Η πλειοψηφία των κρατών μελών της ΕΕ ενέκρινε την υπογραφή της εμπορικής συμφωνίας με τη Mercosur, σύμφωνα με τέσσερις διπλωμάτες της ΕΕ, που επικαλείται το Politico.

Η Γαλλία, η Πολωνία, η Αυστρία, η Ιρλανδία και η Ουγγαρία εξέφρασαν την αντίθεσή τους, ενώ το Βέλγιο απείχε. Οι πρωτεύουσες της ΕΕ έχουν προθεσμία μέχρι τις 17:00 της Παρασκευής για να υποβάλουν τυχόν αντιρρήσεις.

Πρόσθετες διασφαλίσεις για την αγορά γεωργικών προϊόντων, οι οποίες θα τεθούν σε ισχύ σε περίπτωση αύξησης των εισαγωγών από τη Βραζιλία, την Αργεντινή, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη, έλαβαν επίσης την έγκριση των πρεσβευτών της ΕΕ, ανέφεραν οι διπλωμάτες, υπό τον όρο της ανωνυμίας.

Η συμφωνία ΕΕ-Mercosur αναμένεται να δημιουργήσει τη μεγαλύτερη ζώνη ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο, καλύπτοντας περίπου 700 εκατομμύρια ανθρώπους. Από τη σκοπιά των Βρυξελλών, η συμφωνία αποτελεί σημαντική γεωπολιτική νίκη, δεδομένης της αυξανόμενης συμμετοχής της Κίνας στο εμπόριο και της επιρροής της στη Λατινική Αμερική.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρόκειται να ταξιδέψει στην Παραγουάη την επόμενη εβδομάδα για να υπογράψει τη συμφωνία.

Αφού υπογραφεί η συμφωνία, το κείμενο θα τεθεί σε ψηφοφορία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ορισμένα τμήματα της συμφωνίας που υπερβαίνουν την εμπορική πολιτική θα πρέπει επίσης να τεθούν σε ψηφοφορία στα εθνικά κοινοβούλια της ΕΕ.

Η συμφωνία ΕΕ-Mercosur βρίσκεται σε εξέλιξη εδώ και 25 χρόνια και έχει περάσει από επίπονες διαπραγματεύσεις. Το 2025, η ΕΕ τροποποίησε τη συμφωνία για να εξασφαλίσει δισεκατομμύρια ευρώ σε στήριξη των αγροτών που φοβούνται τις εισαγωγές από την αγορά της Νότιας Αμερικής.

Τι λένε οι επικριτές και τι οι υποστηρικτές

Αγρότης σε τρακτέρ

Οι επικριτές της συμφωνίας εκφράζουν φόβους ότι θα διαταράξει την ευρωπαϊκή γεωργία με την είσοδο στην ΕΕ φθηνότερων προϊόντων που δεν συμμορφώνονται απαραίτητα με τα περιβαλλοντικά πρότυπα της ΕΕ, λόγω ανεπαρκών ελέγχων. Αντίθετα, οι υποστηρικτές της, όπως η Γερμανία και η Ισπανία, υποστηρίζουν ότι η συμφωνία θα μπορούσε να τονώσει μια ευρωπαϊκή οικονομία που δοκιμάζεται από τον αυξανόμενο κινεζικό ανταγωνισμό και τους αμερικανικούς δασμούς.

Η συμφωνία Mercosur προβλέπεται να δημιουργήσει μια ζώνη ελεύθερων συναλλαγών με περισσότερους από 700 εκατομμύρια καταναλωτές. Με την κατάργηση μεγάλου μέρους των δασμών, αναμένεται να ενισχυθούν οι ευρωπαϊκές εξαγωγές αυτοκινήτων, μηχανημάτων, κρασιού και τυριού. Από την άλλη πλευρά, θα διευκολυνθεί η εισαγωγή στην Ευρώπη βοείου κρέατος, πουλερικών, ρυζιού, ζάχαρης, μελιού και σόγιας από τη Νότια Αμερική, μέσω ποσοστώσεων αδασμολόγητων προϊόντων που προκαλούν ανησυχία στους πληττόμενους τομείς.

Αρχικά η πρόεδρος της Επιτροπής ευελπιστούσε ότι η υπογραφή θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί ήδη από τις 20 Δεκεμβρίου, όμως η διαδικασία ανεστάλη, όταν στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου η Ιταλίδα πρωθυπουργός, ευθυγραμμιζόμενη με το Γάλλο πρόεδρο, ζήτησε μερικές εβδομάδες παράταση προκειμένου να εξασφαλίσει πρόσθετες εγγυήσεις για τον αγροτικό τομέα.

Την περασμένη Τετάρτη 7 Δεκεμβρίου, στο Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας της ΕΕ, η Ρώμη δήλωσε ικανοποιημένη από τις διασφαλίσεις που έλαβε, αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα ψηφίσει υπέρ της εξουσιοδότησης προς την πρόεδρο της Επιτροπής για την υπογραφή της συμφωνίας με τις χώρες της Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη, Ουρουγουάη).

Σημειώνεται ότι πριν από τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Γεωργίας της Τετάρτης, η Πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν απέστειλε επιστολή στα κράτη μέλη προτείνοντας την αύξηση των κονδυλίων για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) κατά 45 δισεκατομμύρια ευρώ, στο πλαίσιο του επόμενου επταετούς ευρωπαϊκού προϋπολογισμού (2028-2034). Το ποσό αυτό θα προστεθεί στα 300 δισεκατομμύρια ευρώ που θα διατεθούν για τη γεωργία την επόμενη επταετία, σύμφωνα με την αρχική πρόταση της Επιτροπής, καθώς και 49 δισεκατομμύρια για την αγροτική ανάπτυξη και 6,5 δισεκατομμύρια για το ταμείο έκτακτης ανάγκης. Ταυτόχρονα, η Επιτροπή προχώρησε και σε άλλες παραχωρήσεις, προτείνοντας μεταξύ άλλων να μην εφαρμόζεται στα λιπάσματα ο φόρος άνθρακα που τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου.