Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχώρησε στην απομάκρυνση του Εσθονού ανώτερου αξιωματούχου Χένρικ Χολολέι, μετά από εσωτερική πειθαρχική διαδικασία που κατέληξε ότι παραβίασε τους κανόνες περί σύγκρουσης συμφερόντων, διαφάνειας, αποδοχής δώρων και διαχείρισης εγγράφων. Η υπόθεση, που συνδέθηκε με δωρεάν πτήσεις και δώρα από το Κατάρ, είχε ήδη προκαλέσει έντονες αντιδράσεις για τη στάση της Κομισιόν απέναντι σε θέματα δεοντολογίας και λογοδοσίας.

Ο Χολολέι, πρώην κορυφαίο στέλεχος στον τομέα των μεταφορών της ΕΕ και πιο πρόσφατα ειδικός σύμβουλος (Hors Classe Adviser) στη Γενική Διεύθυνση Διεθνών Εταιρικών Σχέσεων της Κομισιόν, ενημερώθηκε στις 21 Μαρτίου 2025 ότι αντιμετωπίζει εσωτερική πειθαρχική διαδικασία. Η διαδικασία βασίστηκε σε εμπιστευτικά πορίσματα του Ευρωπαϊκού Γραφείου Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF), το οποίο είχε κινητοποιηθεί έπειτα από αποκαλύψεις σχετικά με ταξίδια του με την Qatar Airways κατά τη διάρκεια διαπραγματεύσεων για αεροπορική συμφωνία με την Ντόχα.

Ο ίδιος δήλωσε «απογοητευμένος» αλλά αποδέχθηκε την απόφαση της Κομισιόν, τονίζοντας ότι είναι «ευχαριστημένος που αυτή η μακρά διαδικασία έφτασε επιτέλους στο τέλος της». Την Πέμπτη, η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Χέννα Βίρκουνεν, επιβεβαίωσε δημόσια την ολοκλήρωση της πειθαρχικής διαδικασίας απέναντι σε έναν ανώτερο αξιωματούχο, χωρίς να τον κατονομάσει, σημειώνοντας ότι διαπιστώθηκε παραβίαση των εφαρμοστέων κανόνων και ότι ελήφθησαν «κατάλληλα και ανάλογα μέτρα».

Κομισιόν και σκιά αδιαφάνειας

Σύμφωνα με εμπιστευτικά έγγραφα, η εσωτερική έρευνα εξέτασε πιθανές παραβιάσεις τεσσάρων άρθρων του Υπαλληλικού Κανονισμού της Κομισιόν, με έμφαση στη σύγκρουση συμφερόντων και στη διαχείριση δώρων και προσφορών. Τρεις αξιωματούχοι της Κομισιόν με γνώση της υπόθεσης, οι οποίοι μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας, επιβεβαίωσαν ότι ο Χολολέι ήταν το πρόσωπο στο οποίο αναφερόταν η ανακοίνωση και ότι η απόφαση κατέληξε στην απομάκρυνσή του από τη θέση του.

Η υπόθεση έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά καταγγελιών και ερευνών που δημιουργούν την εικόνα μιας Κομισιόν η οποία δυσκολεύεται να πείσει για την αποφασιστικότητά της στη μάχη κατά της αδιαφάνειας και της ευνοιοκρατίας. Οι επικριτές σημειώνουν ότι τέτοιες υποθέσεις υπονομεύουν την εμπιστοσύνη των πολιτών στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, τη στιγμή που οι Βρυξέλλες επιχειρούν να προβάλλουν σκληρή γραμμή απέναντι στη διαφθορά σε κράτη μέλη και τρίτες χώρες.

Η Κομισιόν υπό πίεση για αυστηρότερους κανόνες

Η Κομισιόν βρίσκεται πλέον υπό αυξανόμενη πίεση να ενισχύσει το πλαίσιο δεοντολογίας για τους ανώτερους αξιωματούχους της, με πιο αυστηρούς κανόνες για τα δώρα, τα ταξίδια και τις επαφές με τρίτες χώρες και λομπίστες. Η υπόθεση Χολολέι αναδεικνύεται ως test case για το αν η Επιτροπή είναι έτοιμη να προχωρήσει σε πραγματικά παραδειγματικές κινήσεις ή αν θα περιοριστεί σε αποσπασματικές παρεμβάσεις όταν η πίεση της δημοσιότητας γίνεται ασφυκτική, σύμφωνα με το Politico.

Η ίδια η Επιτροπή σημειώνει ότι η απόφαση ελήφθη από το «κολέγιο των επιτρόπων», το κορυφαίο πολιτικό όργανο της Κομισιόν, το οποίο φέρεται να υιοθέτησε τα συμπεράσματα της εσωτερικής έρευνας και του OLAF. Το άρθρο επισημαίνει ότι η υπόθεση επικαιροποιήθηκε με νέες δηλώσεις αξιωματούχων της Κομισιόν και διευκρινίσεις για τις λεπτομέρειες της έρευνας, στοιχείο που δείχνει ότι η υπόθεση παραμένει πολιτικά ευαίσθητη.