαίτισης δυσκολεύονται να συμβαδίσουν με την κατανάλωση σε πολλαπλές ταυτόχρονες συγκρούσεις, συμπεριλαμβανομένων και των δεσμεύσεων που σχετίζονται με την Ουκρανία.

Ενα ακόμη σημαντικό συμπέρασμα είναι ότι ο πόλεμος αυτός έχει αναδείξει την ευπάθεια των συστημάτων ραντάρ που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της αμερικανικής αρχιτεκτονικής επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης στην περιοχή.

Ζημιές σε εγκαταστάσεις έγκαιρης προειδοποίησης μπορούν να μειώσουν τους χρόνους αντίδρασης και να περιπλέξουν τον σχεδιασμό αναχαίτισης. Ως αποτέλεσμα, ανεπιβεβαίωτες αναφορές υποστηρίζουν ότι ο χρόνος έγκαιρης προειδοποίησης του Ισραήλ έχει μειωθεί από οκτώ λεπτά σε τέσσερα λεπτά.

Επίσης, η επισκευή ή αντικατάσταση κατεστραμμένων συστημάτων συμβάλλει περαιτέρω στην αύξηση των επιχειρησιακών δαπανών. Κάτι που είναι αναμενόμενο να προβάλλει δυσφορία στην αμερικανική κοινή γνώμη, στους ψηφοφόρους του Τραμπ την οποία δεν μπορεί να αγνοήσει εν οψει και των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.