Ο Ντόναλντ Τραμπ ανοίγει ένα ακόμη μέτωπο στον «πόλεμο του πετρελαίου», επιστρατεύοντας ένα ψυχροπολεμικό νομικό όπλο για να αυξήσει την αμερικανική παραγωγή εν μέσω της σύρραξης με το Ιράν και του μπλοκαρίσματος των ροών από τα Στενά του Ορμούζ.
Με μια κίνηση που συνδυάζει πολιτικό ρίσκο και ενεργειακό τζόγο, ο Τραμπ ετοιμάζεται να ενεργοποιήσει τον Defense Production Act (DPA), παρακάμπτοντας τις αυστηρές νομοθεσίες της Καλιφόρνιας για να διευκολύνει την επανεκκίνηση της παραγωγής της Sable Offshore Corp. στα υπεράκτια κοιτάσματα ανοιχτά της Σάντα Μπάρμπαρα. Η κυβέρνηση παρουσιάζει το σχέδιο ως απάντηση στην εκτόξευση των τιμών της βενζίνης, την ώρα που η οικονομία πιέζεται από τον πόλεμο με το Ιράν και η πολιτική πίεση ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου χτυπά «κόκκινο».
Τραμπ, πόλεμος και πετρέλαιο
Ο πόλεμος με το Ιράν έχει παραλύσει ουσιαστικά τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου διέρχεται περίπου το 30% των ξένων ροών πετρελαίου που καταλήγουν στα διυλιστήρια της Καλιφόρνιας. Με τη χώρα να καλύπτει περίπου το 61% των αναγκών της σε αργό από εισαγωγές, η διαταραχή στις ροές έχει εκτινάξει τις τιμές του πετρελαίου, της βενζίνης και του ντίζελ, ακυρώνοντας την αφήγηση του Τραμπ για μια οικονομία ενισχυμένη από άφθονη και φθηνή ενέργεια.
Ο πρόεδρος έχει απειλήσει με «σκληρότερους» βομβαρδισμούς αν η Τεχεράνη συνεχίσει να απειλεί τις ροές πετρελαίου, ενώ ταυτόχρονα υπόσχεται κρατικά εγγυημένη αντασφάλιση και ναυτικές συνοδείες για να ξανανοίξει η θαλάσσια αρτηρία. Την ίδια στιγμή, η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας ανακοίνωσε τη μεγαλύτερη στην ιστορία της αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων, σε μια προσπάθεια να συγκρατήσει την κούρσα των τιμών, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να έχει υπάρξει ουσιαστική αποκλιμάκωση.
Όταν ο Τραμπ βάζει το πετρέλαιο πάνω από την Καλιφόρνια
Στο επίκεντρο βρίσκεται η Sable Offshore Corp., εταιρεία με έδρα το Χιούστον, η οποία υπόσχεται ότι μπορεί να αυξήσει άμεσα την παραγωγή της στα 45.000-55.000 βαρέλια την ημέρα, με στόχο τα 60.000 βαρέλια μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Σε μια αγορά όπου η αμερικανική ζήτηση ξεπερνά τα 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως και περίπου 15 εκατομμύρια βαρέλια κρατούνται εκτός αγοράς λόγω του κλειστού Ορμούζ, οι ειδικοί μιλούν για «σταγόνα στον ωκεανό». Ωστόσο, για τον Τραμπ, η κίνηση κουμπώνει με το δόγμα της «ενεργειακής κυριαρχίας» και τη διαρκή του επιδίωξη να χρησιμοποιήσει το αμερικανικό πετρέλαιο ως εργαλείο γεωπολιτικής ισχύος.
Η Καλιφόρνια, με παραγωγή που έχει καταρρεύσει από πάνω από 1 εκατ. βαρέλια ημερησίως στις αρχές της δεκαετίας του 1980 σε μόλις 246.000 βαρέλια στα τέλη του 2025, βρίσκεται σε βαθιά εξάρτηση από εισαγωγές και είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη σε διεθνείς σοκ τιμών. Οι αυστηροί περιβαλλοντικοί κανόνες, τα ειδικά καύσιμα και οι υψηλοί φόροι έχουν ήδη καταστήσει τα πρατήρια της Πολιτείας από τα ακριβότερα στις ΗΠΑ, ενώ το κλείσιμο δύο διυλιστηρίων τους τελευταίους μήνες επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την κατάσταση.
