Μια διαφορετική ανάγνωση της ιστορίας της βρετανικής μοναρχίας έρχεται να προσφέρει το νέο βιβλίο του βιογράφου Hugo Vickers, με τίτλο «Queen Elizabeth II».
Σύμφωνα με τα όσα υποστηρίζει ο συγγραφέας, ο πρίγκιπας Φίλιππος βίωσε τα τελευταία οκτώ χρόνια της ζωής του υπό τη σκιά μιας βαριάς διάγνωσης, την οποία η βασιλική οικογένεια κατάφερε να κρατήσει ερμητικά κλειστή μέσα στους τοίχους του Παλατιού.
Η αποκάλυψη ότι ο Δούκας έπασχε από καρκίνο στο πάγκρεας ανατρέπει την επίσημη εικόνα που είχε καλλιεργηθεί για την κατάσταση της υγείας του.
Το χρονικό της διάγνωσης και η «σκιά» στο πάγκρεας
Η αφετηρία αυτής της άγνωστης περιπέτειας εντοπίζεται στον Ιούνιο του 2013. Τότε, ο σύζυγος της Ελισάβετ εισήχθη στη London Clinic για μια παραμονή έντεκα ημερών, η οποία επισήμως αποδόθηκε σε «διερευνητική επέμβαση στην κοιλιακή χώρα».
Ωστόσο, ο Vickers αποκαλύπτει πως η πραγματικότητα ήταν πολύ πιο σοβαρή. Κατά τη διάρκεια των εξετάσεων, οι θεράποντες ιατροί εντόπισαν μια «σκιά» στο πάγκρεας, η οποία οδήγησε στο συμπέρασμα πως πρόκειται για ανεγχείρητο καρκίνο.
Παρά τη σοβαρότητα του ευρήματος, η απόφαση που ελήφθη ήταν η απόλυτη μυστικότητα. Από εκείνο το σημείο και μετά, ξεκίνησε ένας μαραθώνιος διαχείρισης της δημόσιας εικόνας του. Κάθε επόμενη νοσηλεία ή ιατρικός έλεγχος βαφτιζόταν ως «προληπτικός» ή ως αποτέλεσμα της φυσιολογικής φθοράς ενός ανθρώπου που πλησίαζε τα εκατό.
Η στρατηγική της σιωπής και η περίπτωση της Kate Middleton
Η τακτική που ακολουθήθηκε στην περίπτωση του Φιλίππου δεν ήταν τυχαία. Το Παλάτι ανέκαθεν επένδυε στην εικόνα του «σιδηρού» δούκα, ενός ανθρώπου που παρά την ηλικία του παρέμενε ενεργός και ακμαίος. Αυτή η «σιδηρά» πειθαρχία στην επικοινωνία θυμίζει έντονα τη διαχείριση που είδαμε πρόσφατα με την Kate Middleton.
Και στις δύο περιπτώσεις, η αλήθεια παρέμεινε μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας για μεγάλο χρονικό διάστημα, τροφοδοτώντας έναν δημόσιο διάλογο για το δικαίωμα των γαλαζοαίματων στην ιδιωτικότητα σε θέματα υγείας.
Σύμφωνα με το βιβλίο, η κατάσταση του Φιλίππου το 2019 είχε επιδεινωθεί σε τέτοιο βαθμό, που οι φήμες στο Λονδίνο είχαν πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Μάλιστα, αποκαλύπτεται πως υπήρξαν συζητήσεις ακόμα και για το ενδεχόμενο αναβολής των εθνικών εκλογών, καθώς ο φόβος ενός θανάτου εν μέσω προεκλογικής περιόδου θα προκαλούσε πολιτική παράλυση στη χώρα.
Το τέλος στο Ουίνδσορ και το «λευκό» πιστοποιητικό θανάτου
Όταν ο πρίγκιπας Φίλιππος άφησε την τελευταία του πνοή στις 9 Απριλίου 2021 στο Κάστρο του Ουίνδσορ, η αποστολή του Παλατιού να κρατήσει το μυστικό είχε στεφθεί με επιτυχία. Η επίσημη ανακοίνωση έκανε λόγο για έναν ήρεμο θάνατο, ενώ το πιστοποιητικό που εκδόθηκε λίγο αργότερα δεν περιείχε καμία αναφορά σε νεοπλασματική νόσο.
«Στο πιστοποιητικό θανάτου του αναφερόταν ως αιτία απλώς το γήρας».
Η επιλογή αυτής της διατύπωσης σφράγισε μια ολόκληρη οκταετία σιωπής. Αν τα στοιχεία που παραθέτει ο Vickers ευσταθούν, τότε η αντοχή που επέδειξε ο Δούκας στις δημόσιες εμφανίσεις του μέχρι τη συνταξιοδότησή του το 2017 –αλλά και αργότερα– αποκτά μια ηρωική διάσταση. Η αποκάλυψη για τον καρκίνο έρχεται πλέον να φωτίσει τις πραγματικές δυσκολίες που αντιμετώπιζε ένας από τους πιο εμβληματικούς χαρακτήρες της βρετανικής μοναρχίας, ο οποίος επέλεξε να πάρει το μυστικό του στον τάφο.
Το τέλος της εποχής των «ταμπού» στο Μπάκιγχαμ
Η αποκάλυψη για την κρυφή μάχη του Φιλίππου αναδεικνύει μια παλαιότερη, αυστηρή κουλτούρα που επικρατούσε στο Παλάτι, όπου η δημοσιοποίηση σοβαρών ασθενειών θεωρούνταν απόλυτο ταμπού. Για δεκαετίες, η στρατηγική της βρετανικής βασιλικής οικογένειας βασιζόταν στην αρχή της «ατσαλάκωτης» δημόσιας εικόνας, αποφεύγοντας κάθε αναφορά που θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως ένδειξη αδυναμίας των μελών της.
Το Παλάτι ακολουθούσε πιστά το δόγμα «Never complain, never explain» (Ποτέ μην παραπονιέσαι, ποτέ μην εξηγείς). Οι ασθένειες θεωρούνταν ένδειξη θνητότητας και αδυναμίας, κάτι που ερχόταν σε σύγκρουση με την εικόνα της «αιώνιας» και ακλόνητης μοναρχίας.
Όταν ο πατέρας της Ελισάβετ, ο Βασιλιάς Γεώργιος ΣΤ΄, έπασχε από καρκίνο στον πνεύμονα, το κοινό δεν ενημερώθηκε ποτέ για τη σοβαρότητα της κατάστασης. Ακόμη και στον ίδιο τον Βασιλιά δεν είχαν πει την πλήρη αλήθεια για την κακοήθεια, παρουσιάζοντας την επέμβαση ως κάτι λιγότερο σοβαρό.
Αυτή η προσέγγιση φαίνεται πως άρχισε να κλονίζεται και τελικά να ανατρέπεται μόλις πρόσφατα, με τις θαρραλέες ανακοινώσεις του Βασιλιά Καρόλου και της Κέιτ Μίντλετον για τις δικές τους περιπέτειες με τον καρκίνο. Ενώ στην περίπτωση του Φιλίππου η σιωπή ήταν ο απαράβατος κανόνας, οι νέες γενιές των γαλαζοαίματων επέλεξαν μια πιο εξανθρωπισμένη και διάφανη στάση, σπάζοντας τα δεσμά μιας παράδοσης που ήθελε τα ιατρικά ανακοινωθέντα να μένουν ερμητικά κλειδωμένα στα συρτάρια των ανακτόρων.
