Η Ουκρανία μετατρέπεται στο μυστικό όπλο των ΗΠΑ και των αραβικών μοναρχιών του Κόλπου απέναντι στο Ιράν, καθώς το Πεντάγωνο και τουλάχιστον μία κυβέρνηση της περιοχής βρίσκονται σε διαπραγματεύσεις για την αγορά ουκρανικών αναχαιτιστικών drones χαμηλού κόστους. Οι ίδιες τεχνολογίες που αναπτύχθηκαν για να αντιμετωπίζουν τα ρωσικά «Shahed» πάνω από το Κίεβο και την Οδησσό, τώρα αξιολογούνται ως γραμμή άμυνας έναντι των ιρανικών επιθέσεων με drones κατά αμερικανικών και συμμαχικών στόχων στον Περσικό.

Τις τελευταίες εβδομάδες, κράτη του Κόλπου έχουν αναγκαστεί να χρησιμοποιήσουν πανάκριβους πυραύλους Patriot PAC‑3 για να αναχαιτίσουν σμήνη ιρανικών drones Shahed, με αποτέλεσμα τα αποθέματά τους να μειώνονται επικίνδυνα. Κάθε Shahed κοστίζει περίπου 30.000 δολάρια, ενώ ένας πύραυλος PAC‑3 ξεπερνά τα 13,5 εκατ. δολάρια, δημιουργώντας ένα εκρηκτικό στρατηγικό και οικονομικό κενό που η Ουκρανία έρχεται να καλύψει με φθηνά, μαζικά παραγόμενα αναχαιτιστικά που κοστίζουν μόνο λίγες χιλιάδες δολάρια το ένα. Σύμφωνα με ουκρανικές πηγές της αμυντικής βιομηχανίας, οποιαδήποτε πώληση συστημάτων, ακόμη και αν παράγονται εκτός ουκρανικού εδάφους, θα γίνει μόνο σε συντονισμό με το Κίεβο, καθώς το θέμα θεωρείται «ευαίσθητο» πολιτικά και στρατιωτικά.

Ουκρανία – Ιράν: από τον πόλεμο στην τεχνολογία

Ο Βολοντιμίρ Ζελένσκι έχει ήδη επικοινωνήσει με τον εμίρη του Κατάρ και τον πρόεδρο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων για τη χρήση ουκρανικής αντι‑drone τεχνολογίας, στέλνοντας μήνυμα ότι το Κίεβο είναι έτοιμο να στηρίξει «εταίρους» του, αρκεί να μην υπονομευτεί η δική του άμυνα. Όπως τόνισε, η ουκρανική τεχνογνωσία στην αντιμετώπιση των «Shahed» θεωρείται σήμερα η πιο προηγμένη στον κόσμο, αλλά κάθε συνεργασία πρέπει να προχωρήσει «χωρίς να μειώνει τις δικές μας αμυντικές δυνατότητες».

Την ίδια στιγμή, ειδικοί εκτιμούν ότι η Τεχεράνη έχει αποθηκεύσει δεκάδες χιλιάδες drones Shahed και ήδη έχει εξαπολύσει εκατοντάδες εναντίον χωρών του Κόλπου μετά την έναρξη του πολέμου που κήρυξαν εναντίον της οι ΗΠΑ και το Ισραήλ. Στόχος των επιθέσεων δεν είναι μόνο η υλική καταστροφή, αλλά και η εξάντληση των αποθεμάτων αντιαεροπορικών πυραύλων των αντιπάλων της, μέσα από συνεχή «κύματα» φθηνών μη επανδρωμένων. Επειδή τα Shahed είναι μικρά, εύκολα στην απόκρυψη και μπορούν να εκτοξευθούν από σχεδόν οποιοδήποτε σημείο, αποδεικνύονται πολύ πιο δύσκολος στόχος για την κλασική τακτική των προληπτικών πληγμάτων σε εκτοξευτές και αποθήκες πυραύλων.

Η εμπειρία της Ουκρανίας απέναντι στην Ιράν‑τύπου απειλή είναι πια καθοριστική: στο πεδίο, το Κίεβο έχει εξελίξει ένα μίγμα μέσων – από κινητά αντιαεροπορικά πυροβόλα και φορτηγά με πολυβόλα μέχρι «σκυλιά κυνηγιού» Shahed, ταχύτατα drones‑αναχαιτιστές που φτάνουν τα 250 χλμ/ώρα για να σπάνε τα σμήνη των ρωσικών εκδόσεων των ιρανικών drones. Ωστόσο, η Ουκρανία δεν έχει ακόμα βρει αντίδοτο για μια νέα γενιά ρωσικών, τζετ‑κινούμενων drones Geran‑3 με ταχύτητες άνω των 550 χλμ/ώρα, από τα οποία η Μόσχα φέρεται να εκτόξευσε 54.000 μέσα σε έναν χρόνο.