Τραμπ, πετρέλαιο και πολιτική βόμβα στην Καλιφόρνια
Το σχέδιο για επανεκκίνηση των υπεράκτιων πλατφορμών της Sable σκοντάφτει εδώ και χρόνια στην άρνηση των ρυθμιστικών αρχών της Καλιφόρνιας να δώσουν το πράσινο φως για την επαναλειτουργία του συστήματος αγωγών Santa Ynez, που παραμένει ουσιαστικά ανενεργό από τη μεγάλη διαρροή του 2015 στην ακτογραμμή της Σάντα Μπάρμπαρα. Η εταιρεία είχε απειλήσει ότι θα καταφύγει σε πλωτά τάνκερ για τη μεταφορά του αργού σε άλλα λιμάνια, ενώ παράλληλα ζητούσε από τον Λευκό Οίκο βοήθεια για να «ξεμπλοκάρει» τους αγωγούς.
Η επερχόμενη προεδρική εντολή του Τραμπ είχε προαναγγελθεί ουσιαστικά από γνωμοδότηση του Υπουργείου Δικαιοσύνης, σύμφωνα με την οποία η επίκληση του DPA μπορεί να υπερισχύσει των πολιτειακών κανόνων αδειοδότησης και ακόμη και πτυχών ομοσπονδιακής δικαστικής συμφωνίας. Ο νόμος επιτρέπει στον πρόεδρο να κατευθύνει ιδιωτικές εταιρείες στην αύξηση παραγωγής «κρίσιμων» υλικών για την εθνική άμυνα, και ο Τραμπ έχει ήδη κηρύξει από την πρώτη μέρα της επιστροφής του στον Λευκό Οίκο «εθνική έκτακτη ανάγκη» λόγω ανεπαρκούς ενεργειακής παραγωγής, μεταφοράς και διύλισης.
Ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέργκουμ κατηγόρησε ανοικτά την Καλιφόρνια ότι με τις πολιτικές της καθιστά τον πληθυσμό της «τον πιο ευάλωτο στις διεθνείς αυξήσεις τιμών» και υποστήριξε ότι η ενεργοποίηση του DPA γίνεται «για να πληρώνουν οι άνθρωποι λιγότερα στην αντλία». Ωστόσο, η κίνηση απειλεί να ανατρέψει τις εύθραυστες ισορροπίες στην ενεργειακή πολιτική της Πολιτείας, την ώρα που ο κυβερνήτης Γκάβιν Νιούσομ επιχειρεί μια ελεγχόμενη επαναπροσέγγιση με τη βιομηχανία πετρελαίου, έχοντας ήδη περάσει νόμο για την ενίσχυση της παραγωγής ως «γέφυρα» πριν από μια πιθανή προεδρική του εκστρατεία.
Την ίδια στιγμή, η Sable βρίσκεται στο μικροσκόπιο των ομοσπονδιακών αρχών για τον τρόπο που διαχειρίστηκε ευαίσθητες πληροφορίες προς επενδυτές. Η εταιρεία έχει λάβει κλήσεις από τον ομοσπονδιακό εισαγγελέα του Νότιου Διαμερίσματος της Νέας Υόρκης και την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, μετά από δημοσίευμα ότι έκανε επιλεκτικές αποκαλύψεις σε επενδυτές, μεταξύ των οποίων ο διάσημος γκόλφερ Φιλ Μίκελσον, ο οποίος διέψευσε κατηγορηματικά κάθε παρανομία.
Σε αυτό το τοξικό μίγμα πολέμου, ακρίβειας, περιβαλλοντικών αντιδράσεων και ερευνών για πιθανή χειραγώγηση της αγοράς, ο Τραμπ παίζει για ακόμη μία φορά το χαρτί του πετρελαίου, ελπίζοντας ότι η εικόνα ενός προέδρου που «σπάει» εμπόδια για να ρίξει τις τιμές στα πρατήρια θα αποδειχθεί πιο ισχυρή από τις σκιές που ήδη πυκνώνουν πάνω από την Καλιφόρνια και τον Κόλπο.