Νέα γεωπολιτική γέφυρα Ουκρανία – Ιράν μέσω drone

Η επιλογή των ουκρανικών συστημάτων από τις ΗΠΑ και κράτη του Κόλπου δεν αφορά μόνο το πεδίο της μάχης, αλλά και τη διαχείριση των παγκόσμιων αποθεμάτων στρατηγικών όπλων. Στο Κίεβο υπολογίζουν ότι, αν οι σύμμαχοι στη Μέση Ανατολή στραφούν στα φθηνά ουκρανικά αναχαιτιστικά αντί για πυραύλους PAC‑3, θα απελευθερωθούν περισσότερα Patriot για να ενισχύσουν την ουκρανική αντιαεροπορική άμυνα απέναντι σε ρωσικούς πυραύλους cruise και βαλλιστικούς.

Στο «οπλοστάσιο» της Ουκρανίας περιλαμβάνονται ήδη συστήματα όπως το Merops, ένα σταθερών πτερύγων drone που έχει χρηματοδοτηθεί από εταιρείες με τη στήριξη του πρώην CEO της Google, Έρικ Σμιντ, καθώς και το Sting, ένα τετρακόπτερο τύπου «σφαίρας» που αναπτύσσεται από την Wild Hornets και έχει τοποθετηθεί πάνω σε ουκρανικά σκάφη‑drone Magura ανοιχτά της Οδησσού. Μια ακόμη εταιρεία, η General Cherry, κατασκευάζει ταχύτατα «Shahed‑hunters», ενώ τουλάχιστον δώδεκα ουκρανικές εταιρείες παράγουν μικρά, κινητικά αναχαιτιστικά, είτε τετρακόπτερα είτε σταθερών πτερύγων, τα οποία κοστίζουν μόνο μερικές χιλιάδες δολάρια το καθένα. Ορισμένα από αυτά χρησιμοποιούν τεχνολογία computer vision για να «κλειδώνουν» αυτόνομα τον στόχο, ενώ άλλα κατευθύνονται απομακρυσμένα από χειριστές.

Οι ουκρανοί ειδικοί βλέπουν πλέον τις τακτικές του Ιράν στον Κόλπο να μιμούνται όσα εφάρμοσε η Ρωσία εναντίον της Οδησσού, με τα Shahed να πετούν χαμηλά, σχεδόν γλείφοντας τη θάλασσα, για να αποφεύγουν τα ραντάρ και να μπερδεύουν τα κλασικά συστήματα αναχαίτισης. Γι’ αυτό και τα drones‑αναχαιτιστές που περιπολούν από τη θάλασσα θεωρούνται ότι έχουν τις μεγαλύτερες πιθανότητες επιτυχίας, καθώς «κόβουν» την πορεία των ιρανικής σχεδίασης drones πριν φτάσουν σε κρίσιμες υποδομές. Ένα πρόσφατο βίντεο που κυκλοφόρησε από το Μανάμα στο Μπαχρέιν έδειξε Shahed να καταστρέφει δορυφορική κεραία σε αμερικανική ναυτική βάση, γεγονός που πρώην αξιωματούχοι του 5ου Στόλου χαρακτήρισαν «σοκαριστικό» για ένα κέντρο επιχειρήσεων της περιοχής, σύμφωνα με τους Financial Times.

Πίσω από τους ψυχρούς αριθμούς, η Ουκρανία και το Ιράν συνδέονται πλέον με έναν παράδοξο τρόπο: η Τεχεράνη επενδύει σε «έξυπνα» φθηνά όπλα που διαβρώνουν την παραδοσιακή υπεροχή των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, και το Κίεβο απαντά με ακόμη πιο ευέλικτη, τεχνολογικά προηγμένη άμυνα, που απειλεί να ανατρέψει ξανά τους κανόνες του πολέμου των drones. Το αν οι ουκρανικές λύσεις θα γίνουν το νέο παγκόσμιο πρότυπο στην αντι‑drone άμυνα ή αν η κούρσα θα οδηγήσει σε ακόμη πιο φονικά, ταχύτατα και αυτόνομα οπλικά συστήματα, παραμένει ανοιχτό – αλλά ήδη η γραμμή μετώπου από τον Δνείπερο μέχρι τον Περσικό Κόλπο επαναχαράσσεται από μικρά, θανάσιμα μη επανδρωμένα αεροσκάφη.